Karol Taylor (inżynier)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Karol Taylor
Kraj działania  Polska
Data i miejsce urodzenia 1 listopada 1878
Kielce
Data i miejsce śmierci 17 czerwca 1968
Gdańsk
Profesor nauk technicznych
Specjalność: budowa silników
Alma Mater Wyższa Szkoła Techniczna Darmstadt
Pracownik naukowy, konstruktor
Wydział Mechaniczny
Stanowisko profesor
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi Złoty Krzyż Zasługi
Grób profesora Karola Taylora na cmentarzu Srebrzysko w Gdańsku

Karol Taylor (ur. 1 listopada 1878 w Kielcach, zm. 17 czerwca 1968 w Gdańsku) – profesor doktor inżynier, konstruktor silników spalinowych, dziekan Wydziałów Mechanicznych Politechniki Warszawskiej i Politechniki Gdańskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Po ukończeniu w 1897 gimnazjum humanistycznego w Kielcach wstąpił na Wydział Fizyczno-Matematyczny Uniwersytetu w Petersburgu, skąd po 2 latach został relegowany za udział w zamieszkach. Studia kontynuował na Wydziale Budowy Maszyn Wyższej Szkoły Technicznej w Darmstadt, gdzie w marcu 1904 otrzymał dyplom inżynierski. Następnie przez 2 lata pracował m.in. w biurze instalacyjno-montażowym w Paryżu i w dziale montażu fabryki silników spalinowych Companie Duplex pod Maubeuge. Po powrocie do kraju kierował fabryką silników R. Machczyńskiego w Warszawie. Następnie był konstruktorem w fabryce sody „Lubimow Solvay” w Pierejezdnoj, w Zagłębiu Donieckim (1908), zaś do 1 sierpnia 1909 pracował jako inżynier montażu silników spalinowych w fabryce „Bracia Koerting” w Moskwie[1].

Potem kierował działem silników spalinowych w przedsiębiorstwie „Ortbwein i Karasiński”. Skonstruował wtedy silnik na koksik z dymnic parowozowych dla elektrowni Dyrekcji Kolejowej w Warszawie oraz szereg gazogeneratorów na koks i antracyt. Od 1915 kierował przez 2 lata biurem konstrukcyjnym fabryki „Ursus” - brał tam udział przy projektowaniu m.in. pierwszego polskiego ciągnika rolniczego z silnikiem benzynowym, tzw. ciągówki z Ursusa. Był równocześnie wykładowcą i prowadził zajęcia z silników spalinowych w Wyższej Szkole Technicznej im. Wawelberga i Rotwanda oraz w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego. Od 1915 był starszym asystentem prof. Henryka Mierzejewskiego i prowadził zajęcia z kreślenia technicznego na Politechnice Warszawskiej. Rok później rozpoczął tam jako docent także prowadzenie zajęć na Wydziale Inżynierii i Chemii[1].

1 października 1918 został mianowany profesorem nadzwyczajnym Katedry Silników Spalinowych Politechniki Warszawskiej. W latach 1918–19 prowadził kursy dla oficerów lotnictwa, łączności i radiotelegrafii, zaś między 1921 a 1923 był pierwszym dziekanem Wydziału Mechanicznego Politechniki Warszawskiej. Od 1922 był kuratorem Korporacji Akademickiej Respublica. 8 lipca 1923 został profesorem zwyczajnym Katedry Silników Spalinowych. Na Oddziale Lotniczym i Samochodowym wykładał silniki lotnicze, samochodowe i budowę samochodów. W okresie 1921–1926 organizował praktyki zagraniczne w fabrykach silników samochodowych i lotniczych (głównie we Francji i we Włoszech). Od 1930 kierował laboratorium silników lotniczych Instytutu Badań Lotnictwa Ministerstwa Spraw Wojskowych[1].

Przez 5 lat przewodniczył Kołu Mechaników Stowarzyszenia Techników Polskich w Warszawie. Przyczynił się do powstania Polskiego Komitetu Normalizacyjnego, był w nim przewodniczącym Komisji Normalizacyjnej Silników Spalinowych i Pożarnictwa, wiceprzewodniczącym Komisji Samochodowej i delegatem PKN na zjazdy krajowe. Od 1926 sekretarz generalny Stałej Delegacji Zrzeszeń i Związków Profesorów i Docentów Szkół Akademickich. Był założycielem Polskiej Fabryki Samochodów w Warszawie, członkiem FIDIC w Paryżu. Do 1939 przewodniczący Komitetu Wydawniczego podręcznika Technik. Założyciel i redaktor czasopisma „Samochód”[1].

W czasie okupacji prowadził tajne kursy, organizował egzaminy, w latach 1941–44 wykładał w Wyższej Szkole Politechnicznej, w Państwowej Szkole Mechaniczno-Technicznej i Państwowej Szkole Mechanicznej. Po powstaniu warszawskim przebywał w okolicach Miechowa[1].

W 1945 został powołany na pierwszego dziekana Wydziału Mechanicznego Politechniki Gdańskiej (1945–1948) i jednocześnie objął kierownictwo Katedry Silników Spalinowych (1945–1959); także prodziekan tego wydziału w latach (1948–1951). Wykładał też w Szkole Inżynierskiej i Państwowym Liceum Budowy Okrętów, prowadził zajęcia w Szkole Inżynierskiej w Szczecinie. Konstruktor pierwszych polskich silników wysokoprężnych dla rybołówstwa. Członek PAN, autor podręczników, odznaczony m.in. w 1938 i 1948 Złotym Krzyżem Zasługi oraz Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (22 lipca 1958)[1].

Został pochowany na gdańskim Cmentarzu Srebrzysko (rejon IX, kwatera profesorów)[2].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

  • Karol Taylor (pol.). Gedanopedia. [dostęp 2017-05-30].
  • Karol Taylor (1878-1968). oprac. Jerzy Kubiatowski. Warszawa: Pracownia Historyczna Biblioteki Głównej PW, 1986.
  • Karol Taylor (1878-1968). oprac. graficzne Eliza Królak. Warszawa: Biblioteka Główna Politechniki Warszawskiej, 2015. – plansza z wystawy związanej ze 100-leciem Odnowienia Tradycji Politechniki Warszawskiej

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f Karol Taylor. W: Pr. zbiorowa: Pionierzy Politechniki Gdańskiej. Gdańsk: 2005, s. 671–676. ISBN 83-7348-118-4.
  2. Wyszukiwarka miejsca pochówku w Gdańsku. zdiz.gda.pl/cmentarze.