Czarne światło (powieść Harry’ego Mulischa)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Czarne światło
Het zwarte licht
Autor Harry Mulisch
Typ utworu powieść
Wydanie oryginalne
Miejsce wydania Holandia
Język niderlandzki
Data wydania 1956
Pierwsze wydanie polskie
Data wydania polskiego 1976
Wydawca PIW
Przekład Ewa Dijk-Borkowska

Czarne światło (niderl. Het zwarte licht) – powieść wydana w 1956 roku, holenderskiego pisarza Harry’ego Mulischa, zaliczanego do „wielkiej trójki” XX-wiecznej literatury niderlandzkiej[1]. Autor uhonorowany został za nią nagrodą literacką De Bijenkorf[2].

Fabuła[edytuj | edytuj kod]

Akcję utworu rozpoczyna się w dniu 20 sierpnia 1953 roku, dokładnie o 6 rano, kiedy budzi się bohater utworu, czarnoskóry Maurycy Akelei[3]. Mężczyzna jest nieśmiały i zamknięty w sobie, stroni od ludzkiego towarzystwa. Jego życie zatrzymało się 23 lata temu, gdy stracił Marjolein, dziewczynę, którą kochał[4]. Mieszka w skromnym lokum na poddaszu czynszowej kamienicy w ubogiej dzielnicy pełnej magazynów i firm transportowych. Pracuje jako organista w pobliskim kościele, gdzie codziennie o godzinie dwunastej gra na carillonie. Mężczyzną targają sprzeczne uczucia, z jednej strony pragnie spędzić ten dzień samotnie, z drugiej w sposób imponujący i niepowtarzalny[2]. Tego samego dnia, według Świadków Jehowy, zgodnie z przepowiednia Wielkiej Piramidy, ma nastąpić koniec świata[3]. Poranna wyprawa, w trakcie której Maurycy odwiedza skromne grono znajomych, aby zaprosić ich na wieczorne przyjęcie urodzinowe, staje się okazją do zagłębienia się we własnej przeszłości[2].

Czarne światło to utwór o różnych odmianach miłości, które nadają sens wszystkim poczynaniom ludzkim. Autor ukazuje całe obszary sensu i bezsensu ludzkiego życia i porusza wiele istotnych pytań, na które dotąd nie znaleziono jednoznacznej odpowiedzi[5]. Książka należy do wczesnej twórczości pisarza i jest stosunkowo niewielka objętościowo, jednak prezentuje wachlarz literackich możliwości autora. Cees Nooteboom, w nekrologu Harry'ego Mulischa, napisał, że właśnie tę jego książkę ceni sobie najbardziej[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Elsbeth Etty: Etty: holenderska literatura zasługuje na Nobla. Fundacja Literatura. [dostęp 2019-06-01].
  2. a b c Ambrose: Harry Mulisch "Czarne światło", czyli kakofonia niedorzeczności. Kub A+A. [dostęp 2019-06-01].
  3. a b Rudy Cornets de Groot: Over Mulisch, ‘Het zwarte licht’ (niderl.). Cornetsdegroot.com. [dostęp 2019-06-01].
  4. Nico van der Sijde: Een intrigerend duister leesavontuur (niderl.). Hebban.nl. [dostęp 2019-06-01].
  5. Czarne światło Harry Mulisch. Lubimyczytac.pl. [dostęp 2019-06-01].
  6. Schwarzes Licht (niem.). Goodreads.com. [dostęp 2019-06-01].