Johannes Verhulst

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Johannes Verhulst
Ilustracja
Imię i nazwisko Josephus Hermanus Verhulst
Data i miejsce urodzenia 19 marca 1816
Haga
Pochodzenie holenderskie
Data i miejsce śmierci 17 stycznia 1891
Bloemendaal
Gatunki muzyka poważna, muzyka romantyczna
Zawód kompozytor, dyrygent

Johannes Verhulst, właśc. Josephus Hermanus Verhulst[1] (ur. 19 marca 1816 w Hadze, zm. 17 stycznia 1891 w Bloemendaal[1][2]) – holenderski kompozytor i dyrygent.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Studiował w Koninklijke Muziekschool w Hadze u Johanna Heinricha Lübecka (skrzypce) i Christiana Lechleitnera (teoria)[2]. Od 1832 roku występował jako skrzypek w Koninklijke Hofkapel i w orkiestrze Théâtre Français[2]. Pobierał lekcje kompozycji u Josefa Kleina w Kolonii[2]. W latach 1838–1842 przebywał w Lipsku na zaproszenie Felixa Mendelssohna, pod kierunkiem którego zapoznał się z dziełami Bacha, Händla i Beethovena[2]. Nawiązał także przyjaźń z Robertem Schumannem[1][2].

W 1842 roku został dyrektorem muzycznym na dworze króla Wilhelma II[2]. W latach 1843–1844 i 1848–1863 dyrygował chórem Maatschappij tot Bevordering der Toonkunst w Rotterdamie[2]. Od 1860 do 1886 roku dyrygował koncertami towarzystwa Diligentia w Hadze[1].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Był czołowym przedstawicielem holenderskiego romantyzmu[2]. Pochłonięty głównie obowiązkami dyrygenckimi, jako kompozytor był aktywny przede wszystkim w latach 1836–1850[2]. Przez ponad ćwierć wieku, działając jako dyrygent, kształtował oblicze holenderskiego życia muzycznego[2]. W swoim repertuarze koncertowym propagował twórczość Bacha, Händla, Schumanna, Gadego, Brahmsa i Brucknera. Całkowicie ignorował jednak Wagnera, Liszta i Berlioza, za co później spotkał się z krytyką[2].

Wybrane kompozycje[edytuj | edytuj kod]

(na podstawie materiałów źródłowych[2])

Utwory orkiestrowe

  • Symfonia e-moll (1841)
  • 3 uwertury (h-moll 1838, c-moll „Gijsbrecht van Aemstel” 1839, d-moll 1840)
  • intermezzo Gruss aus der Ferne (1840)

Utwory kameralne

  • Kwintet smyczkowy Es-dur (1845)
  • 2 kwartety smyczkowe (d-moll i As-dur, 1840)

Utwory na chór a cappella

  • Ave Maria na sopran solo i chór żeński
  • Missa brevis na chór chłopięcy i męski

Utwory wokalno-instrumentalne

  • 6 liederen (ok. 1845)
  • 7 geestelijke liederen (ok. 1845)
  • 12 liederen (ok. 1848)
  • Liederkrans (ok. 1849)
  • Gezangen em psalmen (ok. 1849)
  • 6 liederen (ok. 1849)
  • Kinderleven (ok. 1849)
  • 2 Lieder (ok. 1849)
  • Kindertoonen (ok. 1851)

Utwory na chór i orkiestrę

  • Clemens est Dominus na 2 chóry mieszane i orkiestrę (1844)
  • Veni creator na chór męski i orkiestrę (1853)

Msze

  • Requiem (1854)
  • Msza na 4 głosy solowe, chór i orkiestrę (1843)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Baker’s Biographical Dictionary of Musicians. T. Volume 6 Stre–Zyli. New York: Schirmer Books, 2001, s. 3776. ISBN 0-02-865571-0.
  2. a b c d e f g h i j k l m Encyklopedia Muzyczna PWM. T. 11. Część biograficzna t–v. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 2009, s. 258. ISBN 978-83-224-0905-3.