Bernikla północna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bernikla północna
Branta hutchinsii[1]
(Richardson, 1832)
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Rząd blaszkodziobe
Rodzina kaczkowate
Podrodzina gęsi
Rodzaj Branta
Gatunek bernikla północna
Synonimy

Anser Hutchinsii Richardson, 1832[2]

Podgatunki
  • B. h. minima Ridgway, 1885
  • B. h. leucopareia (von Brandt, JF, 1836)
  • B. h. hutchinsii (Richardson, 1832)
  • B. h. taverneri Delacour, 1951
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

     letnie lęgowiska

     przeloty

     zimowiska

     zalatuje

Bernikla północna (Branta hutchinsii) – gatunek wędrownej gęsi, dawniej uznawany za podgatunek bernikli kanadyjskiej[4]. Gniazduje w północnoamerykańskiej tundrze (Kanada, Alaska)[3]. Zimuje głównie na południu kontynentu (po Meksyk)[3], natomiast w Japonii obecnie spotykane są zimujące osobniki z reintrodukowanej na Aleutach populacji podgatunku B. h. leucopareia (wcześniej zimowała tam wymarła populacja B. h. asiatica)[5].

Sporadycznie pojawia się w Polsce (do 2017 odnotowano 15 stwierdzeń[6]), ze względu jednak na to, że nie ma pewności, czy były to pojawy naturalne, gatunkowi temu nadano kategorię D w klasyfikacji AERC i nie jest on zaliczany do krajowej awifauny[7].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Wyróżnia się następujące podgatunki Branta hutchinsii[2][8][9]:

  • bernikla mała (B. h. minima) – zachodnia Alaska
  • bernikla aleucka (B. h. leucopareia) – Wyspa Beringa, północne Kuryle i Aleuty
  • bernikla północna (B. h. hutchinsii) – północno-środkowa Kanada, Grenlandia
  • B. h. taverneri – północno-wschodnia Alaska, północna Kanada

Proponowany podgatunek B. h. asiatica, lęgnący się na Aleutach i Wyspach Komandorskich, a zimujący w Japonii, został zsynonimizowany z B. h. leucopareia[2][8]. Wymarł on do lat 40. XX wieku[5].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Ptaki z podgatunku B. h. minima

Nieco mniejsza od bernikli kanadyjskiej, podobnie do niej ubarwiona: szarobrązowe skrzydła, czarna szyja i głowa, biała plama na policzku. Dziób, szyja i nogi krótsze niż u bernikli kanadyjskiej[4].

Mierzy 55–110 cm, masa ciała wynosi 1,65–2,38 kg (hutchinsii), 1,095–1,89 kg (minima)[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Branta hutchinsii, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b c d del Hoyo, J., Collar, N. & Kirwan, G.M.: Cackling Goose (Branta hutchinsii). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2013. [dostęp 2019-09-30].
  3. a b c Branta hutchinsii. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  4. a b Lars Svensson, Killian Mullarney, Dan Zetterstrom, Collins Bird Guide, second edition.
  5. a b Aleutian Cackling Geese, Branta hutchinsii leucopareia (ang.). W: Alaska Science Center [on-line]. USGS. [dostęp 2019-09-30].
  6. Komisja Faunistyczna Sekcji Ornitologicznej Polskiego Towarzystwa Zoologicznego. Raport nr 34. Rzadkie ptaki obserwowane w Polsce w roku 2017. „Ornis Polonica”. 59, s. 119–153, 2018. 
  7. Aneks: gatunki stwierdzone w Polsce do 01.07.2018, lecz nie zaliczone do awifauny krajowej. Komisja Faunistyczna Sekcji Ornitologicznej Polskiego Towarzystwa Zoologicznego. [dostęp 2019-09-30].
  8. a b Frank Gill, David Donsker (red.): Screamers, ducks, geese, swans (ang.). IOC World Bird List: Version 9.2. [dostęp 2019-09-30].
  9. Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Rodzina: ANATIDAE Leach, 1820 - KACZKOWATE - DUCKS, GEESE, SWANS (wersja: 2019-07-21). W: Komletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2019-09-30].