Antoni Adamiuk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Antoni Adamiuk
Biskup tytularny Ali Miliarii
Fiat voluntas Tua
Bądź wola Twoja
Kraj działania Polska
Data i miejsce urodzenia 18 grudnia 1913
Old Forge
Data i miejsce śmierci 25 stycznia 2000
Opole
Biskup pomocniczy opolski
Okres sprawowania 1970–1989
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Prezbiterat 18 czerwca 1939
Nominacja biskupia 6 czerwca 1970
Sakra biskupia 5 lipca 1970
Sukcesja apostolska
Data konsekracji 5 lipca 1970
Miejscowość Opole
Miejsce katedra Podwyższenia Krzyża Świętego
Konsekrator Franciszek Jop
Współkonsekratorzy Ignacy Tokarczuk
Jan Nowicki
Wacław Wycisk

Antoni Władysław Adamiuk[1] (ur. 18 grudnia 1913 w Old Forge, zm. 25 stycznia 2000 w Opolu) – polski duchowny rzymskokatolicki, biskup pomocniczy opolski w latach 1970–1989, od 1989 biskup pomocniczy senior diecezji opolskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 18 grudnia 1913 w Old Forge (Pensylwania, Stany Zjednoczone) w rodzinie emigrantów, która następnie osiadła w Maksymówce koło Zbaraża. W latach 1925–1933 kształcił się w II Państwowym Gimnazjum im. Juliusza Słowackiego w Tarnopolu, gdzie złożył egzamin dojrzałości. W latach 1933–1939 odbył studia filozoficzno-teologiczne na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jana Kazimierza, które ukończył z magisterium z teologii, i zdobywał formację kapłańską w Arcybiskupim Wyższym Seminarium Duchownym we Lwowie. Na prezbitera został wyświęcony 18 czerwca 1939 w archikatedrze Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny we Lwowie przez miejscowego arcybiskupa metropolitę Bolesława Twardowskiego[1].

Od sierpnia 1939 do maja 1944 pracował jako wikariusz i katecheta w parafii św. Stanisława Biskupa w Busku. Zmuszony do wyjazdu, osiadł w Strzelcach Wielkich, gdzie od czerwca 1944 do maja 1945 był rezydentem przy miejscowej parafii. Następnie przez Wrocław i Bytom udał się do Głubczyc na Śląsku Opolskim. Tam nauczał religii, świadczył też pomoc duszpasterską w parafiach Podwyższenia Krzyża Świętego w Klisinie i św. Jadwigi w Szonowie, a w latach 1946–1957 piastował stanowisko dziekana dekanatu głubczyckiego[1]. W latach 1957–1970 pełnił funkcję diecezjalnego wizytatora nauki religii[2]. Kierował wydziałem katechetycznym, był referentem ds. sztuki i budownictwa kościelnego, egzaminatorem prosynodalnym i cenzorem ksiąg religijnym[1]. W latach 1961–1970 sprawował urząd kanclerza kurii diecezjalnej[2]. W 1962 został obdarzony godnością szambelana papieskiego[1].

W latach 1958–1978 w Wyższym Seminarium Duchownym Śląska Opolskiego w Nysie prowadził wykłady z pedagogiki i katechetyki[2].

6 czerwca 1970 został prekonizowany biskupem pomocniczym Administracji Apostolskiej Śląska Opolskiego ze stolicą tytularną Ala Miliaria. Święcenia biskupie otrzymał 5 lipca 1970 w katedrze Podwyższenia Krzyża Świętego w Opolu. Udzielił mu ich biskup Franciszek Jop, administrator apostolski „ad nutum Sanctae Sedis” w Opolu, któremu asystowali Ignacy Tokarczuk, biskup diecezjalny przemyski, biskup Jan Nowicki, administrator apostolski w Lubaczowie, i Wacław Wycisk, biskup pomocniczy opolski[1]. Jako zawołanie biskupie przyjął słowa „Fiat voluntas Tua” (Bądź wola Twoja). W latach 1970–1989 sprawował urząd wikariusza generalnego[2]. W kurii biskupiej zajmował się sprawami duszpasterstwa ludzi pracy i rolników oraz kwestiami wydawniczymi, pod jego kuratelą znajdował się nyski rejon duszpasterski. Z ramienia kurii kontaktował się z przedstawicielami władzy państwowej[1]. Od września 1980 był kapelanem „Solidarności”, w stanie wojennym odprawiał nabożeństwa w intencji ojczyzny i Jana Pawła II, występował do władz wojewódzkich w obronie represjonowanych, był współzałożycielem komitetu pomocy internowanym przy kurii opolskiej[3]. 2 września 1989 została przyjęta jego rezygnacja z obowiązków biskupa pomocniczego diecezji opolskiej[1].

W Episkopacie Polski należał do Komisji ds. Duszpasterstwa Ludzi Pracy, Komisji ds. Trzeźwości i Komisji Katechetycznej[1]. W 1977 był współkonsekratorem podczas sakry biskupa diecezjalnego opolskiego Alfonsa Nossola[4].

Zmarł 25 stycznia 2000 w Opolu[5]. 28 stycznia 2000[6] został pochowany na cmentarzu Ojców Franciszkanów na Górze Świętej Anny[7].

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

W 1996 został odznaczony Srebrnym Medalem „Solidarności”[1].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i j K.R. Prokop: Biskupi Kościoła katolickiego w III Rzeczpospolitej. Kraków: Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych „Universitas”, 1998, s. 12–13. ISBN 83-7052-900-3.
  2. a b c d G. Polak: Kto jest kim w Kościele. Warszawa: Katolicka Agencja Informacyjna, 1999, s. 11–12. ISBN 83-911554-0-4.
  3. Z. Bereszyński: Antoni Adamiuk. encysol.pl. [dostęp 2016-08-11].
  4. Antoni Adamiuk (ang.). catholic-hierarchy.org. [dostęp 2016-05-28].
  5. Opole: Pierwsza rocznica śmierci bp. Antoniego Adamiuka. ekai.pl, 2001-01-25. [dostęp 2016-05-28].
  6. Pogrzeb najstarszego polskiego biskupa – A. Adamiuka. ekai.pl, 2000-01-28. [dostęp 2016-05-28].
  7. Opolska Solidarność pamięta o 100. urodzinach Biskupa Adamiuka. solidarnosc.org.pl, 2013-12-18. [dostęp 201-05-29].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

  • Antoni Adamiuk w bazie catholic-hierarchy.org (ang.) [dostęp 2010-11-23]