Biblia Vulgata lovaniensis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Nie mylić z: Biblią lowańską.
Biblia Vulgata lovaniensis (1547)

Biblia Vulgata lovaniensis (Wulgata lowańska) (Biblia. Ad vetustissima exemplaria nunc recens castigata[1]) – wydanie Wulgaty przygotowane przez Jana Henteniusa (en) (1499–1566) i wydane w 1547 roku w Louvain. Wydanie było wielokrotnie wznawiane, w 1574 roku ukazało się wydanie poprawione.

Historia przekładu[edytuj | edytuj kod]

8 kwietnia 1546 roku na soborze trydenckim podjęto decyzję o potrzebie przygotowania autoryzowanej Wulgaty[2]. Przez następne czterdzieści lat nie podjęto żadnej bezpośredniej akcji, a wielu uczonych w dalszym ciągu wydawało swoje własne wydania. Wśród tych wydań szczególnym uznaniem cieszyło się wydanie przygotowane przez Henteniusa, które służyło niemalże jako standardowy tekst Kościoła katolickiego[3].

Pierwsze wydanie Henteniusa nosiło tytuł „Biblia ad vetustissima exemplaria nunc recens castigata” i zostało wydane u drukarza Barthélemego Graviusa w listopadzie 1547 roku[4]. Hentenius wykorzystał 30 rękopisów Wulgaty[5]. Wydanie Henteniusa przypomina wydania Stefanusa z roku 1532 i 1540[6].

Po śmierci Henteniusa w 1566 roku Luc de Bruges kontynuował jego krytyczną pracę i przygotował w 1574 roku własne wydanie[7].

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

W oparciu o wydanie lowańskie z 1583 roku przygotowana została Wulgata sykstyńska i klementyńska[6].

W oparciu o Wulgatę lowańską Nicolas Van Winghe dokonał przekładu Biblii na język holenderski (1548), a Nicolas de Leuze przełożył Biblię na język francuski (1550)[8]. Przekład wydany został w Louvain i nazwany Biblią lowańską[9]. Na wydaniu z roku 1574 oparł się Jakub Wujek podczas prac nad własnym przekładem (Biblia Wujka)[10].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Will François, Augustine and the Golden Age of Biblical Scholarship in Louvain (1550–1650) [w:] Bruce Gordon, Matthew McLean (red.), Shaping the Bible in the Reformation: Books, Scholars and Their Readers in the Sixteenth Century, BRILL, 22 czerwca 2012, s. 238, ISBN 978-90-04-22950-1 [dostęp 2019-09-27] (ang.).
  2. Bogaert i Gilmont 1990 ↓, s. 279-281.
  3. Scrivener 1894 ↓, s. 63.
  4. Quentin 1922 ↓, s. 130.
  5. Quentin 1922 ↓, s. 134.
  6. a b Quentin 1922 ↓, s. 135.
  7. Quentin 1922 ↓, s. 138-146.
  8. Bogaert i Gilmont 1990 ↓, s. 287.
  9. Bogaert i Gilmont 1990 ↓, s. 297-299.
  10. Kossakowska 1968 ↓, s. 323.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]