41 Pułk Piechoty (LWP)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy 41 Pułku Piechoty (szczecińskiego). Zobacz też: 41 Pułk Piechoty – inne pułki piechoty z numerem 41.
41 Pułk Piechoty
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1945
Rozformowanie 1958
Tradycje
Kontynuacja 41 pz
29 BZ
Dowódcy
Pierwszy ppłk Zygmunt Bobrowski
Organizacja
Numer JW 2485[1]
Dyslokacja Szczecin[2]
Rodzaj wojsk Piechota
Podległość 12 Dywizja Piechoty

41 Pułk Piechoty - pułk piechoty ludowego Wojska Polskiego.

Sformowany w 1945 na podstawie rozkazu Naczelnego Dowódcy WP 058/Org. w ramach 12 Dywizji Piechoty.

Formowanie[edytuj | edytuj kod]

28 marca 1945 w Poznaniu rozpoczęto formowanie sztabu pułku[3]. Część oficerów przybyła z dowódcą dywizji, część z rezerwowego batalionu oficerskiego i polskich szkół oficerskich. 2 kwietnia przybył z 6 batalionu zapasowego transport żołnierzy - 31 podoficerów i 268 szeregowych[3]. Pozostali żołnierze rekrutowali się przede wszystkim z Rejonowej Komendy Uzupełnień w Poznaniu. Uzupełnianie stanów osobowego zakończono w połowie maja. Do 21 maja skompletowano także uzbrojenie i wyposażenie. Przystąpiono do 10 – godzinnego szkolenia bojowego[4].

W osłonie granicy[edytuj | edytuj kod]

Wykonując rozkaz Naczelnego Dowódcy WP skierowujący 2 Armię Wojska Polskiego do ochrony granicy zachodniej, 12 Dywizja Piechoty, a wraz z nią 41 pułk piechoty została przedyslokowana na ziemię szczecińską.

W tym budynku stacjonował sztab pułku

22 maja pułk wyruszył z Poznania na północ, by zająć swój rejon odpowiedzialności za odcinek granicy na południe od Kamienia Pomorskiego[5]. Sztab pułku stacjonował wówczas w Goleniowie. Na początku czerwca, w czasie wykonywania zadań patrolowych w pasie granicznym, zginęło dwóch żołnierzy. W październiku 1945 dwa bataliony 41 pułku wspólnie ze szwadronem 2 pułku ułanów obsadziły nowy odcinek granicy na zachód od Szczecina.

W lipcu 1945 roku pułk zorganizował Powiatowy Punkt Rozdzielczy w Gryfinie dla potrzeb osadnictwa wojskowego. W końcu listopada pułk zakończył pełnienie służby granicznej i po zlikwidowaniu swoich placówek przeniósł się do Szczecina na ul. Łukasińskiego[6]. Wzorem 1945 roku żołnierze pułku włączyli się do wiosennych prac rolnych. W 1946 roku 41 pułk zaorał osadnikom wojskowym 476 ha i zasiał 332 ha ziemi.

Umacnianie władzy ludowej[edytuj | edytuj kod]

Plakat symbolizujący kultywowanie tradycji 41 pp(pz) przez bcz 29 BZ

Rozkazem Naczelnego Dowódcy z 5 czerwca 1946 roku w ramach wspierania Bloku Demokratycznego przed zbliżającym się referendum ludowym, pułk został przetransportowany do Olsztyna. Brygady propagandowe pomagały miejscowym aktywistom stronnictw prokomunistycznych w organizacji wieców zebrań, kolportażu ulotek i broszur. Obejmował swym działaniem powiaty: ostródzki, suski, nidzicki i lidzbarski. W trakcie pracy żołnierze zetknęli się z oddziałami partyzanckimi. W dwóch sytuacjach doszło do walki. Zginął jeden podoficer, a czterech żołnierzy zostało rannych. W związku ze zbliżającymi się wyborami do Sejmu Ustawodawczego już w grudniu 1946 roku grupy propagandowe pułku ruszyły w teren. Pułkowi przypadł teren powiatów myśliborskiego i pyrzyckiego.

Po śmierci gen. Świerczewskiego zaistniała polityczna wola siłowego i bardziej stanowczego rozwiązania problemu narodowościowego w Bieszczadach. Każda dywizja piechoty zobowiązana była sformować „kombinowany pułk piechoty”. 41 pułk wydzielił ze swojego składu batalion piechoty do 12 kombinowanego pp. 19 kwietnia 1947 roku żołnierze pułku wyjechali ze Szczecina w rejon koncentracji Grupy Operacyjnej Wisła. W dniach 22 kwietnia do 26 lipca 12 pułk walczył przeciwko sotniom Łasiwki Hromenki Jara oraz Rena.

W 1958 roku pułk przeformowano na jednostkę zmechanizowaną i zmieniono nazwę na 41 Pułk Zmechanizowany

 Osobny artykuł: 41 Pułk Zmechanizowany.

Żołnierze pułku[edytuj | edytuj kod]

Dowódcy

  • ppłk Zygmunt Bobrowski - od maja 1945 - do czerwca 1945
  • płk Włodzimierz Lipski /oficer radziecki/[7] - od czerwca 1945 - do stycznia 1946
  • ppłk Jan Wyderkowski - od stycznia 1946
  • p.o. mjr Józef Dobrzański
  • mjr/ppłk Henryk Bąkowski - od lutego 1947 - do stycznia 1948
  • mjr Hieronim Szewczyk - był dowódcą w 1952

Oficerowie

Przekształcenia[edytuj | edytuj kod]

41 pułk piechoty (1945-1958) → 41 pułk zmechanizowan (1958-1995) → 29 Brygada Zmechanizowana (1995-1998)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozkaz organizacyjny Naczelnego Dowódcy WP nr 053/Org. z 30.3.1946 roku
  2. Kajetanowicz 2005 ↓, s. 429.
  3. a b Faszcza 2005 ↓, s. 13.
  4. Faszcza 2005 ↓, s. 14.
  5. Faszcza 2005 ↓, s. 14-15.
  6. Faszcza 2005 ↓, s. 24.
  7. Faszcza 2005 ↓, s. 23.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Dariusz Faszcza: Z Dziejów 12 Szczecińskiej Dywizji Zmechanizowanej. Warszawa: Dom Wydawniczy Bellona, 2005. ISBN 83-11-10131-0.
  • Andrzej Wojtaszak, Kazimierz Kozłowski: Żołnierz polski na Pomorzu Zachodnim X-XX wiek : materiały z sesji naukowej z 10 listopada 1999 r. : praca zbiorowa. Szczecin: Oddział Edukacji Obywatelskiej, 2001. ISBN 83-86992-76-X.
  • Stanisław Komornicki: Wojsko Polskie: krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej, T. 1, Regularne jednostki ludowego Wojska Polskiego: formowanie, działania bojowe, organizacja, uzbrojenie, metryki jednostek piechoty. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1965.
  • Jerzy Kajetanowicz: Polskie wojska lądowe 1945-1960: skład bojowy, struktury organizacyjne i uzbrojenie. Toruń; Łysomice: Europejskie Centrum Edukacyjne, 2005. ISBN 83-88089-67-6.
  • „Encyklopedia Szczecina”, t. II.
  • „Wojskowy Przegląd Historyczny” nr 2 z 1966 r., s. 13, 20.
  • „Polska Zbrojna”, 3-5 grudnia 1993 r., s. 4.
  • „Żołnierska Rzecz”, nr 17 z 1995 r., s. 8.