Adolf Czerwiński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Adolf Czerwiński
Ilustracja
Data urodzenia 1852
Data śmierci 24 czerwca 1937
Miejsce spoczynku Cmentarz Łyczakowski we Lwowie
Zawód, zajęcie sędzia
Odznaczenia
Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Odznaka Honorowa Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej Kawaler Orderu Leopolda

Adolf Czerwiński (ur. 1852, zm. 24 czerwca 1937) – polski prawnik, karnista, radca dworu, sędzia, doktor honoris causa Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, działacz społeczny.

Adolf Czerwiński (przed 1912)

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w 1852. Był wyznania greckokatolickiego, lecz uważał się za Polaka[1].

Po ukończeniu studiów prawniczych w okresie zaboru austriackiego w ramach autonomii galicyjskiej wstąpił do służby wymiaru sprawiedliwości Austro-Węgier. Został sędzią w Radziechowie, następnie pracował w sekretariacie Najwyższego Trybunału w Wiedniu. W latach 80. był auskultantem w C. K. Sądzie Powiatowym w Drohobyczu[2][3]. W kwietniu 1892 jako adiunkt został mianowany substytutem prokuratorii przy c. k. Sądzie Obwodowym w Sanoku[4]. Tam od 1893 w kolejnych latach był zastępcą prokuratora Józefa Heldenburga[5][6][7]. W marcu 1895 ze stanowiska c. k. zastępcy prokuratora państwa przy c. k. Sądzie Obwodowym w Sanoku został przeniesiony w tym samym charakterze do Lwowa[8]. Później był prokuratorem państwa we Lwowie, po czym został zastępcą prokuratora w Stryju od września 1897[9]. Następnie był prokuratorem na stanowisku kierowniczym w tym mieście. Później był przez sześć lat inspektorem sądowniczym w Galicji. Następnie sprawował funkcje prezesa sądów okręgowych (krajowych) w Samborze, Tarnopolu i Lwowie (do 1911[10]). Od stycznia 1912 do 1918 pełnił funkcję prezydenta C. K. Wyższego Sądu Krajowego we Lwowie, zastępując na tym stanowisku Aleksandra Mniszek-Tchorznickiego[1][11][12][13]. Przed 1914 otrzymał tytuł c. i k. tajnego radcy[12][13]. Podczas okupacji w trakcie I wojny światowej zorganizował zamiejscową siedzibę lwowskiego sądu w czeskim Ołomuńcu, a ponadto tworzył sądy karne w czeskich Budziejowicach i Czeskiej Lipie. Urząd prezesa lwowskiego sądu apelacyjnego pełnił także po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, w okresie II Rzeczypospolitej do 1929. W połowie 1929 odszedł z pełnionych funkcji i został przeniesiony w stan spoczynku (wówczas na emeryturę przeszedł także prokurator Sądu Apelacyjnego we Lwowie Tadeusz Malina)[14]. Redaktor „Gazety Lwowskiej” określił wówczas Adolfa Czerwińskiego mianem „budowniczego polskiego sądownictwa”[15].

Specjalizował się w prawie karnym, zarówno materialnym jaki i procesowym, a także postępowaniu cywilnym i prawie małżeńskim. Publikował na łamach „Czasopisma Sędziowskiego”. Był członkiem Oddziału Lwowskiego Zrzeszenia Sędziów i Prokuratorów Rzeczypospolitej Polskiej[16]. W 1929 otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie[17][18].

Działał społecznie. Był członkiem sanockiego biura powiatowego Stowarzyszenia Czerwonego Krzyża mężczyzn i dam w Galicji[19]. Był założycielem i prezesem Towarzystwa Ochrony Młodzieży do 1929 (członkiem zarządu był ks. prof. Szczepan Szydelski)[20]. Przekazał fundusze na rzecz odbudowy Towarzystwa Kolonii Rymanowskich, organizującego kolonie dla dzieci w uzdrowisku Rymanów-Zdrój, za co stowarzyszenie przyznało mu tytuł członka honorowego i nazwało jego imieniem odbudowany po spaleniu z 1927 pawilon w uzdrowisku[21] (obecny Dom Wczasów Dziecięcych w Rymanowie-Zdroju)[22]. Był wieloletnim przewodniczącym oddziału lwowskiego Stowarzyszenia Wdów i Sierot Wojennych. Z polecenia Ministerstwa Sprawiedliwości z 1922, był organizatorem Zakładu Wychowawczo-Poprawczego w Przedzielnicy.

Zmarł 24 czerwca 1937[23][24][25]. Został pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie[26][27][28].

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

  • Ustrój sądów powszechnych wedle rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 6 lutego 1928 r. Dz. Ust. Nr. 12, poz 93 (1928)
  • O warunkowem zawieszeniu wykonania kary wedle ustaw dzielnicowych z uwzględnieniem postanowień nowego Kodeksu Karnego z 19 marca 1928 (1929)
  • Postępowanie karne przed sądem pierwszej instancji: wedle Kodeksu postępowania karnego z dnia 19-go marca 1928 r. nr. 33, poz. 313 Dz. U. Rz. P. (1929)
  • O dowodach wedle Kodeksu Postępowania Cywilnego z 29 listopada 1930, Nr. 83, poz. 651 Dz. U. R. P. (1931)
  • Obecny stan ustawodawstwa karnego przeciwko nieletnim w Polsce (1933)
  • Przyczyny i skutki bezrobocia pracowników umysłowych w Polsce (1934)
  • Problem unifikacji osobowego prawa małżeńskiego w Polsce (1936)

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

polskie
austro-węgierskie

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Nowy prezydent sądu wyższego we Lwowie. „Nowości Illustrowane”. 2, s. 3–4, 13 stycznia 1912. 
  2. Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkiem Księstwem Krakowskiem na rok 1882. Lwów: 1882, s. 69.
  3. Etat zbiorowy wszystkich kategoryi służbowych przy c.k. sądach kolegialnych i powiatowych w okręgu Lwowskiego c.k. Wyższego Sądu Krajowego na rok 1885. Lwów: 1885, s. 7, 54.
  4. Kronika. Mianowania. „Gazeta Przemyska”, s. 2, nr 33 z 21 kwietnia 1892. 
  5. Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkim Księstwem Krakowskiem na rok 1894. Lwów: 1894, s. 152.
  6. Z izby sądowej. „Gazeta Sanocka”, s. 4, nr 5 z 3 marca 1895. 
  7. Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkim Księstwem Krakowskiem na rok 1895. Lwów: 1895, s. 152.
  8. Kronika. Wiadomości osobiste. „Gazeta Sanocka”, s. 3, nr 6 z 17 marca 1895. 
  9. Mianowania w sądzach Galicyi i Bukowiny. „Nowa Reforma”, s. 1, nr 208 z 14 września 1897. 
  10. a b Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkim Księstwem Krakowskiem na rok 1911. Lwów: Prezydyum C.K. Namiestnictwa, 1911, s. 95.
  11. Kronika. „Tygodnik Ziemi Sanockiej”, s. 2, nr 1 z 7 stycznia 1912. 
  12. a b c d e f Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkim Księstwem Krakowskiem na rok 1914. Lwów: 1914, s. 94.
  13. a b c d e f g Hof- und Staatshandbuch der Österreichisch-Ungarischen Monarchie für das Jahr 1918. Wiedeń: 1918, s. 1030.
  14. Hołd dla tych, którzy odchodzą. Uroczyste pożegnanie prezesa Sądu Apelacyjnego Adolfa Czerwińskiego i prokuratora apelacyjnego Tadeusza Maliny. „Gazeta Lwowska”, s. 2, nr 143 z 25 czerwca 1929. 
  15. Adolfowi Czerwińskiemu na pożegnanie. „Gazeta Lwowska”, s. 1, nr 143 z 25 czerwca 1929. 
  16. Sprawozdanie Zarządu Głównego Zrzeszenia Sędziów i Prokuratorów Rzeczypospolitej Polskiej za rok 1935/1936. Warszawa: 1936, s. 25.
  17. Wysokie odznaczenie prezesa Czerwińskiego. „Gazeta Lwowska”, s. 4, nr 149 z 3 lipca 1929. 
  18. Jan Draus: Uniwersytet Jana Kazimierza we Lwowie 1918-1946. Portret kresowej uczelni. Kraków: Księgarnia Akademicka, 2007, s. 26. ISBN 978-83-7188-964-6.
  19. Piętnaste sprawozdanie roczne z czynności Krajowego Stowarz. Czerwonego Krzyża mężczyzn i dam w Galicyi za rok 1894. Lwów: 1895, s. 75.
  20. Pożegnanie prezesa Czerwińskiego w T. O. M.. „Gazeta Lwowska”, s. 4, nr 234 z 11 listopada 1929. 
  21. Teresa Łożańska: Kolonie letnie początkiem lecznictwa profilaktycznego dzieci w Rymanowie-Zdroju. W: Rocznik Rymanowa-Zdroju. T. III. Rymanów-Zdrój: Stowarzyszenie Przyjaciół Rymanowa-Zdroju, 1998, s. 73.
  22. Historia. pdwdz.pnet.pl. [dostęp 19 stycznia 2015].
  23. Ś. p. Adolf Czerwiński. „Czasopismo Sędziowskie”, s. 170–174, nr 4 – lipiec-sierpień 1937. Oddział Lwowskie Zrzeszenia Sędziów i Prokuratorów Rzeczypospolitej Polskiej. 
  24. Nekrologia. W roku 1937 zmarli koledzy. W: Sprawozdania Zarządu Głównego Zrzeszenia Sędziów i Prokuratorów Rzeczypospolitej Polskiej za rok 1937/1938. Warszawa: 1938, s. 47.
  25. Lwów. Ś.p. Ad. Czerwiński. „Kurier Warszawski”. Nr 173, s. 6, 26 czerwca 1937. 
  26. Stanisław Nicieja: Cmentarz Łyczakowski we Lwowie w latach 1786–1986. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1988, s. 329. ISBN 83-04-02817-4.
  27. Aleksander Medyński: Ilustrowany przewodnik po cmentarzu Łyczakowskim. w.kki.com.pl. [dostęp 19 stycznia 2015].
  28. Aleksander Medyński: Ilustrowany przewodnik po cmentarzu Łyczakowskim. lwow.home.pl. [dostęp 19 stycznia 2015].
  29. Część urzędowa. „Gazeta Lwowska”, s. 4, nr 283 z 8 grudnia 1929. 
  30. Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 17.
  31. Odznaczenia za zasługi dla L. O. P. P.. „Wschód. Prasowa Agencja Informacyjna”, s. 1, nr 449 z 9 grudnia 1933. 
  32. Piętnastolecie L. O. P. P.. Warszawa: Wydawnictwo Zarządu Głównego Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej, 1938, s. 280.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]