George Bridgetower

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
George Bridgetower ok. 1800 r.

George Augustus Polgreen Bridgetower (ur. 11 października 1778 w Białej w Galicji, zm. 29 lutego 1860 w Londynie) – brytyjski wirtuoz skrzypiec i kompozytor karaibsko-niemieckiego pochodzenia.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ojciec Bridgetowera, John Frederick Bridgetower, pochodził z Karaibów, najprawdopodobniej z Barbadosu; matka natomiast pochodziła ze Szwabii. Oboje byli służącymi. Przyszły skrzypek urodził się w 1778 w Białej – małym miasteczku na śląsko-galicyjskim pograniczu, dziś tworzącym miasto Bielsko-Biała. Jego ojciec pracował wtedy dla Mikołaja Józefa księcia Esterházy, patrona Josepha Haydna.

Już w dzieciństwie wykazywał wielki talent muzyczny, dając w 1789 udane koncerty w Paryżu, Londynie, Bath i Bristolu. W 1791 zainteresował się nim brytyjski następca tronu znany wkrótce jako Jerzy IV Hanowerski, który zaczął nadzorować jego dalszą edukację muzyczną. Od 1795 mieszkał na stałe w Londynie, kształcąc się pod kierunkiem François-Hippolyte Barthélémona (dyrektora Covent Garden Theatre), Ivana Jarnovicia i Thomasa Attwooda (organisty w katedrze św. Pawła oraz profesora Królewskiej Akademii Muzycznej).

Do końca XVIII wieku brał udział w około 50 koncertach w teatrach londyńskich, takich jak Covent Garden, Drury Lane czy Haymarket, był też zatrudniony przez przyszłego króla w jego orkiestrach w Brighton i Londynie.

W 1802 pozwolono Bridgetowerowi wyjechać do Drezna, aby odwiedzić matkę i brata. Rok później wystąpił w Wiedniu razem z Ludwigiem van Beethovenem. Wywarł wielkie wrażenie na austriackim kompozytorze, który zadedykował mu Sonatę skrzypcową nr 9 A-dur (op. 47). Po raz pierwszy została publicznie zagrana 24 maja 1803 r. w wiedeńskim teatrze Augarten – Beethoven grał na fortepianie, a Bridgetower akompaniował mu na skrzypcach. Wkrótce jednak doszło konfliktu między muzykami, w wyniku czego Beethoven zadedykował swoje dzieło Rodolphowi Kreutzerowi (dziś sonata jest znana właśnie jako "Kreutzerowska"). Najbardziej znana wersja mówi o tym, że Bridgetower obraził kobiety, które okazały się przyjaciółkami Beethovena.

Po tym epizodzie Bridgetower powrócił do Londynu, gdzie kontynuował karierę muzyczną, a także zaczął nauczać. 4 października 1807 został wybrany do Królewskiego Stowarzyszenia Muzyków, był też członkiem Trinity Hall, uzyskując tam w czerwcu 1811 tytuł Bachelof of Music. Występował z orkiestrą Królewskiego Towarzystwa Filharmonicznego. W 1816 ożenił się z Mary Leech Leeke. Później dużo podróżował, zwłaszcza do Włoch, gdzie mieszkała jego córka.

Zmarł w 1860 w Peckham w południowej części Londynu, pozostawiając po sobie 1000 funtów, które zapisał siostrze zmarłej żony. Jego szczątki spoczywają na cmentarzu Kensal Green. Dom, w którym mieszkał do śmierci, został wyburzony w roku 1970.

Własne kompozycje Bridgetowera zawiera Diatonica amonica na fortepian, opublikowane w 1812 w Londynie, oraz Henry: A voice na głoś średni i fortepian. Listę jego dzieł można znaleźć w Black Music Research Journal, Vol. 10, Nr 2, Fall 1990, w artykule Dominique-Rene de Lerma.

Postaci Bridgetowera poświęcony był krótkometrażowy film A Mullato Song z 1996. Grał go Everton Nelson jako dorosłego i Cole Mejas jako dziecko. Pojawia się też w Wiecznej miłości z 1994. W 2009 Rita Dove, laureatka nagrody Pulitzera, wydała książkę Sonata Mulattica.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]