Boboluszki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 50°1′22″N 17°47′32″E
- błąd 39 m
WD 50°2'N, 17°48'E
- błąd 2327 m
Odległość 1372 m
Boboluszki
wieś
Ilustracja
Państwo  Polska
Województwo  opolskie
Powiat głubczycki
Gmina Branice
Strefa numeracyjna 77
Tablice rejestracyjne OGL
SIMC 0491736
Położenie na mapie gminy Branice
Mapa lokalizacyjna gminy Branice
Boboluszki
Boboluszki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Boboluszki
Boboluszki
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa opolskiego
Boboluszki
Boboluszki
Położenie na mapie powiatu głubczyckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu głubczyckiego
Boboluszki
Boboluszki
Ziemia50°01′22″N 17°47′32″E/50,022778 17,792222

Boboluszki (cz. Bobolusky, niem. Boblowitz[1]) – wieś w Polsce położona w województwie opolskim, w powiecie głubczyckim, w gminie Branice, na granicy z Czechami.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Czeska nazwa miejscowości może pochodzić od zdrobniałego imienia Bobola, które to pochodzi z kolei od słowa bob oznaczającego fasolę[2].

W alfabetycznym spisie miejscowości na terenie Śląska wydanym w 1830 roku we Wrocławiu przez Johanna Knie miejscowość występuje pod polską i czeską nazwą Bobolusk oraz nazwą zgermanizowaną Boblowitz[3]. Ze względu na słowiańskie pochodzenie nazwy 12 czerwca 1936 r. w miejsce zgermanizowanej nazwy Boblowitz nazistowska administracja III Rzeszy wprowadziła nową, całkowicie niemiecką nazwę Hedwigsgrund[4].

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Boboluszki położone są na Płaskowyżu Głubczyckim (wchodzącym w skład Niziny Śląskiej) nad rzeką Opawą. Między miejscowościami Boboluszki i Branice znajduje się wzniesienie Plechowa Góra (328 m n.p.m.; niem. Plechowa Berg), najwyższa góra Płaskowyżu Głubczyckiego, na której wcześniej stała wieża triangulacyjna.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Dawny herb Boboluszek

Historycznie miejscowość leży na tzw. polskich Morawach, czyli na obszarze dawnej diecezji ołomunieckiej. Po raz pierwszy wzmiankowane zostały w 1289 roku jako Boboluski[2], kiedy to należała do wydzielonego w 1269 z Moraw czeskiego księstwa opawskiego.

Po wojnach śląskich znalazła się w granicach Prus i powiatu głubczyckiego. Pierwotnie była zamieszkała przez tzw. Morawców, z czasem coraz większa część mieszkańców była niemieckojęzyczna. W 1910 jeszcze 48% mieszkańców posługiwało się czeskimi gwarami laskimi[1]. Do głosowania podczas plebiscytu na Górnym Śląsku uprawnione były w Boboluszkach 483 osoby, z czego 337, ok. 69,8%, stanowili mieszkańcy (w tym 303, ok. 62,7% całości, mieszkańcy urodzeni w miejscowości). Oddano 472 głosy (ok. 97,7% uprawnionych), w tym 472 (100%) ważne; za Niemcami głosowało 470 osób (ok. 99,6%), a za Polską 2 osoby (ok. 0,4%)[5]. W granicach Polski od końca II wojny światowej. Po drugiej wojnie światowej Morawców uznano za ludność polską i pozwolono im pozostać. Po 1956 nastąpiła fala emigracji do Niemiec[1].

W latach 1945–1970 stacjonowała w Boboluszkach strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[6]:

  • zespół dworski, z XIX wieku:
    • spichrz
    • stodoła, nie istnieje
    • park.

Transport[edytuj | edytuj kod]

W Boboluszkach znajduje się drogowe miejsce przekraczania granicy Boboluszki – Skrochovice z Czechami (most przez rzekę Opawę).

Osoby urodzone w Boboluszkach[edytuj | edytuj kod]

  • Anton Raida (1856–?), malarz i konserwator, ojciec Friedricha Karla Raidy (1888–1981) i Julia Jana Raidy (1896–1945)[7][8].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Mariusz Kowalski. Morawianie (Morawcy) w Polsce. „Studia z Geografii Politycznej i Historycznej”. 5, s. 115-131, 2016. 
  2. a b Boboluszki. W: www.branice.pl [on-line]. [dostęp 2018-05-31].
  3. Johann Knie 1830 ↓, s. 51.
  4. Michael Rademacher: Deutsche Verwaltungsgeschichte Schlesien, Kreis Leobschütz (niem.). 2006. [dostęp 2014-02-16]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-12-09)].
  5. Odpis urzędowego dziennika Komisji Międzysojuszniczej Rządzącej i Plebiscytowej na Górnym Śląsku w Opolu „Journal Officiel de Haute-Silésie” Nr. 21 z dnia 7-go maja 1921 r., zawierającego wyniki plebiscytu na Górnym Śląsku.. Katowice: Biuro Sejmu Śląskiego, 1932-10-10, s. 15. [dostęp 2015-02-12]. (fr. • pol.)
  6. Rejestr zabytków nieruchomych woj. opolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 20. [dostęp 2012-11-25].
  7. RAIDA Anton – malíř; restaurátor.
  8. Malíř Fritz Raida.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Johann Knie: Alpabetisch, Statistisch, Topographische Uebersicht aller Dorfer, Flecken, Stadt und andern Orte der Konigl. Preus. Provinz Schliesen... Breslau: Barth und Comp., 1830.