Hil Mosi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Hil Mosi
Ilustracja
Hil Mosi
Data i miejsce urodzenia 22 kwietnia 1885
Szkodra
Data i miejsce śmierci 1 lutego 1933
Tirana
Minister edukacji Albanii
Okres od 16 października 1921
do 6 grudnia 1921
Poprzednik Sotir Peçi
Następca Haki Tefiku
Minister edukacji Albanii
Okres od 6 marca 1930
do 7 grudnia 1932
Poprzednik Abdurrahman Dibra
Następca Mirash Ivanaj

Hil Mosi ps. Sakoli, Vllaznija (ur. 22 kwietnia 1885 w Szkodrze, zm. 1 lutego 1933 we Tiranie[1]) – albański działacz niepodległościowy, polityk i poeta.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny katolickiej. Był synem działacza niepodległościowego Marka Mosiego. Po ukończeniu włoskiej szkoły w Szkodrze, uczył się w kolegium jezuickim, a następnie w szkole pedagogicznej w Klagenfurt am Wörthersee. W czasie pobytu w Austrii związał się z albańskim ruchem narodowym, współpracował ze stowarzyszeniem kulturalnym Dija, pisał także do prasy (używał pseudonimu Vllaznija). Wtedy też powstały pierwsze opowiadania Mosiego, które publikował pod pseudonimem Sakoli[1].

Po ogłoszeniu konstytucji osmańskiej w 1908 powrócił do Szkodry, gdzie założył stowarzyszenie Gegnija. Był także jego przedstawicielem na kongresie monastyrskim, gdzie debatowano nad jednolitym standardem zapisu języka albańskiego. W latach 1909–1912 był członkiem komitetu powstańczego w północnej Albanii. W oddziale Risto Siliqiego walczył przeciwko osmańskim oddziałom ekspedycyjnym.

W czasie austriackiej okupacji Szkodry (1916-1918) organizował w mieście szkoły albańskie. W 1919 należał do założycieli stowarzyszenia Vllaznija, które miało organizować życie literackie, teatralne i muzyczne w Albanii. Mosi został wybrany przewodniczącym stowarzyszenia. W tym czasie zajął się także pracą naukową – opracowywał źródła historyczne do dziejów średniowiecznej Albanii[1].

W 1920 po raz pierwszy został wybrany deputowanym do parlamentu i dyrektorem departamentu w ministerstwie edukacji. W 1921 na krótko objął kierownictwo resortu. Po przewrocie dokonanym przez Fana Nolego w 1924, objął stanowisko prefekta Korczy i Gjirokastry[1]. Upadek rządu Nolego skłonił go do emigracji. Wrócił w 1927, po ogłoszeniu amnestii[1]. Przez krótki okres sprawował urząd ministra prac publicznych, w 1930 objął po raz drugi tekę ministra edukacji, którą to funkcję pełnił do grudnia 1932.

Zmarł w Tiranie, pochowany na cmentarzu katolickim w Szkodrze.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Dorobek Hila Mosiego obejmuje zarówno artykuły publicystyczne, jak również krótkie teksty prozą, wiersze i tłumaczenia[1]. Używał pseudonimów: Zog Sakolli, Sakoli, Zog Dushmani, Lirijasi i Speci. W 1908 ukazał się najbardziej znany zbiór wierszy Mosiego pt. Natyra (Natura). W 1913 wydał w Trieście zbiór utworów patriotycznych Zani i Adtheut (Głos Ojczyzny). W jego dorobku translatorskim znajdują się dzieła Goethego, Schillera, Heinego i Lessinga.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f Robert Elsie: Historical Dictionary of Albania. Plymouth: Scarecrow Press, Inc., 2010, s. 9–10, seria: Historical Dictionaries of Europe, No. 75. ISBN 978-0-8108-6188-6. (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]