Autobusy miejskie w Gdyni

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Autobusy miejskie w Gdyni – rozbudowany system komunikacji autobusowej, który dociera do wszystkich dzielnic, a także do sąsiednich miast i gmin. Usługi transportu autobusowego w Gdyni świadczy 7 przewoźników[1]. Działają oni na zlecenie Zarządu Komunikacji Miejskiej w Gdyni.

Gdyńskie autobusy: (od lewej) Jelczedes, MAN NG 272, Neoplan N4014NF. (wycofane z ruchu)
Solaris Urbino 18 w gdyńskich barwach

Historia[edytuj | edytuj kod]

Początek gdyńskiej komunikacji autobusowej przypada na lata 1927-1928. W 1929 utworzono spółkę akcyjną z ograniczoną odpowiedzialnością (Towarzystwo Komunikacji Automobilowej), która we wrześniu tego roku uruchomiła komunikację autobusową na terenie Gdyni. W 1930 Towarzystwo przekształciło się w Miejskie Towarzystwo Komunikacyjne w Gdyni i uruchomiło nowe linie autobusowe.

Tuż przed II wojną światową MTK Gdynia obsługiwało 14 linii autobusowych. W 1945 w zniszczonej przez wojnę Gdyni powstały Miejskie Zakłady Komunikacyjne. 10 lipca utworzono połączenia autobusowe z Gdańskiem, Chylonią, Oksywiem i Witominem. W 1949 zmieniono nazwę przedsiębiorstwa. Powstało WPKGG, czyli Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne Gdańsk – Gdynia. Pod koniec 1953 w Gdyni istniało 6 linii autobusowych, w 1966 - 15, 1974 - 38. W 1975 połączono wszystkie istniejące zakłady komunikacji miejskiej z terenu ówczesnego województwa gdańskiego i stworzono Wojewódzkie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w Gdańsku.

W 1994 powołano istniejące do dziś Przedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej sp. z o.o. oraz Przedsiębiorstwo Naprawy Taboru Komunikacji Miejskiej sp. z o.o.

29 marca 2007 roku podpisano umowę na zakup nowych przegubowych autobusów MAN Lion's City G CNG napędzanych gazem ziemnym[2]. Proekologiczne i ekonomiczne autobusy miały być dostarczone na przełomie lipca i sierpnia tego roku. Jednak pięć takich pojazdów pojawiło się w zajezdni PKM Gdynia dopiero kilka dni przed 3 września 2007 r., kiedy to na parkingu przed Bulwarem Nadmorskim nastąpiło ich uroczyste przekazanie w obecności prezydenta Gdyni, Wojciecha Szczurka.

Od 22 grudnia 2012 po ulicach Gdyni kursują wyłącznie autobusy niskopodłogowe.

W 2018 ogłoszono przetarg na dostawę 55 autobusów niskopodłogowych (32 przegubowych i 23 standardowych) o szacowanej wartości blisko 72 mln złotych netto, przy czym 70 procent kosztów pokryło dofinansowanie z UE. Oferty złożyły firmy Solaris (78 761 943 zł) oraz MAN (76 010 310 zł). Oprócz ceny oferty oceniane były pod względem parametrów technicznych i zużycia paliwa[3]. Zwycięzcą przetargu okazał się MAN, który dostawę pojazdów (MAN Lion's City) zakończył w październiku 2019[4]. PKM otrzymał 30 autobusów (w tym 16 przegubowych), a PKA 25 autobusów (w tym 16 przegubowych)[5].

W grudniu 2019 na ul. Chwarznieńskiej kosztem 4,1 mln zł uruchomiono pas o zmiennym kierunku ruchu, umożliwiający autobusom linii 103, 121, 140, 147 i 160 ominięcie korków w kierunku Witomina i centrum na dystansie 1100 m[6].

W 2020 Gdynia otrzymała z UE blisko 70 mln zł na zakup 24 autobusów elektrycznych (w tym 8 przegubowych) dla PKA, których dostawa spodziewana jest w 2022[7].

Dawne autobusy[edytuj | edytuj kod]

Typ autobusu Okres eksploatacji
Chevrolet 1927 - ?
GMC 1928 - ?
Komnick 1928 - ?
Brockway 1929 - ?
Brockway Lux 1929 - ?
Brockway H 1929 - ?
Dodge 1930 - ?
Bussing-N.A.G. 30 1931 - ?
Saurer BLDPL3 1931 - ?
Saurer BLDP4 1932 - ?
GMC T33 1936 - ?
GMC T33H 1936 - ?
GMC T43 1938 - ?
GMC F23 1938 - ?
Bussing 400 1940 - ?
Bussing 900 1941 - ?
Bussing 400 Holzgasgenerator 1944 - ?
GMC CCKW353 1945 - 1947
Opel Blitz 1946 - 1947
MAN 65KM 1947 - 1949
Dodge T110 1947
Mercedes-Benz L3000 1947 - 1949
Bussing D38 1949 - 1951
Mavag TR5 1950 - 1952
Fiat 666RN 1950 - ?
Star 52 1954 - ?
San H01B 1958 - ?
Skoda-Karosa 706RTO 1958 - 1971
Ikarus 601 1960 - 1964
San H25B/H27B 1964 - 1971
Jelcz 272 MEX 1965 - 1984[8]
San H100 1968 - 1971
Jelcz AP021 (30 szt.) 1968 - 1981
Skoda-Karosa SM11 1971 - 1978
Jelcz 043 z przyczepą P-01 1972 - 1998
Autosan H9-35 1976 - 1987
Jelcz Berliet PR110 1977 - 1997
Ikarus 280 1981 - 2007
Ikarus 260 1983 - 2003
Jelcz M11 1986 - 2004
MAN SL200 1992 - 1994
Mercedes-Benz O405G 2001 - 2012

Linie[edytuj | edytuj kod]

Na zlecenie ZKM w Gdyni kursuje 80 linii autobusowych oznaczonych w następujący sposób[9]:

Linie pospieszne oznaczenie literowe lub literowo-cyfrowe nierozpoczynające się od N
Linie zwykłe numeracja dwucyfrowa rozpoczynająca się od 1, 2, 3, 7, 8, 9 lub trzycyfrowa rozpoczynająca się od 1, 2, 3, 7, 9
Linie nocne oznaczenie literowo-cyfrowe rozpoczynające się od N
Linie bezpłatne numeracja dwu- lub trzycyfrowa rozpoczynająca się od 0

Przewoźnicy[edytuj | edytuj kod]

W Gdyni na zlecenie Zarządu Komunikacji Miejskiej w Gdyni działa 5 przewoźników autobusowych[1]:

Nazwa Zakres numerów taborowych strona www
Przedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej w Gdyni 2xxx http://www.pkmgdynia.pl
IREX 3 Sp. z o.o. 4xxx
Przedsiębiorstwo Komunikacji Autobusowej w Gdyni 5xxx http://www.pkagdynia.pl
Pomorska Komunikacja Samochodowa 6xxx http://www.pksgdynia.pl
P.A. "Gryf" Kartuzy 7xxx http://www.gryfkartuzy.pl
BP Tour oddział Gdańsk 8xxx http://www.bptour.pl

Numeracja[edytuj | edytuj kod]

Czterocyfrowy system numeracji autobusów spełnia następujące zadania:

  • 1. Identyfikuje pojazd ze względu na właściciela (pierwsza cyfra):
    • 2### - PKM Gdynia
    • 3### - PKT Gdynia
    • 4### - IREX 3 Sp. z o.o.
    • 5### - PKA Gdynia
    • 6### - PKS Gdynia
    • 7### - P.A. "Gryf"
    • 8### – BP Tour - Bełżyce
  • 2. Identyfikuje pojazd ze względu na jego rodzaj (druga cyfra):
    • 0 - SN - autobus niskopodłogowy o długości ok. 12 m.
    • 1 - WN - autobus niskopodłogowy o długości ok. 15 m.
    • 2 - PN - autobus niskopodłogowy o długości ok. 18 m.
    • 8 - MN/KN - minibusy/midibusy niskopodłogowe o długości ok. 6/9m.
  • 3. Trzecia i czwarta cyfra porządkuje pojazdy wewnątrz przedsiębiorstwa.

Tabor[edytuj | edytuj kod]

Jeden z nowszych autobusów z Gdyni (2015)
Przykładowe wnętrze Gdyńskiego autobusu
Jelcz-Mercedes - dzisiaj rzadko już spotykany autobus w Gdyni...
...i jego wnętrze
Najstarszy pojazd w sieci ZKM Gdynia - Mercedes O305
Mercedes-Benz O405G z 1987 r. czeka na odjazd z pętli Plac Kaszubski (zdjęcie z maja 2007, autobus wycofany z ruchu)
Jeden z nowszych autobusów - MAN Lion's City G (wycofany z gdyńskiej sieci komunikacyjnej w 2011 roku)

Do roku 2015 trzon taboru autobusowego w Gdyni stanowiły pojazdy Jelcz-Mercedes O405N/M122 w liczbie 33 sztuk. Przodownikiem w kwestii wymiany taboru autobusowego jest PKM oraz PKA Gdynia. Średni wiek taboru autobusowego określał się wtedy na 11,6 lat, a minibusów 17,6 lat.

Od 2007 roku zarówno PKM, jak i PKA Gdynia, stopniowo wymieniają swój tabor. PKM skupił się na zakupie pojazdów napędzanych gazem ziemnym. Pierwsze autobusy typu CNG, dotarły do Gdyni w 2007 roku. Były to przegubowe MAN-y Lion's City G CNG. W 2015 roku Gdynia wzbogaciła się o kolejne, tym razem 12-metrowe MAN-y Lion's City CNG z PKM-u, w liczbie piętnastu sztuk, oraz Solarisy Urbino 12, trzeciej generacji z zajezdni PKA, w również w liczbie piętnastu sztuk. Te pojazdy praktycznie całkowicie zastąpiły wysłużone autobusy typu Jelcz-Mercedes O405N/M122, których ostatnie kursujące egzemplarze zostały odrestaurowane na wzór nowych pojazdów. Wymienione zostały stare tablice na nowe pomarańczowe wyświetlacze typu LED, zamontowano system informacji pasażerskiej, a kolor wnętrza został dostosowany do Gdyńskich standardów.

Kolorystyka Gdyńskich autobusów opiera się na biało-niebieskich barwach zewnętrznych (biała karoseria z niebieskimi pasami u góry i na dole), oraz żółtych poręczach w środku pojazdu (lepsza widoczność dla osób niedowidzących). W nowszych pojazdach, tapicerka siedzeń utrzymuje się w niebiesko-granatowych barwach, a w starszych, używanych jest uzależniona od miasta, z którego dany autobus został odkupiony. Czasem, niektóre firmy przewozowe takie jak na przykład PKM, PKA, bądź PKT (trolejbusy), stosują w swoich pojazdach własny wzór materiału przygotowanego na oparcia siedzeń. Dodatkowo w najnowszych pojazdach, wewnętrzne tablice LED, ukazujące informacje dla pasażerów o trasie autobusu, zostały zamienione na monitory LCD.

W Gdyni można zobaczyć m.in. na niektórych imprezach zabytkowy autobus Mercedes O305 z 1974 r. należący do kartuskiej firmy przewozowej "Gryf".

Spis taboru autobusowego sieci ZKM Gdynia:

Autobus Typ Liczba egzemplarzy
Jelcz - Mercedes O405N2/M122 SN 3
K4016TD SN 2
MAN Lion's City SN 23 (15 napędzanych CNG)
MAN Lion's City G PN 21 (16 napędzanych CNG)
MAN NG 313/363 PN 12
MAN NG 312 PN 2
MAN NL 222 SN 1
MAN NL 223/263/313 SN 18
MAN NM 223 MN/KN 13
Mercedes O305 SS 1
Mercedes O405GN PN 2
Mercedes O405GN2 PN 12
Mercedes O405N2 SN 3
Mercedes O530 SN 8 (w tym 1 C2)
Mercedes O530G SN 20 (w tym 12 C2)
Neoplan N4407/N4409 MN/KN 2
Neoplan N4021TD PN 10
Solaris Urbino 10 MN/KN 2
Solaris Urbino 12 SN 67
Solaris Urbino 15 WN 3
Solaris Urbino 18 PN 18
Volvo 7000 SN 4
Volvo 7000A PN 5
Volvo 7700 PN 1
Volvo 7700A PN 2
Wszystkie pojazdy 250
Udział autobusów niskopodłogowych we flocie 100%
Średni wiek pojazdów 11,1 lat

Plany na przyszłość[edytuj | edytuj kod]

Gdyńska komunikacja autobusowa planuje swój dalszy rozwój. Systematycznie wymieniany jest tabor - stare autobusy marki Ikarus zostały już zastąpione przez nowoczesne, niskopodłogowe pojazdy[10]. W maju 2007 roku rozpoczęto montaż systemów monitorujących w gdyńskich autobusach. Docelowo kamery znalazły się we wszystkich autobusach w ciągu 3 lat[11]. Gdynia jako pierwsze miasto w Polsce chce kupić autobusy zasilane na wodór. Podpisano w tym celu z Grupą Lotos list intencyjny na dostawę paliwa.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]