Hubert von Herkomer

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Hubert von Herkomer
Ilustracja
Autoportret (ok. 1880)
Data i miejsce urodzenia 26 maja 1849
Waal
Data i miejsce śmierci 31 marca 1914
Budleigh Salterton
Dziedzina sztuki malarstwo
Ważne dzieła
  • The Last Muster
  • Eventide
  • Hard Times
  • On Strike

Hubert von Herkomer, pierwotnie Hubert Herkommer (ur. 26 maja 1849 w Waal, w Bawarii, zm. 31 marca 1914 w Budleigh Salterton, w Anglii) – brytyjski malarz pochodzenia niemieckiego, także grafik, kompozytor i pionier techniki filmowej.

Życie i twórczość[edytuj | edytuj kod]

Urodzony w Bawarii, jeszcze jako dziecko przeniósł się ze swym ojcem, snycerzem, najpierw do Stanów Zjednoczonych, a w 1857 r. do Anglii[1][2][3]. Od dziecka uczył się malarstwa, początkowo w Southampton (gdzie mieszkał), a od 1866 r. w South Kensington[1]. Od 1869 r. wystawiał swoje prace w Royal Academy of Arts[1][4], a w latach 70. jego grafiki zaczęły się regularnie pojawiać na łamach czasopisma Graphic[3]. Powszechne uznanie zdobył mu obraz z 1875 r.: The Last Muster („Ostatnia rewia weteranów”[5]), o silnie patriotycznym wydźwięku[1][4][2]. Odtąd popularny, znany był wśród współczesnych głównie z malarstwa portretowego, które przynosiło mu znaczny dochód[4][2]. Portretował m.in. Johna Ruskina, Alfreda Tennysona czy Horatio Kitchenera[3]. Dzisiaj jednak podziw budzi przede wszystkim jego malarstwo rodzajowe o tematyce społecznej, obrazujące problemy niższych warstw społeczeństwa[4][2][3] (stanowiące później inspirację dla nurtu social realism). Wystawiał także pejzaże i sceny z życia bawarskich chłopów[4]. Jego obrazy miały zmienną stylistykę, od idealizmu po realizm[4], malował też różnymi technikami (olej, akwarela)[1].

Herkomer był wszechstronnym artystą. Oprócz malarstwa zajmował się grafiką, rytownictwem czy emalierstwem[1]. Komponował opery, które wystawiał w prywatnym teatrze na tyłach domu w Bushey, a także w nich występował[2]. W ostatnich latach życia, od 1912 r. próbował swoich sił także w reżyserii filmów (w niektórych także występował)[4][2][3]. Teatr przy domu zamienił w studio filmowe, a w 1913 r. wraz z synem utworzył spółkę, która miała produkować filmy[6]. Jego próby filmowe miały szczególnie duże znaczenie z uwagi na fakt, że był on bardzo znanym artystą – samym swym zaangażowaniem nobilitował raczkującą wówczas sztukę dla mas[6]. Herkomer prowadził też działalność edukacyjną – zorganizował własną szkołę sztuk pięknych (kierował nią od 1883 do 1904), wykładał na uniwersytecie oksfordzkim[1][4][2][3].

Twórczość Herkomera wielokrotnie doceniano. W 1879 r. został stowarzyszonym, a w 1890 r. pełnoprawnym członkiem Royal Academy of Arts[1]. W 1899 r. cesarz niemiecki Wilhelm II odznaczył Herkomera orderem Pour le Mérite[4], otrzymał też niemiecki tytuł szlachecki (stąd von w nazwisku)[3]. W 1907 r. król Anglii Edward VII także nadał mu tytuł szlachecki (stąd tytuł Sir) i odznaczył Królewskim Orderem Wiktoriańskim[1][4].

Projekt domu, który Herkomer zbudował sobie w Bushey w latach 1886–1894, przygotował słynny amerykański architekt Henry Richardson, aczkolwiek sam Herkomer znacząco go zmienił; nazwał dom Lululaund (od imienia swej drugiej żony)[7]. Herkomer był także entuzjastą motoryzacji: w 1905 r. zorganizował w Bawarii jeden z pierwszych masowych rajdów samochodowych, powtarzany następnie przez dwa kolejne lata; do dziś w Niemczech odbywają się rajdy samochodowe nazwane jego imieniem[8].

Wybrane prace Herkomera[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i Herkomer, Sir Hubert von. W: Encyclopaedia Britannica. Wyd. 11. T. XIII. Cambridge: 1910, s. 364. (ang.)
  2. a b c d e f g Hubert von Herkomer (ang.). W: Your Paintings: Uncovering the nation's art collection [on-line]. BBC. [dostęp 2018-02-27].
  3. a b c d e f g Lee M. Edwards: Herkomer, Hubert von (1849-1914). W: Victorian Britain: An Encyclopedia. Sally Mitchell (ed.). Abingdon: Routledge, 2011, s. 360. ISBN 978-0-415-66851-4. [dostęp 2015-02-11]. (ang.)
  4. a b c d e f g h i j Lee M. Edwards: Sir Hubert von Herkomer 1849–1914: Artist Biography (ang.). Tate. [dostęp 2015-02-10].
  5. Polski tytuł za: Hubert Herkomer. „Nowa Reforma”. 1914, nr 110, s. 2, 1 kwietnia 1914. [dostęp 2015-02-10]. 
  6. a b Rachael Low: The History of British Film. T. II: The History of the British Film 1906–1914. London: Routledge, 2003, s. 105–106. ISBN 0-415-15647-5. [dostęp 2015-02-11]. (ang.)
  7. Jeffrey Karl Ochsner: H. H. Richardson: Complete Architectural Works. The Massachusetts Institute of Technology, 1996, s. 414. ISBN 0-262-65015-0. [dostęp 2015-02-11]. (ang.)
  8. Ulf von Malberg: Geschichte der Herkomer-Konkurrenz: Ein Jahrhundertereignis für den internationalen Automobilsport (niem.). W: Herkomer - Konkurrenz [on-line]. [dostęp 2016-11-10].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]