19 Lotnicza Eskadra Holownicza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
19 Lotnicza Eskadra Holownicza
Ilustracja
Oficjalny emblemat
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie sierpień 1954
Rozformowanie 31 marca 1999
Tradycje
Święto 28 października
Rodowód Klucz holowniczy
Dowódcy
Pierwszy por. pil. Marian Niewczas
Ostatni kpt. pil. Piotr Łukaszewicz
Organizacja
Dyslokacja Świdwin
Słupsk
Rodzaj sił zbrojnych Wojska Lotnicze i Obrony Powietrznej
Rodzaj wojsk Wojska Lotnicze

19 Lotnicza Eskadra Holowniczapododdział Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej.

Formowanie i zmiany organizacyjne[edytuj | edytuj kod]

Eskadra została sformowana na lotnisku w Świdwinie w sierpniu 1954 roku[a] na bazie klucza holowniczego[b]. Etat eskadry nr 6/208 przewidywał 105 żołnierzy i 1 pracownika kontraktowego[1].

Gotowość bojową osiągnęła 21 października 1954 roku[1]. Od 1956 roku stacjonowała w Słupsku[1].

W 1958 roku, eskadra została przeformowana na etat nr 6/334. Nowy etat przewidywał 136 żołnierzy i 1 pracownika kontraktowego[c].

Na wyposażeniu posiadała samoloty:Pe-2, Tu-2, Po-2, Ił-12, Ił-14, Li-2, TS-8 Bies, Jak-12, Lim-1, Lim-2, Lim-5, Ił-28, SIł-28 i Jak-40, TS-11 Iskra. Wykonywała zadania dla potrzeb artylerii przeciwlotniczej, lotnictwa myśliwskiego a także usługi transportowe, zabezpieczała też strzelania powietrzne i nawodne Marynarki Wojennej.

Rozformowana 31 marca 1999 roku[1].

Odznaka pamiątkowa[edytuj | edytuj kod]

Odznaka o wymiarach 43x43 mm, nawiązuje do emblematu Polskiego Zespołu Myśliwskiego walczącego od marca do maja 1943 roku w Afryce Północnej. Stanowi ja obramowany pozłacanym paskiem i wypełniony białą, emalią krzyż utworzony z kwadratu po wycięciu półkoli w środkach jego boków. Na górnym jego ramieniu biało-czerwona szachownica, na dolnym - trzy niebieskie pasy symbolizujące morze. Na ramionach poziomych czerwony napis w złotym obrysie "19 LEH". Na krzyż nałożony jest srebrzysty lądujący rybołów, symbol lotniczego kunsztu i specyfiki wykonywanych przez eskadrę zadań[2].

Dowódcy eskadry[edytuj | edytuj kod]

Wykaz dowódców eskadry podano za: Józef Zieliński [red.]: Polskie lotnictwo wojskowe 1945-2010. s. 184.

  • por. pil. Marian Niewczas
  • mjr pil. Ryszard Zismandarski
  • mjr pil. Zdzisław Strejlau (1959 - 1962)
  • ppłk pil. Wojciech Stasiak (1962 - 1978)
  • ppłk pil. Piotr Zatwarnicki (1979 - 1987)
  • mjr pil. Henryk Gojlik (1987 - 1994)
  • kpt. pil. Piotr Łukaszewicz (1996 - 1999)

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Zarządzenie szefa Sztabu Generalnego nr 0182/Org. z 11 sierpnia 1954 roku
  2. Klucz holowniczy sformowano na podstawie zarządzenia szefa Sztabu Generalnego nr 0138/Org. z 11 czerwca 1954 roku.
  3. Zarządzenie szefa Sztabu Generalnego nr 0140/Org. z 30 grudnia 1958 roku.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Józef Zieliński [red.]: Polskie lotnictwo wojskowe 1945-2010: rozwój, organizacja, katastrofy lotnicze. s. 184.
  2. Zdzisław Sawicki: Mundur i odznaki Wojska Polskiego: czas przemian. s. 158.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Józef Zieliński [red.]: Polskie lotnictwo wojskowe 1945-2010: rozwój, organizacja, katastrofy lotnicze. Warszawa: Bellona SA; Wojskowe Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne "SWAT", 2011, s. 184. ISBN 978-83-1112-14-09.
  • Zdzisław Sawicki: Mundur i odznaki Wojska Polskiego : czas przemian. Warszawa: "Bellona", 1997. ISBN 83-11-08588-9.