Garniec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zobacz też: góra Garniec.

Garniecjednostka objętości stosowana w Europie od średniowiecza, podstawowa jednostka objętościowa późnego okresu wieków średnich[1]. Nazwę wzięła od glinianego naczynia[2].

Historia[edytuj | edytuj kod]

W Polsce przedrozbiorowej jako miara ciał sypkich stanowił 1/32 korca i dzielił się na 4 kwarty. W zależności od regionu i okresu było to od 2,1 do 3,9 litra[2]. Przy mierzeniu płynów garniec to 1/72 beczki i dzielił się na 4 kwarty[2].

Zależnie od regionu:

  • 1 garniec chełmiński = 7,12 litra obowiązywał do 1714
  • 1 garniec krakowski = 2,18-2,26 litra (XVI w.)[1], 2,75 litra
  • 1 garniec warszawski = 3,76-3,90 litra (od XVI w.)[1] 3,77 litra (po 1764 roku)[3]
  • 1 garniec nowopolski = 4 litry (od XIX wieku - po 1819 roku)

35 garnców = 1 kibel; 32 garnce = 1 korzec; 48 garnców = 1 beczka

Dzieli się na 4 kwarty i 16 kwaterek.

Aktualnie wyszedł z użycia. Czasem używana jest kwaterka = 1/4 litra.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Szymański 2001 ↓, s. 169.
  2. a b c Manikowski A. Garniec Encyklopedia Historii Gospodarczej Polski do 1945 roku t. 1 A-N Warszawa Wiedza Powszechna 1981 s. 186 ​ISBN 83-214-0185-6
  3. Szymański 2001 ↓, s. 170.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Henryk Szymański: Nauki Pomocnicze Historii. Warszawa: 2001.