Bitwa nad rzeką Tolenus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Bitwa nad rzeką Tolenus
Wojna Rzymu ze sprzymierzeńcami 9188 p.n.e.
Ilustracja
Alba Fucens
Czas 90 p.n.e.
Miejsce Rzeka Toleno w Abruzji, rejon Alba Fucens
Terytorium Italia
Wynik zwycięstwo Italików
Strony konfliktu
konfederacja plemion Italskich Rzymianie
Dowódcy
Publiusz Rutyliusz Lupus
Siły
nieznane nieznane
Straty
nieznane 8 tys.
brak współrzędnych
Wojna Rzymu ze sprzymierzeńcami

Tolenus - Jezioro Fucinus - Asculum

Bitwa nad rzeką Tolenus – starcie zbrojne, które miało miejsce w roku 90 p.n.e. podczas wojny Rzymu ze sprzymierzeńcami.

W roku 91 p.n.e. wybuchło powstanie przeciwko Rzymowi. Do plemienia Marsów, które pierwsze podniosło bunt dołączyły wkrótce szczepy górskie Pelingów, Marrucynów i Westynów, a także Samnici i w końcu niemal wszystkie ludy środkowej i południowej Italii[1].

Zanim zaczęły się działania wojenne sprzymierzeńcy wysłali do Rzymu posłów z oświadczeniem, że są gotowi złożyć broń pod warunkiem otrzymania obywatelstwa rzymskiego. Po odrzuceniu tych żądań podjęto na wiosnę 90 p.n.e. działania wojenne. Walki wybuchły zarówno na południu w Kampanii i Samnium, gdzie główne dowództwo ze strony rzymskiej sprawował konsul Lucjusz Juliusz Cezar, jak i na północy w Abruzji, gdzie Rzymianami dowodził drugi konsul Publiusz Rutyliusz Lupus. Osobna armia rzymska dowodzona przez Gnejusza Pompejusza Strabona działała w ziemi piceńskiej.

Siły walczących stron były porównywalne, w szeregach Rzymian walczyli także Numidyjczycy oraz Hiszpanie.

W dniu 11 czerwca 90 p.n.e. nad rzeką Tolenus (obecnie Turano) Rzymianie pod wodzą konsula Publiusza Rutyliusza Lupusa ponieśli klęskę w bitwie ze sprzymierzeńcami. Zginęło 8 tys. legionistów, wśród nich sam konsul[1]. W tym samym czasie drugi konsul Lucjusz Juliusz Cezar cofał się z Kampanii przed zwycięskim wojskiem samnickim pod wodzą Mutilusa[2].

Dopiero pod koniec roku Lucjusz Juliusz Cezar wprowadził ustawę nadającą prawo obywatelstwa wszystkim sprzymierzeńcom, którzy dochowali wierności Rzymowi, a w rok później, tym którzy złożą broń.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Gazda 2008 ↓, s. 77.
  2. Dart 2014 ↓, s. 135 nn.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]