Jan Stanisław Matuszek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jan Matuszek
Ilustracja
Reprezentacja narciarska 2 Pułku Strzelców Podhalańskich z pucharem w 1933. Od lewej mjr Jan Matuszek, ppłk Józef Giza, kpt. Tadeusz Ochęduszko, plut. Brożek
podpułkownik piechoty podpułkownik piechoty
Data i miejsce urodzenia 22 listopada 1892
Kraków
Data śmierci 1940
Przebieg służby
Lata służby do 1940
Siły zbrojne Wappen Kaisertum Österreich 1815 (Klein).png Armia Austro-Węgier
Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie
Jednostki 16 Pułk Piechoty Ziemi Tarnowskiej
2 Pułk Strzelców Podhalańskich
5 Pułk Strzelców Podhalańskich
Stanowiska dowódca batalionu piechoty
kwatermistrz pułku
I zastępca dowódcy pułku
dowódca ośrodka zapasowego dywizji
zastępca dowódcy obrony Przemyśla 1939
Główne wojny i bitwy I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa
Obrona Przemyśla 1939
Odznaczenia
Krzyż Walecznych (1920-1941) Złoty Krzyż Zasługi Medal Zasługi Wojskowej „Signum Laudis” (w czasie wojny) Medal Zasługi Wojskowej „Signum Laudis” (w czasie wojny) Medal Zasługi Wojskowej „Signum Laudis” (w czasie wojny) Medal Waleczności (Austro-Węgry) Krzyż Wojskowy Karola

Jan Stanisław Matuszek (ur. 22 listopada 1892, zm. 1940) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 22 listopada 1892[1] w rodzinie Jakuba. W czasie I wojny światowej walczył w szeregach cesarskiej i królewskiej armii. 1 listopada 1917 roku został mianowany porucznikiem rezerwy piechoty. W 1917 roku jego oddziałem macierzystym był c. i k. 57 pułk piechoty[2].

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości został przyjęty do Wojska Polskiego. Uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej 1920. Został awansowany do stopnia kapitana ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919[3][4]. W latach 20. był oficerem 16 pułku piechoty w garnizonie Tarnów (w tym w 1923 w funkcji adiutanta sztabowego odkomenderowany na studia na Uniwersytet Jagielloński[5])[6]. Został awansowany do stopnia majora piechoty ze starszeństwem z dniem 1 lipca 1925[7][8]. Jako oficer 16 pułku piechoty w 1928 był skierowany do Doświadczalnego Centrum Wyszkolenia w Rembertowie[9]. 23 października 1931 roku został przeniesiony do 2 pułku Strzelców Podhalańskich w Sanoku na stanowisko dowódcy batalionu[10][11]. W kwietniu 1934 roku został przesunięty na stanowisko kwatermistrza pułku[12]. W Sanoku był szefem Wojskowego Klubu Sportowego[13], zasiadł w komitecie organizacyjnym Zjazdu Górskiego w Sanoku w 1936[14]. W ramach WKS uprawiał strzelectwo sportowe. Podczas XII narodowych zawodów strzeleckich w Wilnie triumfował w kilku konkurencjach indywidualnych oraz drużynowo w strzelaniu z pozycji stojącej[15]. Został awansowany na stopień podpułkownika. Do sierpnia 1939 roku był I zastępcą dowódcy 5 pułku Strzelców Podhalańskich w Przemyślu.

W czasie kampanii wrześniowej był dowódcą Ośrodka Zapasowego 24 Dywizji Piechoty, a od 9 września zastępcą dowódcy obrony Przemyśla i dowódcą wysuniętej linii oporu na Zasaniu. Od 14 września, po wyjeździe generała Jana Chmurowicza dowodził obroną miasta. W nocy z 14 na 15 września dowodzona przez niego załoga miasta wycofała się w kierunku Mościsk, gdzie dołączyła do 24 Dywizji Piechoty[16].

W 1940 roku, w czasie okupacji sowieckiej został zamordowany przez NKWD. Jego nazwisko znalazło się na tzw. Ukraińskiej Liście Katyńskiej (lista wywózkowa 55/5-39)[17]. Ofiary tej zbrodni zostały pochowane na otwartym w 2012 roku Polskim Cmentarzu Wojennym w Kijowie-Bykowni.

Ordery i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 26 stycznia 1934 roku, s. 25, sprostowano datę urodzenia z „21 listopada” na „22 listopada” 1892 roku.
  2. Lista starszeństwa c. i k. Armii 1918 ↓, s. 238, 643.
  3. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 409.
  4. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 354.
  5. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 170.
  6. Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 161.
  7. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 178.
  8. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 29.
  9. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 124.
  10. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 23 października 1931 roku, s. 329.
  11. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 616.
  12. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 7 czerwca 1934 roku, s. 150.
  13. Edward Zając, Organizacje o charakterze gospodarczym, społecznym, kulturalnym i sportowym. Pomiędzy wojnami światowymi 1918–1939, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 606-608.
  14. Franciszek Znamirowski: Program Zjazdu Górskiego w Sanoku 1936 r. 14–17 sierpnia. Warszawa: 1936, s. 9.
  15. Zakończenie narodowych zawodów strzeleckich w Wilnie. „Warszawski Dziennik Narodowy”. Nr 278B, s. 7, 9 października 1937. 
  16. Dalecki 1989 ↓, s. 126-127, 217.
  17. Ukraińska Lista Katyńska 1994 ↓, s. 60.
  18. M.P. z 1930 r. nr 98, poz. 143.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]