Jerzy Radziwiłł (kasztelan trocki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Mikołaj Radziwiłł
Ilustracja
Herb
Trąby
Rodzina Radziwiłłowie herbu Trąby
Data urodzenia 1578
Data śmierci 1613
Ojciec Mikołaj Radziwiłł
Matka Zofia Helena Hlebowicz Połońska
Żona

Zofia Zborowska (zm. 1618) 2 voto Sieniuta

Książę Jerzy Radziwiłł herbu Trąby (ur. 14 grudnia 1578, zm. 13 lutego 1613 w Żyżmorach) – marszałek Trybunału Głównego Wielkiego Księstwa Litewskiego w 1599 roku[1]. Był kasztelanem trockim od 1600.

Syn Mikołaja, wnuk Mikołaja Radziwiłła zwanego Rudym i jego drugiej żony Zofii z Hlebowiczów.

Odebrał staranne wykształcenie uniwersyteckie studiując na protestanckich uczelniach w Lipsku, Strasburgu, Bazylei. Odwiedził także Genewę, gdzie spotkał się z Teodorem Bezą.

Po powrocie do kraju w 1589 rozpoczął karierę polityczną, ale znajdował się w cieniu swojego kuzyna Krzysztofa II Pioruna. W l.1599/1600 był Marszałkiem Trybunału Litewskiego.

Był posłem na sejm w 1600 roku[2]. Wkrótce potem został awansowany na kasztelana trockiego. Jako opozycjonista wobec Zygmunta III Wazy był jednym z nielicznych senatorów, który poparł Rokosz Zebrzydowskiego. Choć przeprosił monarchę, nigdy nie uzyskał jego przebaczenia i wycofał się z życia politycznego.

Przez cały życie był autentycznie pobożny i religijny. Jako ewangelik był wybrany prowizorem przez protestancko-prawosławną konfederację wileńską w 1599 roku[3]. Dbał o uposażenia zborów kalwińskich w Serejach i Lipicznie, ufundował nowy w Świętym Jeziorze. W 1611 roku kaznodzieja i teolog Krzysztof Kraiński dedykował mu swoją Postyllę kościoła powszechnego apoostolskiego (Łaszczów 1611).

W udanym i zgodnym małżeństwie ze córką kasztelana gnieźnieńskiego Jana Zborowskiego, Zofią, miał kilkoro dzieci, które wszystkie umierały zaraz po urodzeniu. Ciężko chory, zmarł młodo, został pochowany obok ojca w zborze w Dokudowie. Wdową ponowienie wyszła za mąż za Abrahama Sieniutę.[4]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Złota księga szlachty polskiej, r. XVIII, Poznań 1896, s. 132.
  2. Andrzej Radman, Marek Ferenc, Rejestr senatorów i posłów na sejmie walnym warszawskim 9 lutego – 21 marca 1600 r., w: Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. MCCLXVII – 2004 Prace Historyczne, z. 131, s. 95.
  3. 1599 г. — Акт конфедерации, заключенной в Вильно, шляхетством Речи Посполитой православного и протестантского исповеданий для взаимной защиты от гонений со стороны католического духовенства, s. 4
  4. U. Augustyniak, Testamenty ewangelików-reformowanych w Wielkim Księstwie Litewskim w XVI-XVII wieku, 2014, s. 140-141,, ISBN 978-83-7507-285-3.