Józef Sarna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Józef Sarna (ur. 21 września 1910 w Pilchowie, zm. 13 września[1] 1939 w Tarnobrzegu) – podporucznik[2] rezerwy piechoty Wojska Polskiego, dowódca obrony przeprawy przez Wisłę w pobliżu Tarnobrzega, w czasie kampanii wrześniowej 1939.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ukończył Państwowe Gimnazjum w Nisku oraz Szkołę Podchorążych Rezerwy Piechoty w Zambrowie. Pracował potem jako sekretarz Gminy Zbiorowej w Charzewicach.

W 1935 roku został mianowany podporucznikiem ze starszeństwem z 1 stycznia 1934 i 1859. lokatą w korpusie oficerów rezerwy piechoty[3]. Posiadał przydział w rezerwie do 2 Pułku Piechoty Legionów i rozpoczął pracę jako instruktor Przysposobienia Wojskowego i Wychowania Fizycznego w Tarnobrzegu, "Strzelcu" i PW Hufcu Szkolnym przy Państwowym Gimnazjum w Tarnobrzegu.

W kampanii wrześniowej 1939, w walkach pod Tarnobrzegiem, dowodził Hufcem Przysposobienia Wojskowego i tarnobrzeskimi harcerzami. Bronił skarpy wiślanej zwanej Skalną Górą. Grupa podjęła walkę z niemieckimi siłami 10 września. Pierwsza próba przeprawy, mimo przewagi liczebnej, została udaremniona przez drużynę Sarny. Kolejnego dnia porucznik nakazał wycofać się swoim oddziałom oraz ukryć posiadaną broń. Sam został razem z pięcioma żołnierzami oraz dwoma cekaemami, broniąc się przed nacierającym wrogiem jeszcze przez dwa dni. Zginął 13 września około godziny 9:00, jego śmierć zakończyła obronę miasta. Ciało porucznika zostało pochowane na skarpie wiślanej. Później zwłoki przeniesione zostały na cmentarz wojenny 1939 roku w Tarnobrzegu.

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Jego imię nosi Gimnazjum nr 3 w Tarnobrzegu (wcześniej Szkoła Podstawowa nr 5 w Tarnobrzegu), jedna z tarnobrzeskich ulic oraz Zespół Szkół i jedna z ulic w Gorzycach.

1 maja 2008 Józef Sarna został pośmiertnie odznaczony tarnobrzeskim odznaczeniem Sigillum Civis Virtuti.

W dniu 13 września 2014 został pośmiertnie awansowany na stopień kapitana[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ludwik Głowacki, Działania wojenne na Lubelszczyźnie w roku 1939 s. 395 i Władysław Steblik, Armia "Kraków" 1939 s. 470 podają, że por. Józef Sarna zginął 12 września.
  2. Ludwik Głowacki, Działania wojenne na Lubelszczyźnie w roku 1939 s. 395 podaje, że był podporucznikiem.
  3. Rybka i Stepan 2004 ↓, s. 63.
  4. Grzegorz Lipiec, Pośmiertny awans dla bohatera Józefa Sarny, dowódcy obrony Tarnobrzega, echodnia.eu, 15 września 2014 [dostęp 2014-09-16] (pol.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ludwik Głowacki, Działania wojenne na Lubelszczyźnie w roku 1939, Wydawnictwo Lubelskie, wyd. II, Warszawa 1986, ​ISBN 83-222-0377-2
  • Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Awanse oficerskie w Wojsku Polskim 1935-1939. Kraków: Fundacja Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego, 2004. ISBN 978-83-7188-691-1.
  • Jan Suliński, Ośrodek Zapasowy Żandarmerii II RP w Staszowie, Przegląd Historyczno-Wojskowy Nr 2 (197) z 2003 r.
  • Władysław Steblik, Armia "Kraków" 1939, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1989, wyd. II, ​ISBN 83-11-07434-8