Bachus (obraz Petera Paula Rubensa)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bachus
Ilustracja
Autor Peter Paul Rubens
Rok wykonania ost. lata życia
Technika wykonania olej na desce[1]
Rozmiar 191 × 161,3 cm
Muzeum Ermitaż

Bachus – obraz flamandzkiego malarza Petera Paula Rubensa stworzony ok. 1640 roku.

Historia obrazu[edytuj | edytuj kod]

Obraz jako jeden z nielicznych znajdował się w inwentarzu sporządzonym po śmierci malarza. Jego spadkobiercą został bratanek Philip Rubens. Sprzedał on dzieło księciu Richelieu. Z kolekcji księcia obraz trafił do zbiorów Crozata a następnie w 1772 roku został zakupiony do Ermitażu.

Tematyka i analogie tematyczne[edytuj | edytuj kod]

Główną postacią jest bóg wina i zabaw Bachus. Jego postać, sama lub wraz z towarzyszami, była bardzo często przedstawiana zarówno w północnoeuropejskiej sztuce jak i przez innych malarzy. Przykładem tego mogą być dzieła Bachus i Sylen Annibale Carraci, Bachus i Ariadna Tycjana (1523), Bachus i Ariadna (Jocopo Tintoretto), Bachus i Ariadna i Wychowanie Bachusa (Poussina) (1632–1636), Triumf Bachusa i Ariadny (Antoine Carracciego) (1598– 1604), Triumf Bachusa (Jordaensa) (1622), Bachus Caravaggio (1595–1596), Bachus i pijący Velazqueza (1628) oraz wiele utworów muzycznych i lirycznych. Postać pijanego boga często symbolizowała jesień i miesiąc październik, który był miesiącem uczt i zabaw na cześć zakończonych zbiorów winobrania i fermentacji młodego wina.

Bachanalia Tycjana

Bachus u Rubensa był bohaterem kilku obrazów jednakże samą postać malarz przedstawiał bardzo rzadko. Na obrazie ukazał go siedzącego na beczce wina w otoczeniu satyra, kobiety i dwóch puttów. Podobny motyw ikonograficzny znajdował się na fontannie namalowanej przez Hansa Vredemana de Vriesa i przedstawionej na jego rycinach. Głowa Bachusa mogła być wzorowana na marmurowym popiersiu cesarza Witeliusza[2][3]. Do pierwowzorów obrazu zalicza się Bachanalia Andrei Mantegni (kopię tego dzieła wykonał Rubens – obecnie znajduje się ona w Luwrze), rycinę Bachusa autorstwa Hansa Baldunga Grina oraz płótno Bachanalia Tycjana znajdujące się obecnie w madryckim muzeum Museo del Prado.

Identyczna kopia obrazu również autorstwa Rubensa jest przechowywana w Galerii Uffizi we Florencji.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. W 1891 roku przeniesiony na płótno przez A. Sidorowa
  2. S. Bailey Metamorphoses of de Grimani „Vitellius” 1977
  3. W. Linnik Dzieje dwóch obrazów Rubensa z kolekcji Ermitażu Leningrad 1981