Dom handlowy Deierling-Morgenstern w Poznaniu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dom handlowy Deierling-Morgenstern
Obiekt zabytkowy nr rej. A-468 z 5.06.2002 [1]
Ilustracja
Widok od ul. Szkolnej
Państwo  Polska
Miejscowość Poznań
Adres ul. Szkolna 5
Styl architektoniczny secesja
Architekt Czesław Leitgeber lub Fritz Pfannschmidt
Inwestor Jan Deierling
Rozpoczęcie budowy 1904
Ukończenie budowy 1905
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Dom handlowy Deierling-Morgenstern
Dom handlowy Deierling-Morgenstern
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dom handlowy Deierling-Morgenstern
Dom handlowy Deierling-Morgenstern
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Dom handlowy Deierling-Morgenstern
Dom handlowy Deierling-Morgenstern
Ziemia52°24′25,2000″N 16°55′56,3520″E/52,407000 16,932320

Dom handlowy Deierling-Morgensternsecesyjny dom handlowy zlokalizowany na Starym Mieście w Poznaniu przy ul. Szkolnej 5.

Dom handlowy Deierlinga był pierwszym w Poznaniu obiektem handlowym zbudowanym w technologii żelbetowego szkieletu nośnego. Wzniesiony został w latach 1904-1905 na rogu ulic Szkolnej i Gołębiej. Inwestorem był największy wielkopolski kupiec żelazny - Jan Deierling, syn rolnika Józefa Deierlinga, wywodzącego się z rodziny bamberskiej. Partnerką Deierlinga w interesach była wdowa po kupcu Paulu Morgensternie. Nie ma natomiast pewności, co do osoby projektanta - mógł to być albo Czesław Leitgeber, albo Fritz Pfannschmidt.

Dwie dolne kondygnacje przeznaczono na cele czysto handlowe (1100 m²), a na wyższych ulokowano eleganckie apartamenty mieszkalne. Był to największy sklep w międzywojennym Poznaniu[2]. Elewacje, o dość silnych akcentach wertykalnych (od ul. Szkolnej), ozdobione są wybujałym ornamentem, przede wszystkim roślinnym oraz różnego rodzaju maskami i maszkaronami. Budynek posiadał windy towarowe. W obiekcie funkcjonował m.in. sklep żelazny samego Jana Deierlinga (jeszcze po II wojnie światowej). Do dziś, starsi mieszkańcy Poznania, nazywają sklepy w tej kamienicy nazwą u Deierlinga.

Jan Deierling był także właścicielem największej w Polsce hurtowni artykułów metalowych (na ul. Składowej 4/7). Składnica (pięć magazynów) miała własną bocznicę kolejową. W 1938 obroty firmy wyniosły 3,5 miliona złotych (300.000 złotych zysku)[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo wielkopolska. 2018-09-30.
  2. a b Zbigniew Kopeć, Poznań między wojnami. Opowieść o życiu miasta 1918-1939, Łódź: Księży Młyn, 2013, s. 77, ISBN 978-83-7729-030-9, OCLC 891282668.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Atlas architektury Poznania, Janusz Pazder (red.), Aleksandra Dolczewska, Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2008, s. 292, ISBN 978-83-7503-058-7, OCLC 316600366.
  2. Marcin Libicki, Poznań - przewodnik, Wydawnictwo Gazeta Handlowa, Poznań, 1997, ss.269-270, ​ISBN 83-902028-4-0
  3. Praca zbiorowa, Poznań - spis zabytków architektury, Wydawnictwo Miejskie, Poznań, 2004, s.42, ​ISBN 83-89525-07-0
  4. Poznań - atlas aglomeracji 1:15.000, wyd. CartoMedia/Pietruska & Mierkiewicz, Poznań, 2010, ​ISBN 978-83-7445-018-8