Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Distinctive emblem for cultural property.svg A-1215/M[1] z dnia 30.10.1933 i 29.06.2010
cerkiew parafialna
Ilustracja
Państwo  Polska
Miejscowość Brunary
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Wezwanie św. Michała Archanioła
Położenie na mapie gminy Uście Gorlickie
Mapa lokalizacyjna gminy Uście Gorlickie
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Położenie na mapie powiatu gorlickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu gorlickiego
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach
Ziemia49°32′02,6″N 21°01′57,2″E/49,534056 21,032556
Drewniane cerkwie regionu karpackiego w Polsce i na Ukrainie[a]
Obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO
Ilustracja
Państwo  Polska
Typ kulturowy
Spełniane kryterium III, IV
Numer ref. 1424
Region[b] Europa i Ameryka Północna
Historia wpisania na listę
Wpisanie na listę 2013
na 37. sesji

Cerkiew św. Michała Archanioła w Brunarach – dawna greckokatolicka cerkiew, obecnie kościół w Brunarach.

W 2013 została wpisana na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO wraz z innymi drewnianymi cerkwiami w Polsce i na Ukrainie. Znajduje się na szlaku architektury drewnianej województwa małopolskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza cerkiew w Brunarach została wzniesiona po 1616, kiedy we wsi powstała parafia unicka. Nowa świątynia powstała w 1653, zaś współczesna cerkiew – w XVIII stuleciu. W 1831 została przebudowana i powiększona. Dawne prezbiterium połączono z nawą, dostawiając nowe, trójbocznie zamknięte, zaś całość pokryto nowym dachem. Po Akcji „Wisła” cerkiew została przejęta przez Kościół łaciński. Obecnie cerkiew jest użytkowana jako kościół rzymsko-katolickiej parafii Najświętszej Maryi Panny Wniebowziętej w Brunarach należącej do dekanatu Ropa diecezji tarnowskiej.

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Cerkiew w Brunarach jest cerkwią łemkowską, trójdzielną. Nad przedsionkiem wznosi się wieża z hełmem zwieńczonym kutym krzyżem. Podobne hełmy znajdują się ponad nawą i prezbiterium. We wnętrzu znajduje się barokowy, osiemnastowieczny ikonostas. W cerkwi zachowała się polichromia, pokrywająca całość stropu i wewnętrznych ścian obiektu, wykonywana etapami między XVIII i XIX wiekiem, utrzymana w błękitnej tonacji barwnej, z motywem winorośli. Oprócz ołtarza głównego z XVII w. w cerkwi znajdują się dwa ołtarze boczne z wieku XVIII. Znajdują się w nich ikony Matki Bożej oraz Przemienienia Pańskiego.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • G. i Z. Malinowscy, E. i P. Marciniszyn, Ikony i cerkwie. Tajemnice łemkowskich świątyń, Carta Blanca, Warszawa 2009, ​ISBN 978-83-61444-15-2