Kolumna Zwycięstwa w Stargardzie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kolumna Zwycięstwa
(nieistniejący)
Ilustracja
Państwo  Polska
Miejscowość Stargard
Miejsce Pl. Wolności
Typ pomnika kolumna
Projektant I. W. Mozencew
Fundator Sowiecka Komendatura Wojenna Starogrodu
Całkowita wysokość 23 m
Data budowy lipiec 1945–1945-11-1313 listopada 1945
Data likwidacji 2017-11-2525 listopada 2017
Położenie na mapie Stargardu
Mapa lokalizacyjna Stargardu
Kolumna Zwycięstwa (nieistniejący)
Kolumna Zwycięstwa
(nieistniejący)
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kolumna Zwycięstwa (nieistniejący)
Kolumna Zwycięstwa
(nieistniejący)
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa zachodniopomorskiego
Kolumna Zwycięstwa (nieistniejący)
Kolumna Zwycięstwa
(nieistniejący)
Położenie na mapie powiatu stargardzkiego
Mapa lokalizacyjna powiatu stargardzkiego
Kolumna Zwycięstwa (nieistniejący)
Kolumna Zwycięstwa
(nieistniejący)
Ziemia53°20′23″N 15°02′15″E/53,339722 15,037500

Kolumna Zwycięstwa (lub do 1989 roku Pomnik Wdzięczności[1]) w Stargardzie – nieistniejący pomnik, który znajdował się na Placu Wolności, był ostatnim elementem Mauzoleum Żołnierzy Radzieckich.

Kolumna Zwycięstwa (wraz z cmentarzem i mauzoleum) została wzniesiona przez jeńców niemieckich według projektu I. W. Mozencewa na rozkaz Wojennej Rady 61 Armii. Cały kompleks został przekazany polskiej administracji 13 listopada 1945 roku[2].

Kolumna zbudowana była z konstrukcji żelbetonowej, mierzyła 23 m[3]. Kolumnę fragmentarycznie pokryto kamieniem. Na jej szczycie znajdował się Order „Zwycięstwo” otoczony laurem. Do kolumny z czterech stron prowadziły schody, a w przyziemiu pomnik otaczała ażurowa rotunda. Na kolumnie znajdowały się cztery płyty z płaskorzeźbami o tematyce wojennej, oraz cztery medaliony (w 2006 usunięto jeden, na którym znajdował się wizerunek Stalina). Pomnik był licznie zdobiony gwiazdami radzieckimi oraz sierpem i młotem.

W 2005 roku rozpoczęto starania mające na celu zburzenie (lub przeniesienie pomnika na Cmentarz Wojenny)[4]. W 2016 roku podjęto decyzję o przeniesieniu zabytku na cmentarz wojenny przy ulicy Reymonta[5]. W nocy z 29 na 30 listopadzie 2016 zdemontowano gwiazdę wieńczącą kolumnę[6]. Ostatecznie pomnik został zburzony 25 listopada 2017[7]. Wcześniej zabezpieczono część elementów zdobień, które do czasu podjęcia decyzji przez Wojewodę Zachodniopomorskiego o ich losie tymczasowo zdeponowano w Muzeum Archeologiczno-Historycznym w Stargardzie[8].

Plakiety na Kolumnie Zwycięstwa w Stargardzie
"Natarcie"
"Produkcja czołgu"
"Wojska radzieckie przy Bramie Brandenburskiej w Berlinie"
"Dzień Zwycięstwa na Placu Czerwonym w Moskwie"

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. J. Zenkner: Stargard. Klejnot na Pomorskim Szlaku. Stargard: 2006, s. 108.
  2. J Aniszewska: Dawny Stargard. Miasto i jego mieszkańcy. Stargard: 2000, s. 166.
  3. Zenkner J., op cit. s. 109
  4. Lichota P.: Stalin trzyma się mocno (pol.). rmf24.pl, 2005-02-16. [dostęp 2010-04-06].
  5. MM: Kolumnę przeniosą na cmentarz. rii.pl, 13.06.2016. [dostęp 2016-06-18].
  6. Stargard: Demontaż Kolumny Zwycięstwa. tvn24.pl, 2016-11-30. [dostęp 2016-11-30].
  7. Redakcja Twoje Radio 90.3 FM: Rozbiórka Kolumny Zwycięstwa w Stargardzie w toku. Zdania mieszkańców miasta podzielone (pol.). twojeradio.fm, 2017-11-25. [dostęp 2017-11-25].
  8. Stargard: Demontaż Kolumny Zwycięstwa. szczecin.tvp.pl, 2017-11-25. [dostęp 2017-11-25].