Gąsiorowo Olsztyneckie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Gąsiorowo Olsztyneckie
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat olsztyński
Gmina Olsztynek
Liczba ludności (2011) 122[1]
Strefa numeracyjna (+48) 89
Tablice rejestracyjne NOL
SIMC 0484305
Położenie na mapie gminy Olsztynek
Mapa lokalizacyjna gminy Olsztynek
Gąsiorowo Olsztyneckie
Gąsiorowo Olsztyneckie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Gąsiorowo Olsztyneckie
Gąsiorowo Olsztyneckie
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Gąsiorowo Olsztyneckie
Gąsiorowo Olsztyneckie
Położenie na mapie powiatu olsztyńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu olsztyńskiego
Gąsiorowo Olsztyneckie
Gąsiorowo Olsztyneckie
Ziemia53°30′51″N 20°16′18″E/53,514167 20,271667

Gąsiorowo Olsztyneckie (dawniej niem. Ganshorn, Ganshorn bei Hohenstein, Gąsiorowo) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Olsztynek. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Wieś położona na wzgórzu koło Jeziora Gąsiorowskiego, z pałacem i przypałacowym parkiem. We wsi znajduje się Stacja Hodowli Roślin. Obecnie mieszka tu 128 osób.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W czasach krzyżackich wieś pojawia się w dokumentach w roku 1321, podlegała pod komturię w Dąbrównie, były to dobra rycerskie o powierzchni 40 włók [2]. W 1331 r. była to posiadłość ziemska, przekazana Nikolausowi Ganshorn na prawie rycerskim (od jego nazwiska wzięła się nazwa wsi). Obszar wsi wynosił 40 łanów. W 1386 r. było to 11 domów. W późniejszych latach majątek ziemski przeszedł na własność rodu Finck von Finckenstein. W XIX w. należał do rodziny Rogalla. W XX w. (do 1945 r.) by własnością rodziny Schilke i obejmował prawie 640 ha. W tym czasie w majątku była gorzelnia.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty[3]:

  • Pałac wybudowany w latach 1810-1820 w stylu klasycystycznym na fundamentach budowli z XVI w.[4], na wysokim brzegu jeziora, piętrowy, elewacja ogrodowa z widokiem na jezioro. Park przy pałacu o charakterze krajobrazowym, projektowany przez Johanna Larasa (w drugiej połowie XIX w.). W czasach PRL-u w pałacu mieścił się tu ośrodek wypoczynkowy "Salve". W latach 90.XX w. pałac został wyremontowany, obecnie stanowi własność prywatną.
  • dom nr 1a, drewn., XIX/XX.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Bogumił Kuźniewski, Olsztynek. Miasto i gmina. Towarzystwo Przyjaciół Olsztynka, Olsztynek, 2007, 223 str. ​ISBN 978-89151-31-5
  • Małgorzata Jackiewicz-Garniec, Mirosław Garniec, Pałace i dwory dawnych Prus Wschodnich. Dobra utracone czy ocalone?, Wydanie III poszerzone i uzupełnione, Studio Arta, Olsztyn 2001, ​ISBN 83-912840-2-6​.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. GUS. [dostęp 2019-03-31].
  2. Cz. Baszyński: Osadnictwo komturstwa ostródzkiego do połowy XV w. Zapiski historyczne, t. 25, 1960, str.: 103-118, za Ostróda. Z dziejów miasta i okolic. Pojezierze, Olsztyn, 1976, 448 str.
  3. Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków - stan na 31.12.2017 woj. warmińsko-mazurskie
  4. Piotr Skurzyński "Warmia, Mazury, Suwalszczyzna" Wyd. Sport i Turystyka - Muza S.A. Warszawa 2004 ​​​ISBN 83-7200-631-8​ s. 233