Chlastawa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 52°14′40″N 15°50′6″E
- błąd 38 m
WD 52°15'N, 15°50'E, 52°14'40.34"N, 15°50'0.42"E
- błąd 2296 m
Odległość 664 m
Chlastawa
wieś
Ilustracja
Kościół pw. Narodzenia NMP
Państwo  Polska
Województwo  lubuskie
Powiat świebodziński
Gmina Zbąszynek
Liczba ludności (2017) 158[1]
Strefa numeracyjna 68
Tablice rejestracyjne FSW
SIMC 0916911
Położenie na mapie gminy Zbąszynek
Mapa konturowa gminy Zbąszynek, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Chlastawa”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej znajduje się punkt z opisem „Chlastawa”
Położenie na mapie województwa lubuskiego
Mapa konturowa województwa lubuskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Chlastawa”
Położenie na mapie powiatu świebodzińskiego
Mapa konturowa powiatu świebodzińskiego, blisko prawej krawiędzi znajduje się punkt z opisem „Chlastawa”
Ziemia52°14′40″N 15°50′06″E/52,244444 15,835000

Chlastawa (niem. Klastawe[2]) – wieś w Polsce położona w województwie lubuskim, w powiecie świebodzińskim, w gminie Zbąszynek.

Z 1418 roku pochodzi pierwsza wzmianka o wsi Chlastawa, a jej przynależność do parafii w Kosieczynie odnotowano w 1510 roku. Wieś szlachecka położona była w 1581 roku w powiecie kościańskim województwa poznańskiego[3].

Miejscowość z początkiem XVII wieku staje się własnością rodów Brudzewskich i Szlichtyngów - przedstawicieli protestanckiej szlachty, ale już w 1623 roku wieś przechodzi w ręce Radislausa Miesitschka, a następnie jego synów[2]. Istniał tu zbór luterański, spalony w 1635 roku[4]. Dzięki fundacji Radislausa w 1637 roku wzniesiono graniczny kościół służący m.in. protestantom pochodzącym ze Śląska. Świątynia została uszkodzona i splądrowana w czasie najazdu szwedzkiego. W 1663 roku doszło do ponownej konsekracji. Wówczas wyposażono kościół w nową chrzcielnicę oraz dzwony. Ponadto w roku 1680 namalowano we wnętrzu polichromie, umieszczając je m.in. na loży kolatorskiej przeznaczonej dla rodziny Miesitschek[2].

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa zielonogórskiego.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są[5]:

  • kościół ewangelicki, obecnie rzymskokatolicki filialny pod wezwaniem Narodzenia NMP, drewniany, z 1637 roku, przebudowany w 1692 roku, w końcu XIX wieku. Jest to salowa budowla, zamknięta trójbocznie od wschodu, ze wzniesioną od zachodu wieżą i zakrystią od wschodu[6]. Kruchta znajduje się po stronie północnej, zaś po południowej kaplica. Dach gontowy nakrywa całość, korpus z częścią prezbiterialną wielospadowy, zaś wieżę strzelisty hełm ośmioboczny. Umieszczone zostały w ścianach świątyni prostokątne okna. Wnętrze kościoła, z trójbocznie zamkniętym prezbiterium, przykrywa pozorne sklepienie kolebkowe z odsłoniętymi elementami konstrukcyjnymi więźby dachowej[6]. Siedemnastowieczną polichromią są pokryte elementy drewniane, przedstawiającą sceny Sądu Ostatecznego oraz motywy roślinne. Zachowały się tu empory oraz siedemnastowieczna ambona, chrzcielnica i epitafia. Loża kolatorska o parapecie podzielonym kanelowanymi pilastrami znajduje się nad północnym przedsionkiem. Sceny Narodzenia, Ecce Homo i Zmartwychwstania umieszczono w płycinach pomiędzy pilastrami. Empora muzyczna ma parapet o podziałach oraz sposobie dekoracji nawiązujących do parapetu loży. Ołtarz główny, wstawiony po II wojnie światowej, pochodził z Miedzichowa, w latach osiemdziesiątych XX wieku został przekazany do świątyni w Kręcku[6],
  • dzwonnica-bramka, drewniany, z 1690 roku. Posiada szkieletową konstrukcję, jest oszalowana od zewnątrz i nakryta dachem gontowym. Obiekt posiada formę nałożonych na siebie dwóch prostopadłościanów przedzielonych czterospadowym dachem. Dachem namiotowym jest zwieńczona dzwonnica[6],
  • cmentarz przykościelny, z XVII wieku.

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Liczba mieszkańców Gminy Zbąszynek na dzień 31 grudnia 2017 r.. zbaszynek.pl. [dostęp 2020-02-18].
  2. a b c Garbacz 2011 ↓, s. 190.
  3. Adolf Pawiński, Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym, Wielkopolska t. I, Warszawa 1883, s. 73.
  4. Henryk Merczyng, Zbory i senatorowie protestanccy w dawnej Rzeczypospolitej, Warszawa 1904, s. 24.
  5. Rejestr zabytków nieruchomych woj. lubuskiego - stan na 31.12.2012 r.. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 79. [dostęp 20.2.13].
  6. a b c d Garbacz 2011 ↓, s. 191.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Krzysztof Garbacz: Przewodnik po zabytkach województwa lubuskiego tom 1. Zielona Góra: Agencja Wydawnicza „PDN”, 2011, s. 190-191. ISBN 978-83-919914-8-0.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]