Gromada Nowy Dwór (powiat radziejowski)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Nowy Dwór
gromada
1954–1973
Państwo  PRL
Województwo bydgoskie
Powiat 1954-55: aleksandrowski
1956-72: radziejowski
Data powstania 5 października 1954
Data likwidacji 1 stycznia 1973
Siedziba Nowy Dwór
Szczegółowy podział administracyjny (1954)
Liczba sołectw 6
Liczba reprezentantów
Liczba członków GRN (1954) 19
brak współrzędnych
Portal Portal Polska

Gromada Nowy Dwór – dawna gromada, czyli najmniejsza jednostka podziału terytorialnego Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1954–1972.

Gromady, z gromadzkimi radami narodowymi (GRN) jako organami władzy najniższego stopnia na wsi, funkcjonowały od reformy reorganizującej administrację wiejską przeprowadzonej jesienią 1954[1] do momentu ich zniesienia z dniem 1 stycznia 1973[2], tym samym wypierając organizację gminną w latach 1954–1972[3][4].

Gromadę Nowy Dwór z siedzibą GRN w Nowym Dworze utworzono – jako jedną z 8759 gromad na obszarze Polski[3] – w powiecie aleksandrowskim w woj. bydgoskim, na mocy uchwały nr 24/1 WRN w Bydgoszczy z dnia 5 października 1954. W skład jednostki weszły obszary dotychczasowych gromad[5] Brylewo, Bytoń, Litychowo, Morzyce i Nowy Dwór, ponadto miejscowość Niegibalice z dotychczasowej gromady Niegibalice oraz miejscowość Żychlinówek parcele z dotychczasowej gromady Nasiłowo ze zniesionej gminy Bytoń w tymże powiecie[6]. Dla gromady ustalono 19 członków gromadzkiej rady narodowej[7].

1 stycznia 1956 gromada weszła w skład nowo utworzonego[8] powiatu radziejowskiego w tymże województwie[9].

1 stycznia 1958 do gromady Nowy Dwór włączono wsie Niegibalice i Nasiłowo z gromady Świątniki, kolonię Stary Radziejów-Wojtówka z gromady Płowce oraz wieś Stary Radziejów z gromady Biskupice w tymże powiecie[10].

31 grudnia 1959 do gromady Nowy Dwór włączono obszar zniesionej gromady Budzisław, a także wieś Czarnocice oraz miejscowości Grodziska Parcele i Grodziska Osada ze zniesionej gromady Paniewo, w tymże powiecie[11].

1 stycznia 1972 do gromady Nowy Dwór włączono sołectwa Pścininek, Pścinno, Witowo Nowe, Witowo kolonia, Wandynowo i Stróżewo ze zniesionej gromady Witowo w tymże powiecie[12].

Gromada przetrwała do końca 1972 roku, czyli do kolejnej reformy gminnej[13]. 1 stycznia 1973 w powiecie radziejowskim utworzono gminę Nowy Dwór[14].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dz.U. z 1954 r. nr 43, poz. 191
  2. Dz.U. z 1972 r. nr 49, poz. 312
  3. a b Podział administracyjny Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Warszawa: Urząd Rady Ministrów – Biuro do spraw Prezydiów Rad Narodowych, 1956.
  4. Mała Encyklopedia Powszechna PWN. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1959.
  5. Gromady istniały także po II wojnie światowej jako jednostka pomocnicza gmin.
  6. Uchwała Nr 24/1 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu aleksandrowskiego; w ramach Zarządzenia Nr 9 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z 18 listopada 1954 w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z 5 października 1954 dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 12, Poz. 63)
  7. Ogłoszenie uchwały Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Aleksandrowie Kujawskim z 2. X. 1954, ustalającej liczbę członków gromadzkich rad narodowych powiatu aleksandrowskiego (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 9 października 1954 r., Nr. 10, Poz. 38)
  8. Właściwie reaktywowanego, ponieważ powiat radziejowski istniał także wcześniej, do 1871 roku (Maria Nietyksza: Rozwój miast i aglomeracji miejsko-przemysłowych w Królestwie Polskim, 1865-1914, PWN 1985, s. 350)
  9. Dz.U. z 1955 r. nr 44, poz. 289
  10. Uchwała Nr 12/57 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 21 listopada 1957 r. w sprawie zmiany granic niektórych gromad oraz przeniesienia siedzib niektórych gromadzkich rad narodowych w województwie bydgoskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 25 listopada 1957 r., Nr. 7, Poz. 33)
  11. Uchwała Nr 24/59 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 2 września 1959 r. w sprawie utworzenia i zniesienia niektórych gromad w województwie bydgoskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 21 grudnia 1959 r., Nr. 8, Poz. 93)
  12. Uchwała Nr XII/61/71 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 29 września 1971 r. w sprawie łączenia, zniesienia oraz utworzenia niektórych nowych gromad w województwie bydgoskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 11 listopada 1971 r., Nr. 19, Poz. 188)
  13. Wykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.
  14. Uchwała Nr XVIII/88/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 6 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie bydgoskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Bydgoszczy z dnia 9 grudnia 1972 r., Nr. 17, Poz. 200)