Józef Ptaś

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Józef Ptaś
Ilustracja
fot. z 1907
Data i miejsce urodzenia 25 grudnia 1864
Harklowa
Data i miejsce śmierci 1 października 1942
Nowy Targ
poseł do austriackiej Rady Państwa
kadencja XI i XII
Okres od 17 lutego 1907
do 28 października 1918
Przynależność polityczna Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne
członek Polskiej Komisji Likwidacyjnej
Okres od 28 października 1918
do 10 stycznia 1919
Przynależność polityczna Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne
Komisja Rządząca dla Galicji, Śląska Cieszyńskiego, Spisza i Orawy
Okres od 10 stycznia 1919
do marzec 1919
Przynależność polityczna Związek Ludowo-Narodowy

Józef Ptaś (ur. 25 grudnia 1864 w Harklowej, zm. 1 października 1942 w Nowym Targu) – prawnik, polityk narodowo-demokratyczny, poseł do austriackiej Rady Państwa.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z chłopskiej rodziny, Wawrzyńca, cieśli, potem właściciela domu w Nowym Targu i Karoliny z Nowellich. Ukończył gimnazjum realne w Wadowicach (1883) i wydział prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego (1890). Służbę wojskową odbył w 13 pułku piechoty. Od marca 1890 rozpoczął pracę w sądownictwie. Najpierw jako praktykant i auskultant w Sądzie Krajowym , od 1893 w Prokuratorii Państwa w Krakowie. Po zdaniu egzaminów sędziowskich w 1895 był adiunktem w Sądzie Powiatowym w Mszanie Dolnej a od lipca 1899 zastępcą prokuratora w Prokuratorii Państwa.w Krakowie. Od września 1904 z powrotem mieszkał w Mszanie Dolnej sprawując stanowisko najpierw sędziego a potem naczelnika Sądu Powiatowego oraz radcą Sądu Krajowego.

Członek Ligi Narodowej od 1913 należał do jej Rady Głównej. Działacz Stronnictwa Demokratyczno-Narodowego, od 1912 członek Komitetu Głównego. Komisarz Ligi Narodowej na Galicję Stanisław Grabski uważał go za jednego z najbardziej utalentowanych i czynnych działaczy prowincjonalnych SD-N. Należał także do Tow. Gimnastycznego „Sokół”. Wraz z żoną założył w Mszanie Dolnej Składnicę Powiatową Kółek Rolniczych. W latach 1912-1914 członek Rady Powiatowej w Limanowej. Współpracował z endeckim tygodnikiem „Ojczyzna” przeznaczonym dla wsi.

Poseł do austriackiej Rady Państwa XI i XII kadencji (17 lutego 1907 – 28 października 1918) wybierany z listy SD-N w okręgu 39 (Limanowa-Mszana Dolna-Nowy Targ)[1]. 3 listopada 1908 przedłożył swój projekt ubezpieczeń społecznych (opublikowany później w formie broszury). Członek grupy posłów narodowo-demokratycznych i Koła Polskiego w Wiedniu, przez pewien czas wiceprezes tego ostatniego. Był także członkiem delegacji austriacko—węgierskiej,

Po wybuchu I wojny światowej służył w sądownictwie polowym armii austro-węgierskiej.

Od 28 października 1918 z ramienia SD-N członek Polskiej Komisji Likwidacyjnej, od 4 listopada był członkiem Prezydium PKL i naczelnikiem wydziału sądownictwa. W ukonstytuowanej w styczniu 1919 Komisji Rządzącej dla Galicji i. Śląska Cieszyńskiego również objął wydział sprawiedliwości. Następnie od 9 czerwca 1919 był prokuratorem przy Sądzie Najwyższym w Warszawie. Potem był naczelnikiem w Głównym Urzędzie do Walki z Lichwą i Spekulacją (4 marca 1920 – 31 grudnia 1921). Następnie sędzia Trybunału Administracyjnego (15 marca 1923 – 31 marca 1926). Ze stanowiska przeszedł w stan spoczynku na własną prośbę.

Ze względu na chorobę żony Weroniki z Trylskich osiadł w Nowym Targu. Tu z powodzeniem prowadził dużą wylęgarnię ryb łososiowatych. Pochowany na cmentarzu w Nowym Targu.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Polacy w parlamencie wiedeńskim – 1848-1918, Warszawa 1996, s. 426, 434, 439

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Alina Szklarska-Lohmannowa, Ptaś Józef (1864-1942), Polski Słownik Biograficzny, t. 29, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź 1986, s. 302-303, iPSB-wersja elektroniczna