Budżetowanie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Budżetowanie – jest jednym z instrumentów rachunkowości zarządczej, wspomagającym osiąganie celów przedsiębiorstw. Jest to proces obejmujący projektowanie, tworzenie i zatwierdzanie budżetu, a także jego późniejszą kontrolę. Budżetowanie jest wynikiem planowania zamierzeń rozwojowych przedsiębiorstwa, wskazującego cele i kierunki jego działania oraz sposób wykorzystania zasobów. Budżetowanie jest kwantyfikowaniem założeń przyjętych w planach, ich uszczegółowieniem i ma za zadanie przypisanie konkretnych środków i działań do miejsc i czasu ich wykonania oraz osób odpowiedzialnych, jak również ich kontrolę. Pomiędzy planowaniem, budżetowaniem a kontrolą istnieje związek dwukierunkowy. Wzajemna relacja powoduje potrzebę regularnego rewidowania przyjętych założeń.

Budżet to finansowy plan działania przedsiębiorstwa, który prezentuje sposób alokacji zasobów wyrażony w jednostkach pieniężnych lub w jednostkach naturalnych, sporządzany na okres roku lub na czas trwania projektu, zaakceptowany i realizowany przez pracowników poszczególnych szczebli zarządzania.

Wyróżnia się budżet stały (opracowany dla jednego poziomu działalności) i elastyczny (tworzony w oparciu o analizę czynników zmienności kosztów dla różnych poziomów działalności).

Rodzaje budżetowania[edytuj | edytuj kod]

Wyodrębniamy różne typy budżetowania:

  • budżetowanie kroczące – stworzenie dokładnego budżetu dla pierwszego kwartału oraz ogólnego dla pozostałych kwartałów;
  • przyrostowe – stworzenie budżetu na podstawie danych z poprzedniego okresu najczęściej pomnożonych o odpowiedni wskaźnik, „od zera” – opracowanie budżetu na podstawie dokładnej analizy, tak jakby był on wdrażany dla danej jednostki po raz pierwszy;
  • odgórne – opracowanie budżetu na poziomie menadżerów wyższego szczebla zarządzania;
  • budżetowanie partycypacyjne – kierownictwo opracowuje strategie firmy, a pracownicy opracowują budżety cząstkowe.

Etapy budżetowania[edytuj | edytuj kod]

Budżetowanie składa się z:

  1. opracowania założeń do budżetu,
  2. opracowania budżetu,
  3. uzgodnienia i zatwierdzenia budżetu,
  4. kontroli wykonania budżetu,
  5. reakcji na wyniki kontroli.

Funkcje budżetowania[edytuj | edytuj kod]

Do funkcji budżetowania można zaliczyć:

  • mobilizowanie do okresowego planowania,
  • koordynacja działań i współpracy,
  • umożliwienie komunikowania zamierzeń,
  • dostarczanie podstaw do kontroli i oceny dokonań,
  • dostarczanie danych do opracowania systemów motywacyjnych.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • W. Bień, Zarządzanie finansami przedsiębiorstwa, Difin, Warszawa, 2005, str. 30-31.
  • G. Świderska, Rachunek kosztów i rachunkowość zarządcza, Stowarzyszenie Księgowych w Polsce, 2008, str. 226-231.