Janusz Sowiński

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Janusz Sowiński (ur. 20 marca 1939 w Równem, zm. 27 lutego 2015 we Wrocławiu[1]) – polski polonista, bibliotekoznawca, specjalizujący się w bibliografii, edytorstwie, historii książki i informacji naukowej, nauczyciel akademicki, związany z uczelniami we Wrocławiu, Krakowie i Wałbrzychu.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w 1939 roku w Równem na Wołyniu. Po zakończeniu II wojny światowej, w 1945 repatriowany wraz z rodziną do Olsztyna. W 1946 rodzina przeniosła się na Dolny Śląsk, zamieszkując w Wałbrzychu. Tu ukończył w 1956 I Liceum Ogólnokształcące. W latach 1957-1962 odbył studia polonistyczne na Uniwersytecie Wrocławskim. Pracę magisterską "Polszczyzna wrocławska w II połowie XIX w." napisał pod kierunkiem prof. Bogdana Zakrzewskiego. Stopień naukowy doktora nauk humanistycznych w dziedzinie filologii polskiej uzyskał w 1982 roku na podstawie rozprawy doktorskiej pt. Sztuka typograficzna Młodej Polski, napisanej pod kierunkiem prof. Jana Trzynadlowskiego[2].

Jeszcze w czasie studiów, od kwietnia do początku lipca 1962 roku pracował jako korektor techniczny we wrocławskim oddziale Państwowego Wydawnictwa Naukowego. Od lipca do września 1962 roku zatrudniony był jako młodszy bibliotekarz w Bibliotece Zakładu Narodowego im. Ossolińskich. Z powodów rodzinnych przeprowadził się następnie do Krakowa. W 1964 powrócił do Wrocławia i zatrudnił się w Wydawnictwie Zakładu Narodowego im. Ossolińskich, początkowo jako starszy inspektor produkcji, następnie kierownik Działu Produkcji, kierownik Redakcji Historii Sztuki i Bibliologii, zastępca redaktora naczelnego oraz redaktor naczelny. W Wydawnictwie Ossolineum pracował do sierpnia 1995 roku[2]. W międzyczasie w 1989 roku podjął się pisania pracy habilitacyjnej. Stopień naukowy doktora habilitowanego nauk humanistycznych w dziedzinie bibliologii otrzymał w 1991 roku w oparciu o rozprawę Adam Półtawski, typograf - artysta[3].

W 1991 roku podjął pracę w Instytucie Bibliotekoznawstwa UWr. na stanowisku adiunkta, na pół etatu, a od 1994 roku na całym etacie. Od 1995 roku związał się wyłącznie zawodowo z działalnością naukowo-dydaktyczną. W 1996 roku został powołany na stanowisko profesora nadzwyczajnego. W 2000 roku otrzymał tytuł profesora zwyczajnego. Profesor Sowiński zorganizował Podyplomowe Studium Wydawnicze na Uniwersytecie Wrocławskim. W okresie pełnienia funkcji zastępcy dyrektora Instytutu Bibliotekoznawstwa ds. dydaktycznych współtworzył nowy program nauczania, związany z wprowadzeniem Europejskiego Systemu Punktów Kredytowych oraz pełnił funkcję instytutowego koordynatora wprowadzania tych punktów[2]..

Był członkiem rzeczywistym Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego, gdzie pełni funkcję przewodniczącego Komisji Bibliologii i Bibliotekoznawstwa. W kadencji 1996-1998 był członkiem Komisji Nauk Filologicznych Oddziału Polskiej Akademii Nauk we Wrocławiu. Przez wiele lat działał w Towarzystwie Miłośników Wrocławia, był członkiem Komisji Wydawniczej Towarzystwa Miłośników Wrocławia (TMW), redagował "Rocznik Wrocławski", współredagował "Kalendarz Wrocławski", a także zajmował się redagowaniem szeregu pozycji z serii Biblioteka Wrocławska, wydawanej przez TMW. Za swoją działalność naukowo-dydaktyczną był wielokrotnie nagradzany, w tym odznaczeniem Budowniczy Wrocławia (1969), Brązowym Krzyżem Zasługi (1970), Złotą Odznaką "Zasłużony dla województwa wrocławskiego i miasta Wrocławia" (1983) i Złotą Odznaką Zakładu Narodowego im. Ossolińskich (1992)[2].

Poza Uniwersytetem Wrocławskim wykładał także w Instytucie Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa Uniwersytecie Pedagogicznym im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, Katedrze Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej Wyższej Szkole Zarządzania "Edukacja" we Wrocławiu i Instytucie Humanistycznym Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej im. Angelusa Silesiusa w Wałbrzychu[4].

Dorobek naukowy[edytuj | edytuj kod]

Początkowo jego zainteresowania naukowe skupiały się wokół polskich tradycji kulturalnych oraz literackich Wrocławia i Dolnego Śląska. Po rozpoczęciu pracy zawodowej w ruchu wydawniczym profesor zainteresował się problematyką związaną z historią drukarstwa i ruchu wydawniczego. Zagadnieniem dominującym stało się wytwarzanie i forma typograficzna książek. Jego dorobek naukowy zawiera m.in. 7 książek, 24 artykuły, 33 pozycje z zakresu eseistyki naukowej i publicystyki, 8 recenzji[2][5]. Do ważniejszych publikacji należą[6]:

  • Wędrówki przedmiotów: kolekcje i kolekcjonerzy, Wrocław 1977
  • Sztuka typograficzna Młodej Polski, Wrocław 1982.
  • Adam Półtawski - typograf artysta, Wrocław 1988.
  • Polskie drukarstwo, Wrocław-Łódź 1988.
  • Typografia wytworna w Polsce 1919-1939, Wrocław 1995.
  • Polskie drukarstwo. Historia drukowania typograficznego i sztuki typograficznej w Polsce w latach 1473-1939, wyd. 2 popr. i rozszerz., Wrocław 1996.
  • Między oryginałem, kopią a falsyfikatem : polskie edycje faksymilowe, Kraków 2009.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Gazeta Wyborcza (Wrocław) 6.03.2015 [nekrolog]. [dostęp 2015-03-06].
  2. a b c d e Przegląd Uniwersytecki Uniwersytetu Wrocławskiego, R. 6, Nr 8 (53), sierpień 2000 , s. 22.
  3. Informacje dotyczące rozprawy habilitacyjnej na stronie "Ludzie Nauki" [on-line] [dostęp: 29.03.2012]
  4. Informacja w serwisie "Ludzie Nauki" [on-line] [dostęp: 29.03.2012]
  5. Michał Rogoż, Bibliografia publikacji prof. zw. dr. hab. Janusza Sowińskiego, Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Bibliothecarum Scientiam Pertinentia VII (2009), s. 14-17 [1]
  6. Informacja za katalogiem BN w Warszawie [on-line] [dostęp: 30.03.2012]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]