Kołpaki (województwo warmińsko-mazurskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy wsi w województwie warmińsko-mazurskim. Zobacz też: inne miejscowości o takiej nazwie.
Kołpaki
osada
Państwo  Polska
Województwo  warmińsko-mazurskie
Powiat olsztyński
Gmina Purda
Strefa numeracyjna 89
Tablice rejestracyjne NOL
SIMC 0486853
Położenie na mapie gminy Purda
Mapa lokalizacyjna gminy Purda
Kołpaki
Kołpaki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kołpaki
Kołpaki
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Kołpaki
Kołpaki
Położenie na mapie powiatu olsztyńskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu olsztyńskiego
Kołpaki
Kołpaki
Ziemia53°42′30″N 20°33′53″E/53,708333 20,564722

Kołpaki (niem. Klein Puppen) – osada w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Purda. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Osada znajduje się w historycznym regionie Warmia.

Osada położona dwa kilometry na północ od wsi Trękus, należąca do sołectwa Trękus i położona na terenie Nadleśnictwa Olsztyn. Obecnie we wsi mieszka tylko jedna osoba (Kazimierz Mędrzycki, stan z 2013 r.). Za wsią w lesie, w drodze do leśniczówki Zazdrość, znajdują się dwa drewniane krzyże (katolicki i prawosławny). W czasie pierwszej wojny światowej doszło w tym miejscu do potyczki wojsk niemieckich i rosyjskich, zginęło 60 żołnierzy.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Osadę założył w 1574 r., Jerzy Kołpak, który posiadał 3,5 łana w okolicy dzisiejszej wsi Silice. Zamienił z kapitułą warmińską dobra w Silicach na 7 łanów lasu i puszczony majątek zwany Puppen, z 12 latami wolnizny. Wcześniej na tym terenie funkcjonował majątek Puppen ale podupadł i wymagał ponownej kolonizacji. Później majątek służebny został podzielony między dwóch wolnych Prusów, z obowiązkiem jednej służby zbrojnej konno.

Pod koniec XVII w. (w 1699 rt.) we wsi było 5 łanów (włók) na prawie chełmińskim, na których gospodarowali wolni: Daniel Kołakowski i Jan Rogala. Ponadto we wsi było dwóch zagrodników: Andrzej Kołakowski i Piotr Mazucha. Po 1772 r. we wsi gospodarzyli Kazimierz Daniel i Walenty Piecyk. W 1785 r. Kołpaki były wsią chełmińską z pięcioma domami. W 1820 r. określane były jako majątek chełmiński (co wskazuje, że cały obszar należał do jednego właściciela). W tym czasie we wsi było 5 domów z 29 mieszkańcami. Majątek obejmował 485 ha oraz cegielnię. W 1876 r. właścicielem Kołpaków był Jan Erdmann z żoną Marią (z domu Gruszkiewicz).

W Kołpakach była także cegielnia. W latach 1922–1932 właścicielem majątku ziemskiego, obejmującego 133 ha ziemi, był Hans Lietke (mieszkał pod Morągiem, a w Kołpakach miał swojego zarządcę). W 1928 r. Kołpaki włączono do gminy Linowo.

Po 1945 r. osada wyludniła się a teren przejęły Lasy Państwowe. Obecnie wieś jest wyludniona i w dużej mierze zapomniana przez współczesnych[1].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • UG Purda w BIL
  • Andrzej Mielnicki, Jest mieszkaniec, wprawdzie jeden, ale jest. Reporter Gazeta Olsztyńska, 23.08.2013, str.: 2-3.
  • Przewodnik turystyczny po gminie Purda, wyd. II, Agencja Wydawnicza REMIX, Purda 2013, ​ISBN 978-83-931640-2-8
  • Sołectwo Trekus
  • Georg Kellmann, Historia parafii Klebark Wielki, jej wiosek i okolic. Parafia p.w. Znalezienia Krzyża Świętego i Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Klebarku Wielkim, Klebark Wielki 2007, ​ISBN 978-83-918968-1-5

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Encyklopedia Warmii i Mazur. [dostęp 2015-10-11].