Jan Uruski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jan Uruski
Herb
Sas
Rodzina Uruscy herbu Sas
Data i miejsce urodzenia 1762
Artasów
Data i miejsce śmierci 10 stycznia 1837
Juśkowice
Ojciec Feliks (Szczęsny) z Artasowa
Matka Maria Wilczopolska herbu Nieczuja
Żona

Anna Polanowska herbu Pobóg

Jan Uruski herbu Sas (ur. 1762 w Artasowie, zm. 10 stycznia 1837 w Juśkowicach) – pomolog, członek i komisarz Stanów Galicyjskich, podskarbi koronny Galicji.

Jan Uruski urodził się w 1762 r. w Artasowie koło Żółkwi jako syn Feliksa (Szczęsnego) z Artasowa, cześnika trembowelskiego i Marii Wilczopolskiej herbu Nieczuja.

Od 1817 r. był członkiem Stanów Galicyjskich, a następnie komisarzem stanowym oraz podskarbim koronnym Galicji[1].

Był wybitnym pomologiem, który w swoim majątku w Juśkowicach pod Oleskiem założył sad składający się z kilkunastu tysięcy drzew owocowych najlepszych gatunków. Uważany jest za pierwszego na obszarze Polski porozbiorowej hodowcę drzew owocowych, który zajął się pomologią na skalę światową. Dzięki niemu założono wspaniałe sady w: Jabłonowie u Dzieduszyckich, w Przemyślu w dzielnicy Bakończyce u Cetnera, w Medyce u Pawlikowskich oraz powstały nowe szkółki drzew i krzewów owocowych, w których produkowano materiał szkółkarski dla nowych sadów owocowych[2].

W 1825 r. jako komisarz stanowy, razem z Tadeuszem Wasilewskim, bezskutecznie zabiegał na Sejmie Galicyjskim o środki finansowe ze skarbu państwa na uposażenie ogrodu botanicznego przy Uniwersytecie Lwowskim[3].

Od 15 czerwca 1818 r. był członkiem honorowym Towarzystwa Naukowego Krakowskiego[4].

Zmarł 10 stycznia 1837 r. w Juśkowicach koło Oleska. Był żonaty od 1796 r. z Anną Polanowską herbu Pobóg, córką Feliksa, mecenasa kultury, starosty stęgwilskiego i skarbnika bełskiego oraz jego pierwszej żony Elżbiety Katarzyny Urszuli Mrozowickiej, starościanki stęgwilskiej, urodzoną w 1778 r., zmarłą po 1828 r.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Poczet szlachty galicyjskiej i bukowińskiej, Lwów, s. 266, 1857.
  2. https://docplayer.pl/6257151-Stare-sady-owocowe-i-tradycyjne-ogrody-wiejskie-na-terenie-pogorza-przemyskego-dziedzictwem-kulturowo-przyrodniczym-praca-zbiorowa.html [dostęp: 2019-05-04]
  3. Ludwik Finkel, Stanisław Starzyński, Historya Uniwersytetu Lwowskiego, Lwów, s. 238, 1894.
  4. http://tnk.krakow.pl/czlonkowie/uruski-jan/ [dostęp: 2019-05-04]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Przyjaciel Ludu, rok VII, 1841, nr 42.
  • Stanisław Wodzicki, O ogrodownictwie dawnej Polski, [w:] Ogrodnik Polski: dwutygodnik poświęcony wszystkim gałęziom ogrodnictwa, 1884, T. 6, nr 10-13.
  • Kasper Niesiecki, Herbarz Polski, wyd. J. N. Bobrowicz, Lipsk 1839-1845, t. 11, s. 463-466.