Anna Fiodorówna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Anna Fiodorówna (ur. lata 90 XIV w.[1], zm. 25 maja 1458 w Czersku[2]) – księżna mazowiecka.

Była córką Fiodora Olgierdowica[3]. Dawniejsza literatura uważała ją za córkę Iwana Holszańskiego[4].

Najprawdopodobniej w 1412[5] wyszła za mąż za księcia mazowieckiego Bolesława Januszowica. Syn Bolesław IV warszawski dwoma zapisami w 1431 i 1436 zabezpieczył jej na wypadek swej śmierci posiadanie ziemi warszawskiej tytułem dożywocia.

Była fundatorką szpitala Św. Ducha przy kościele eremitów w Warszawie, który to szpital uposażyła własnymi nadaniami. Przeczy temu Julian Bartoszewicz[6] (pisownia oryginalna z pominięciem akcentów é)::

Quote-alpha.png
... Chciała żeby księża augustyjanie, którzy tyle dóbr posiadali, swoim kosztem wystawili szpital dla chorych, dowodziła albowiem, że dobra te przydzielone były do kaplicy ś-go Ducha i że na ten cel jedynie ofiarowane, przyobiecując uroczyście, że i majątek i zarząd szpitala pozostanie na zawsze przy zakonie. … Kiedy stanął szpital, księżna zawarła komplanacyją z augustyjanami, w której zapowiedziała im zarząd jego, … obiecywała dalej, że za życia do utrzymania szpitala dokładać się będzie, jakoż miała dawać co rok 60 kop żyta i po 40 dukatów...

I pomimo że ugodę tę spisaną w 1442 r, zatwierdził w 1444 papież Eugeniusz IV a wykonanie jej polecił nuncjuszowi Jędrzejowi Pallatio, księżna Anna ugody nie dotrzymała, na kościół i szpital nie łożyła, a w testamencie (1458) władzę nad szpitalem oddała lazarystom. Uposażyła kilka kaplic w warszawskiej kolegiacie św. Jana. Ufundowała klasztor Bernardynów w Warszawie, sprowadzając pierwszych zakonników z Krakowa w 1454.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. J. Tęgowski ustalił datę urodzenia Anny na koniec lat 90. XIV w., natomiast K. Jasiński nie wykluczył jej narodzin ok. 1395. Zob. K. Jasiński, Rodowód Piastów mazowieckich, Poznań – Wrocław 1998, s. 103.
  2. J. Grabowski, Dynastia Piastów mazowieckich, Kraków 2012, s. 459–460.
  3. J. Tęgowski, Anna i Barbara – księżne mazowieckie z XV wieku. Przyczynek do genealogii Piastów mazowieckich, [w:] J. Śliwiński (red.), Społeczeństwo i polityka do XVII wieku, Olsztyn 1994, s. 97–104. Zob. K. Jasiński, Rodowód Piastów mazowieckich, Poznań – Wrocław 1998, s. 102.
  4. O. Balzer, Genealogia Piastów, Kraków 1895, s. 487–488.
  5. K. Jasiński, Rodowód Piastów mazowieckich, Poznań – Wrocław 1998, s. 102–103; J. Tęgowski, Anna i Barbara – księżne mazowieckie z XV wieku. Przyczynek do genealogii Piastów mazowieckich, [w:] J. Śliwiński (red.), Społeczeństwo i polityka do XVII wieku, Olsztyn 1994, s. 97–104, twierdził, że małżeństwo zostało zawarte między 16 maja 1412 a 19 lipca 1414. Zob. K. Jasiński, Rodowód Piastów mazowieckich, Poznań – Wrocław 1998, s. 102.
  6. Julian Bartoszewicz: Kościoły Warszawskie rzymsko-katolickie opisane pod względem historycznym, Warszawa 1855 str. 63-78

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]