Kościół Ducha Świętego w Tychach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kościół Ducha Świętego
w Tychach
kościół parafialny
Ilustracja
Kościół św. Ducha w Tychach
Państwo  Polska
Miejscowość Tychy
Adres ul. Myśliwska 43,
43-100 Tychy
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Parafia Ducha Świętego
Wezwanie Ducha Świętego
Położenie na mapie Tychów
Mapa lokalizacyjna Tychów
Kościół Ducha Świętego w Tychach
Kościół Ducha Świętego
w Tychach
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kościół Ducha Świętego w Tychach
Kościół Ducha Świętego
w Tychach
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Kościół Ducha Świętego w Tychach
Kościół Ducha Świętego
w Tychach
Ziemia50°06′25″N 18°57′57″E/50,106944 18,965833

Kościół Ducha Świętegorzymskokatolicki kościół parafialny w Tychach, w dzielnicy Żwaków, przy ulicy Myśliwskiej 43.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zezwolenie na budowę kościoła otrzymano 20 lipca 1976 r. Prace rozpoczęto 9 maja 1978 r. Budowę kościoła prowadził ks. Franciszek Resiak. Głównym projektantem i autorem wyposażenia wnętrza był architekt Stanisław Niemczyk. Przy projekcie współpracował konstruktor inż.Jerzy Manjura.[1][2]

25 lutego 1979 r. biskup Herbert Bednorz poświęcił kamień węgielny pod budowę kościoła oraz kaplicy pod wezwaniem NMP Jasnogórskiej, w której do czasu wybudowania kościoła odbywały się nabożeństwa, a która obecnie znajduje się w zachodniej części podziemi świątyni[1].

11 września 1982 r. kościół został poświęcony. W 1983 ukończono stojącą obok dzwonnicę.[2]

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Bryła kościoła, według słów projektanta Stanisława Niemczyka, symbolizuje namiot - "pierwszą świątynię ludu wybranego"[3]. Inni szukają w niej podobieństwa do kurhanu, czy tak charakterystycznej dla śląskiego krajobrazu hałdy[4]. Kościół wybudowany jest z cegły na planie centralnym, kwadratową nawę otaczają krużganki. Całość nakrywa potężny dach wsparty na żelbetowych ramach. Pośrodku dachu umieszczony jest świetlik doświetlający nawę, Całość wieńczą cztery smukłe krzyże[4].

Architektura nasycona jest symboliką - na posadzce i ścianach krużganków ukryte są różne formy krzyża, motyw krzyża znajduje się również w oknach, drzwiach, ogrodzeniu kościoła. Klamki mają kształt gołębicy Ducha Świętego (wszystkie detale projektowane były przez Stanisława Niemczyka)[4]. Oś pionowa zaakcentowana krzyżami poprzez połączenie nieba i ziemi symbolizuje zesłanie Ducha Świętego.[2] Dodatkowo oś pionową podkreśla strumień naturalnego światła, które wpada przez świetlik w dachu, następnie przechodzi przez przeszklenie w posadzce (w prezbiterium przed ołtarzem) do kościoła w dolnym poziomie.[5] Krzyże miały być pomalowane na cztery kolory symbolizujące rasy ludzkie (biały, żółty, czerwony, brązowy) oraz jedność Kościoła, jednakże zamiar ten nie został zrealizowany.[5]

Powierzchnia kaplicy dziennej (w poziomie dolnym) wynosi 240 m², a kościoła 1425 m².[1]

Wnętrze[edytuj | edytuj kod]

Wnętrze kościoła jest jednoprzestrzenne i dwupoziomowe. Sklepienie nawy wyłożone jest deskami i ozdobione polichromią wykonaną przez Jerzego Nowosielskiego w latach 1983-1986.[2]

Projekty polichromii dla kościoła św Ducha wykonane przez Jerzego Nowosielskiego znajdują się obecnie w Muzeum Miejskim w Tychach[6].

Nagrody i wyróżnienia[1][edytuj | edytuj kod]

  • I nagrodę Stowarzyszenia Architektów Polskich za architekturę (1983)
  • Nagroda Błogosławionego Brata Alberta (1988) dla architekta Stanisława Niemczyka i ks. Franciszka Resiaka za konsekwentne realizowanie projektu
  • Nagroda im. doc. Tadeusza Jodkiewicza, przyznaną jednorazowo przez Komisję Episkopatu Polski, za udaną architekturę sakralną (1988).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]


Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Historia parafii, Duch [dostęp 2019-05-17] (pol.).
  2. a b c d Patryk Oczko, Tychy. Sacrum w mieście socjalistycznym, Muzeum Miejskie w Tychach, 2019, s. 57-63, ISBN 978-83-62193-37-0.
  3. Marcin Zasada, Człowiek, który wytrzymał z betonem, Krzysztof Karwat (red.), „Fabryka Silesia”, 2 (20), Katowice: Regionalny Instytut Kultury, 2018, s. 44, ISSN 2084-9621.
  4. a b c Anna Cymer, Architektura w Polsce 1945-1989, wyd. Wydanie I, Warszawa: Centrum Architektury Warszawa Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki, 2018, s. 460-461, ISBN 978-83-949185-5-2, OCLC 1083292741 [dostęp 2019-05-17].
  5. a b Agnieszka Skrodzka, Kościół pw. Ducha Świętego w Nowych Tychach. Symbolika architektury, wnętrza i wyposażenia (poziom górny), „ART IFEX” (11), Koło Naukowe Studentów Historii Sztuki Uniwersytetu Stanisława Wyszyńskiego, 2009, s. 32-39, ISSN 1644-3519.
  6. Miasto, umtychy.pl [dostęp 2019-05-17] (pol.).