Józef Sadzik

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Józef Sadzik
Kraj działania  Polska
Data i miejsce urodzenia 16 lutego 1933
Sułkowice k.Krakowa
Data i miejsce śmierci 26 sierpnia 1980
Osny k.Paryża
Wyznanie chrześcijańskie
Kościół rzymskokatolicki
Inkardynacja Pallotyni
Prezbiterat 22 czerwca 1957

Józef Sadzik (ur. 16 lutego[1] 1933 w Sułkowicach k. Krakowa, zm. 26 sierpnia 1980 w Osny k. Paryża) – ksiądz pallotyn, założyciel i długoletni dyrektor działającego na emigracji drukującego pozycje w języku polskim wydawnictwa Éditions du Dialogue.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Józef Sadzik był synem Stanisława i Anieli z domu Zając. Szkołę powszechną skończył w rodzinnym miasteczku. Do gimnazjum zaczął uczęszczać w roku 1945 w Strzelcach Opolskich, naukę kontynuował w Collegium Marianum w Wadowicach. Po maturze w 1950 rozpoczął studia filozoficzne na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego, z których po kilku miesiącach zrezygnował. Wstąpił następnie do nowicjatu pallotynów i po kilkuletniej formacji, 22 czerwca 1957 w Ołtarzewie przyjął święcenia kapłańskie z rąk kard. Stefana Wyszyńskiego.

W latach 1957-1962 studiował filozofię na Uniwersytecie we Fryburgu szwajcarskim i w Monachium. W 1962 obronił francuskojęzyczną pracę doktorską z filozofii Martina Heideggera pt. Esthétique de Martin Heidegger (Estetyka Martina Heideggera), która była jednym z pierwszych opracowań tego typu (druk w nieco zmienionej postaci Paryż 1963, przekład na język hiszpański Barcelona 1971).

W 1962 ks. Sadzik został przez ówczesnego prowincjała pallotynów ks. Eugeniusza Werona przeniesiony do Francji, początkowo na rok, a później na stałe. Zamieszkał w Osny pod Paryżem, a następnie w Paryżu, gdzie prowadził wydawnictwo SEI (Societé d’Editions Internationales). W roku 1966 założył pallotyńskie wydawnictwo Editions du Dialogue i został jego dyrektorem, a zarazem - przez długi czas - jedynym pracownikiem. Zainicjował serię "Znaki Czasu", prezentującą dzieła wybitnych myślicieli i pisarzy religijnych. Za jego redakcji opublikowano prace kilku autorów polskich (Karol Wojtyła, Bolesław Kominek, Tadeusz Żychiewicz) i wielu obcojęzycznych (Robert Coffy, Brat Roger, Joseph Möller, Henri de Lubac, Wolfhart Pannenberg, Karl Rahner). Ogółem wydał ok. 150 pozycji, w tym dokumenty Soboru, encykliki i przemówienia papieskie, teksty liturgiczne i modlitewne.

W 1973 ks. Sadzik założył w paryskim domu pallotynów przy ulicy Surcouf ośrodek odczytowo-dyskusyjny dla Polaków z kraju i emigracji pod nazwą Centrum Dialogu (Centre du Dialogue) i kierował nim, organizując odczyty i wieczory autorskie wybitnych pisarzy (z reguły Polaków, między innymi Czesława Miłosza). W roku 1975 odbył kilkutygodniową podroż po Rwandzie; sprawozdanie z niej ogłosił w broszurze Będziecie mi świadkami. Pallotyni polscy w Rwandzie (Paryż 1976).

Ks. Józef Sadzik przyjaźnił się z wielu wybitnymi twórcami kultury emigracyjnej, wywierając na nich duży wpływ. Byli wśród nich Józef Czapski, Zygmunt Hertz, Jan Lebenstein, Sławomir Mrożek, Alina Szapocznikow[2]. We wspomnieniach przedstawiano go jako nieprzeciętną osobowość, gorliwego kapłana i oryginalnego, choć mało produktywnego myśliciela religijnego[3].

Ks. Sadzik był wieloletnim przyjacielem Czesława Miłosza, zainspirował poetę do podjęcia prac nad przekładami Biblii. Współpracował przy ich weryfikacji, był też autorem wstępów do przekładów Księgi Psalmów i Księgi Hioba.

Ks. Józef Sadzik zmarł nagle w Osny 26 sierpnia 1980. Pochowano go na cmentarzu parafialnym w Sułkowicach.

Ks. Janusz Stanisław Pasierb mówił o nim "Delikatny, dyskretny i powściągliwy, miał jednak charyzmat spotykania ludzi"[4].

Wiersze poświęcili ks. Sadzikowi Miłosz (Do Józefa Sadzika, 1980, wydrukowany w tomie Hymn o perle, Kraków 1983) i ks. Pasierb (W Paryżu, 1978, wydrukowany w tomie Zdejmowanie pieczęci, Warszawa 1983). Ks. Sadzik publikował niewiele, głównie w pallotynskiej "Naszej Rodzinie". Tłumaczył m.in. mszał, katechizm, dzieła współczesnych teologów i filozofów. Pozostawił w maszynopisie Medytacje - religijne rozważania na każdy dzień roku oraz rozmowy z Miłoszem.

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. według metryki chrztu, w nekrologach: 18 lutego
  2. Marek Beylin: Ferwor życie Aliny Szapocznikow. Kraków-Warszaa: Karakter, 2015, s. 232-235. ISBN 978-83-62376-82-7.
  3. Leksykon kultury polskiej poza krajem od roku 1939. Krzysztof Dybciak i Zdzisław Kudelski (red.). T. 1. Lublin: TN KUL, 2000, s. 386. ISBN 83-87703-18-4.
  4. Rodzisław Skręt: Józef Sadzik. W: Polski Słownik Biograficzny Tom XXXIV/2, z. 141 [on-line]. [dostęp 23 października 2008].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]