1 Batalion Sanitarny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
1 Batalion Sanitarny
Historia
Państwo  II Rzeczpospolita
Sformowanie 1922
Nazwa wyróżniająca nie posiadał
Patron Karol Kaczkowski
Tradycje
Święto 25 lutego
Kontynuacja Kadra Zapasowa 1 Szpitala Okręgowego
Dowódcy
Ostatni ppłk lek. Kazimierz I Baranowski
Organizacja
Dyslokacja garnizon Warszawa
Rodzaj sił zbrojnych wojsko
Rodzaj wojsk służba zdrowia
Podległość Okręg Korpusu Nr I

1 Batalion Sanitarny im. generała lekarza Karola Kaczkowskiego (1 bsan)[1]pododdział służby zdrowia Wojska Polskiego II RP.

Historia Batalionu[edytuj | edytuj kod]

1 Batalion Sanitarny został sformowany w 1922 roku, w garnizonie Warszawa, w koszarach na Powązkach[2], na bazie zlikwidowanej Kadry Kompanii Zapasowej Sanitarnej Nr I.

Pododdział był okręgową instytucją służby zdrowia podległą bezpośrednio szefowi sanitarnemu Dowództwa Okręgu Korpusu Nr I oraz jednostką ewidencyjną dla wszystkich oficerów i szeregowych pełniących służbę w Departamencie VIII Sanitarnym Ministerstwa Spraw Wojskowych, Wojskowym Instytucie Sanitarnym w Warszawie, Wojskowej Szkole Sanitarnej w Warszawie, Wojskowym Instytucie Przyrodoleczniczym im. Józefa Piłsudskiego, Wojskowym Zakładzie Leczniczym dla Chorych Gruźlicznych w Małkini i Centralnej Składnicy Sanitarnej w Warszawie oraz w formacjach sanitarnych i liniowych OK I, w tym w 1 Szpitalu Okręgowym w Warszawie oraz w szpitalach rejonowych w Białymstoku z filią w Ostrowi-Komorowie, Dęblinie i Modlinie. Ponadto batalion wypełniał funkcje szkoleniowe oraz mobilizacyjne.

31 marca 1927 roku Minister Spraw Wojskowych, marszałek Polski Józef Piłsudski nadał jednostce nazwę „1 batalion sanitarny im. generała lekarza Karola Kaczkowskiego”, a 19 maja tego roku ustalił i zatwierdził dzień 25 lutego, jako święto batalionu[3][4]. Święto obchodzono w rocznicę bitwy o Olszynkę Grochowską stoczonej w 1831 roku, w czasie której po raz pierwszy wystąpiły polskie jednostki sanitarne pod kierownictwem generała sztabslekarza Karola Kaczkowskiego. Obchody pierwszego święta miały miejsce w piątek 25 lutego 1927 roku. Rozpoczęło je nabożeństwo żałobne odprawione w Kościele garnizonowym przez biskupa polowego Stanisława Galla za „dusze poległych i zmarłych żołnierzy służby zdrowia oraz lekarzy, poległych w różnym czasie w walkach o niepodległość”. W czasie skromnego obiadu żołnierskiego w koszarach batalionu zastępca szefa Departamentu Sanitarnego, pułkownik lekarz Gorczycki poinformował zebranych, że z dniem 24 lutego jednostka otrzymała imię generała Kaczkowskiego. Po obiedzie oficerowie udali się do świetlicy na „czarną kawę”. Wieczorem odbyła się kolacja w 1 Szpitalu Okręgowym[5].

W 1928 roku w 1 bsan. służbę pełniło trzech lekarzy i jeden aptekarz oraz jedenastu oficerów administracyjnych, w tym dziesięciu działu sanitarnego i jeden działu gospodarczego (płatnik)[6].

30 maja 1931 roku wprowadzona została nowa organizacja pokojowa służby zdrowia. W jej ramach bataliony sanitarne zostały włączone w struktury szpitali okręgowych jako ich kadry zapasowe. 1 lipca 1931 roku na bazie zlikwidowanego baonu utworzona została Kadra Zapasowa 1 Szpitala Okręgowego (KZ 1 Szpit. Okr.).

W piątek 23 października 1931 roku odbyło się uroczyste pożegnanie podoficerów zawodowych, którzy w wyniku zmian organizacyjnych, zostali przeniesieni do Lublina i Łodzi[7].

Kadra 1 bsan[edytuj | edytuj kod]

Dowódcy batalionu
  • ppłk lek. Kazimierz Szalla (1923)
  • płk lek. Mikołaj Kwaśniewski (I 1924[8] – IX 1926 → szef Wydziału II Departamentu VIII Sanitarnego MSWojsk.[9])
  • ppłk lek. Kazimierz II Miszewski (IX 1926[9] – 1928)
  • ppłk lek. Kazimierz I Baranowski (do 23 X 1931 → kierownik referatu w Oddział IV SG[10])
Oficerowie

Obsada personalna w 1928 roku

  • ppłk lek. Kazimierz II Miszewski (dowódca baonu)
  • mjr lek. Ludwik Wirszyłło (lekarz baonu)
  • kpt. lek. Sabinian Śliwonik
  • kpt. aptekarz Stanisław Oszczapowicz
  • mjr san. Eugeniusz Wincenty Chrzanowski (kwatermistrz baonu)
  • kpt. san. Stefan Dziubiński
  • por. san. Józef Kublin
  • por. san. Stanisław Kołc
  • por. san. Franciszek Kasprowicz
  • por. san. Stanisław Kimlowski
  • por. san. Jan Cierniak
  • por. san. Wincenty Wyżewski
  • por. san. Władysław Zaleski
  • por. san. Arnold Hufnagel
  • por. san. Józef Nycz (płatnik)

Odznaka pamiątkowa[edytuj | edytuj kod]

9 stycznia 1931 roku Minister Spraw Wojskowych zatwierdził wzór i regulamin odznaki pamiątkowej 1 bsan[11]. Odznaka o wymiarach 40×40 mm ma kształt kwadratu ustawionego pionowo na jednym z wierzchołków, obwiedzionego granatową obwódką. Na nim nałożony równoramienny krzyż, którego ramiona stanowią srebrzyste zdwojone proporczyki z granatowymi żyłkami. W środku krzyża umieszczona jest granatowa tarcza na której wpisano inicjały patrona „KK”, a między proporczykami numer „1 BS” oraz daty: „25 II”, „1831” i „1931”. Jednoczęściowa – wykonana w tombaku srebrzonym, oksydowana[12].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Początkowo batalion nosił numerację rzymską.
  2. Książka Informacyjno-Adresowa "Cała Warszawa", Wydawnictwo Towarzystwa Wydawniczego Polskie Informacyjne Książki Adresowe, Warszawa 1930, dział II, s. 55.
  3. Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 11 z 31 marca 1927 roku, poz. 98.
  4. Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 16 z 19 maja 1927 roku, poz. 174.
  5. Święto I baonu san. i służby zdrowia OK I, „Polska Zbrojna” Nr 56 z 26 lutego 1927 roku, s. 4.
  6. Identyczną obsadę oficerską posiadał wówczas 7 Batalion Sanitarny.
  7. „Polska Zbrojna” Nr 290 z 24 października 1931 roku, s. 7.
  8. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 11 stycznia 1924 roku, s. 11.
  9. a b Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 39 z 24 września 1926 roku, s. 318.
  10. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 7 z 23 października 1931 roku, s. 334.
  11. Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 1 z 9 stycznia 1931 roku, poz. 2.
  12. Zdzisław Sawicki: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945. s. 384.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]