Kościół św. Izydora w Topólczy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kościół św. Izydora
kościół parafialny
Ilustracja
Widok ogólny
Państwo  Polska
Województwo  lubelskie
Miejscowość Topólcza
Wyznanie katolicyzm
Kościół Kościół katolicki
Diecezja Diecezja zamojsko-lubaczowska
Wezwanie św. Izydor
Położenie na mapie gminy Zwierzyniec
Mapa lokalizacyjna gminy Zwierzyniec
Kościół św. Izydora
Kościół św. Izydora
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kościół św. Izydora
Kościół św. Izydora
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Kościół św. Izydora
Kościół św. Izydora
Położenie na mapie powiatu zamojskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu zamojskiego
Kościół św. Izydora
Kościół św. Izydora
Ziemia50°38′44,63″N 22°56′16,80″E/50,645731 22,938000
Strona internetowa

Kościół św. Izydora w Topólczykatolicki kościół w Topólczy, dawna cerkiew prawosławna.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Cerkiew w Topólczy została wzniesiona w 1913 z fundacji Kławdija Paschałowa[1], słowianofilskiego publicysty i ziemianina. Autorem projektu świątyni był Aleksandr Puring. Według tego samego planu wzniesiono także cerkwie w Oszczowie, Sławatyczach, Kryłowie i Krupem[2]. Świątynia służyła 448 parafianom, w 1915 została opuszczona, gdy miejscowa ludność prawosławna udała się na bieżeństwo[3].

W 1919[3] została zrewindykowana na rzecz Kościoła katolickiego. Została wówczas przebudowana: z bryły budynku usunięto kopuły i zmieniono konstrukcję dachu[4]. Rekoncyliacja świątyni odbyła się na prośbę miejscowej społeczności katolickiej, która po bieżeństwie znalazła się w zdecydowanej większości - z Rosji wróciło tylko 90 osób wyznania prawosławnego. Powtórne poświęcenie obiektu miało miejsce 19 kwietnia 1919[3]. Miejscowi wyznawcy prawosławia nie sprzeciwiali się tej decyzji, a niektórzy z nich zadeklarowali nawet chęć konwersji na katolicyzm[5].

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Budowla jest trójdzielna, z kwadratową nawą i poligonalną absydą. Nad prostokątnym przedsionkiem wznosi się dzwonnica kryta dachem namiotowym wykończonym niewielką cebulastą kopułą[1].

We wnętrzu kościoła znajduje się ołtarz główny z ikoną Matki Bożej oraz ołtarze boczne św. Izydora oraz Najświętszego Serca Pana Jezusa. Obraz patrona kościoła został namalowany w 1927, obydwa ołtarze w 1969 przebudowano. W 1960 do obiektu wstawiono chrzcielnicę[4]. Drewniane nastawy ołtarzy wykonano, przekształcając pierwotne, cerkiewne wyposażenie świątyni[4]. W 2002 Janusz Szpyt namalował w budynku polichromie - na suficie prezbiterium ofiarowanie Matki Bożej, w nawie głównej - czterech ewangelistów. Nad nastawami ołtarzy bocznych widoczne są postacie Stefana Wyszyńskiego i Jana Pawła II, zaś w oknach - witraże z postaciami Matki Boskiej Siewnej i Jezusa Miłosiernego. W 2002 w kościele odnaleziono zabytkowe ikony Narodzenia Matki Bożej, Chrztu Pańskiego oraz wizerunki świętych patronów fundatorów cerkwi w Topólczy[4]. W 2004 obok kościoła zbudowana została dzwonnica[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Paulina Cynalewska-Kuczma, Architektura cerkiewna Królestwa Polskiego narzędziem integracji z Imperium Rosyjskim, Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Adama Mickiewicza, 2004, s. 152, ISBN 83-232-1463-8, OCLC 69452580.
  2. N. Klimuk. Sławatycki cud. „Przegląd Prawosławny”. 10 (328), październik 2012. Białystok. ISSN 1230-1078. 
  3. a b c Grzesiak K.: Diecezja lubelska wobec prawosławia w latach 1918-1939. Wydawnictwo Archidiecezjalne GAUDIUM, 2010, s. 135. ISBN 978-83-7548-003-0.
  4. a b c d e Świątynia i obiekty sakralne
  5. Grzesiak K.: Diecezja lubelska wobec prawosławia w latach 1918-1939. Wydawnictwo Archidiecezjalne GAUDIUM, 2010, s. 170. ISBN 978-83-7548-003-0.