Dębnica (województwo pomorskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zobacz też: Dębnica w innych znaczeniach tego słowa.
Dębnica
wieś
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Powiat człuchowski
Gmina Człuchów
Liczba ludności (2008) 325
Strefa numeracyjna 59
Kod pocztowy 77-300[1]
Tablice rejestracyjne GCZ
SIMC 0742807
Położenie na mapie gminy wiejskiej Człuchów
Mapa lokalizacyjna gminy wiejskiej Człuchów
Dębnica
Dębnica
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dębnica
Dębnica
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Dębnica
Dębnica
Położenie na mapie powiatu człuchowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu człuchowskiego
Dębnica
Dębnica
Ziemia53°38′09″N 17°21′37″E/53,635833 17,360278

Dębnica (niem. Damnitz, kaszb. Dãbnica) – wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie człuchowskim, w gminie Człuchów. Wieś jest siedzibą sołectwa Dębnica, w którego skład wchodzą również Płonica i Przytok.

Wieś królewska starostwa człuchowskiego w województwie pomorskim w drugiej połowie XVI wieku[2]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa słupskiego.

Części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Dębnica[3][4][5]
SIMC Nazwa Rodzaj
0742813 Przytok część wsi

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1970 roku koło Płonicy odkryto cmentarzysko urnowe. Wieś została lokowana przez komtura człuchowskiego Ludolfa Hake w 1252 roku na 62 włóki, w tym 4 włóki dla proboszcza. Zasadźcą i pierwszym sołtysem został Dompnitz. Lustracja z 1565 roku podaje, że był tu kościół z podania królewskiego, oraz że na chłopów nałożono opłatę po ćwiertni zboża z włóki i od każdego udzielonego sakramentu po dwanaście denarów oraz od kolędy l grosz. W 1570 roku protestanci przejęli kościół, a pastor dojeżdżał odprawiać nabożeństwa z Człuchowa. Po 1617 roku kościół powrócił do katolików i przyłączono go do parafii w Człuchowie.

Opis wsi „Dembnicy" z 1624 roku potwierdza dane dokumentu lokacyjnego z 1352 roku i precyzuje, że było wówczas 6 włók sołeckich, 4 proboszczowskie, l włóka wybraniecka i l włóka młynarska. Na pozostałych 50 włókach gospodarowali chłopi, których było 20. W czasie najazdu szwedzkiego wiele gospodarstw było pustych (spalonych), ubyło mieszkańców, którzy zginęli od zarazy i głodu. W I połowie XVIII w. ma miejsce rozwój gospodarczy i wzrasta liczba mieszkańców wsi. Z dokumentu z 1746 roku wiemy, że puste gospodarstwo otrzymał Jan Rymcr (Ricmer), który był chłopem poddanym i musiał co roku stawać z podwodą do Gdańska i płacił też 30 guldenów czynszu.

Neogotycki kościół zbudowano w 1796 roku, a po starym kościele pozostała stara drewniana wieża oraz konfesjonał. Do sierpnia 1986 roku kościół był filią parafii w Człuchowie, obecnie jest tu siedziba parafii pod wezwaniem Świętego Krzyża. W latach 90. wybudowano nowy budynek plebanii i utworzono nową parafię. Należą do niej kościoły w Mosinach i Ględowie. Pierwszym proboszczem był ks. Zygmunt Fąs.

W Dębnicy urodził się w 1876 roku Jan Riemer, który ukończył gimnazjum w Chojnicach, studia wyższe we Wrocławiu i po odzyskaniu niepodległości przez Polskę organizował na Pomorzu szkolnictwo. Był on też kuratorem w Toruniu, a od 1928 roku wykładał w Wyższej Szkole Handlowej w Warszawie. Zmarł w 1941 roku i pochowany został na Powązkach w Warszawie[6].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru zabytków NID[7] na listę zabytków wpisane są:

  • kościół parafialny pw. Świętego Krzyża, 1894, z drewnianą wieżą z XVIII w., nr rej.: A-1831 z 5.06.2008
  • cmentarz kościelny, nr rej.: j.w.

Ponadto w Dębnicy znajdują się dwa budynki mieszkalne drewniano-murowane – z połowy XIX w. i końca XIX w., budynek mieszkalny murowany z połowy XIX w., budynek mieszkalny murowany z początku XIX w., 2 budynki mieszkalne murowane z początku XX w., budynek gospodarczy murowany z końca XIX w. i budynki mieszkalne drewniane z 1785 r. i z 2 połowy XIX w.[8].


Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  2. Mapy województwa pomorskiego w drugiej połowie XVI w. : rozmieszczenie własności ziemskiej, sieć parafialna / Marian Biskup, Andrzej Tomczak. Toruń 1955, s. 81.
  3. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  4. GUS. Rejestr TERYT
  5. KSNG: Wykaz urzędowych nazw miejscowości i ich części (pol.). opublikowany [w:] Dz.U. z 2013 r. poz. 200 ze zmianami w Dz.U. z 2015 r. poz. 1636. [dostęp 2018-01-06].
  6. Urząd Gminy Człuchów [1]
  7. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo pomorskie. 2018-09-30. s. 10. [dostęp 2016-12-26].
  8. Zabytki [2]