Jerzy Kozarzewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jerzy Kozarzewski
Data i miejsce urodzenia 1913
Trawniki (województwo lubelskie)
Data i miejsce śmierci 1996
Warszawa
Zawód, zajęcie ekonomista
Odznaczenia
POL Polonia Restituta Kawalerski BAR.svg

Jerzy Kozarzewski (19131996) – poeta, żołnierz Narodowych Sił Zbrojnych, więzień Mauthausen, działacz społeczny, twórca Ogniska Muzycznego w Nysie.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się w 1913 w Trawnikach Lubelskich, dzieciństwo spędził w Piotrkowie Trybunalskim, studiował w Szkole Głównej Handlowej[1].

We wrześniu 1939 dostał się do niewoli radzieckiej. Samotnie uciekł z transportu. Wstąpił do konspiracyjnego Związku Jaszczurczego, a następnie Narodowych Sił Zbrojnych. Działał w rodzinnym Piotrkowie. W 1941 - ścigany przez Gestapo - został przeniesiony na teren województwa krakowskiego. W lipcu 1943 przeniósł się do Warszawy. W czasie powstania warszawskiego dostał się do niewoli i trafił do Oświęcimia, a następnie do Mauthausen. Po wojnie wrócił do Polski i wszedł ponownie do struktur konspiracyjnych NSZ[2].

Aresztowany w październiku 1945, w dniu 6 sierpnia 1946 po pokazowym procesie otrzymał wyrok skazujący na podwójną karę śmierci. Dzięki interwencji Juliana Tuwima u Bolesława Bieruta, kara śmierci została w drodze łaski zamieniona na 10 lat więzienia[3].

Po odbyciu kary zamieszkał w Nysie. Początkowo był pracownikiem szpitala miejskiego. W latach 1956–1958 pełnił obowiązki przewodniczącego prezydium Komitetu Rodzicielskiego w Liceum Ogólnokształcącym Carolinum[4]. W 1957 od podstaw stworzył Ognisko Muzyczne, przy którym w latach 1959–1962 działało także przedszkole muzyczne. Rozpoczął przygotowania do adaptacji zabytkowego kolegium św. Anny przy Rynku Solnym na Szkołę Muzyczną. Podjął zaoczne studia, przygotowując się do objęcia stanowiska dyrektora tej tworzącej się placówki. 1 lutego 1962 decyzją władz miasta został zdjęty ze stanowiska i przeniesiony do pracy w inwestycjach miejskich[2].

Poezja towarzyszyła mu przez całe życie, lecz dopiero w 1992 wydał pierwszy tomik wierszy Dar codzienności, a już po jego śmierci zostały odnalezione i wydane w tomiku Późne żniwo wiersze z okresu wojny i uwięzienia[1].

W 1992 otrzymał Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski i honorową odznakę „Zasłużony dla Ziemi Nyskiej”. W 2002 sali koncertowej Państwowej Szkoły Muzycznej I i II Stopnia w Nysie nadano imię Jerzego Kozarzewskiego. W 2006 Stowarzyszenie Rozwoju Uniwersytetu Trzeciego Wieku w Nysie przyjęło imię Jerzego Kozarzewskiego[1].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Biogram patrona Uniwersytetu III Wieku w Nysie. [dostęp 2014-03-11].
  2. a b Biogram na stronie Państwowej Szkoły Muzycznej w Nysie. [dostęp 2014-03-11].
  3. Mariusz Urbanek. Z herosem Stalinem. „Rzeczpospolita. Plus Minus”, 5 października 2013. 
  4. Kazimierz Strzałkowski, II Działalność szkoły w latach 1947-1966 1. Nauczyciele, uczniowie, rodzice c/ Współpraca rodziców ze szkołą [w:] Barbara Fila (red.), Liceum Ogólnokształcące w Nysie /1945-1966/, Opole 1968.