Wersja ortograficzna: Konstytucja Mongolii

Konstytucja Mongolii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ustawa zasadnicza Mongolii
Монгол Улсын Үндсэн Хууль
Mongol Ulsyn Ündsen Chuul’
Nazwa potoczna Konstytucja Mongolii
Państwo  Mongolia
Data wydania 13 stycznia 1992
Data wejścia w życie 12 lutego 1992
Rodzaj aktu konstytucja
Przedmiot regulacji prawo konstytucyjne
Status obowiązujący
Wejście w życie ostatniej zmiany maj 2011
Zastrzeżenia dotyczące pojęć prawnych
Mongolia
Godło Mongolii
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Mongolii

Wikiprojekt Polityka

Konstytucja Mongolii (mong. Монгол Улсын Үндсэн Хууль, Mongol Ulsyn Ündsen Chuul’, tłum. Ustawa zasadnicza Mongolii) – najważniejszy akt prawny (ustawa zasadnicza) Mongolii.

Informacje ogólne[edytuj | edytuj kod]

Aktualnie obowiązująca konstytucja została uchwalona w 1992[1] po upadku komunizmu i przemianach politycznych początku lat 90, jako czwarta z kolei, ale pierwsza w pełni demokratyczna konstytucja Mongolii.

Uchwalona 13 stycznia 1992, weszła w życie miesiąc później – 12 lutego.

Zgodnie z konstytucja Mongolia jest republiką parlamentarną rządzoną przez prezydenta wybieranego w wyborach bezpośrednich.

Treść konstytucji[edytuj | edytuj kod]

Konstytucja Mongolii składa się z sześciu rozdziałów, poprzedzonych krótką preambułą. Łącznie zawiera 79 artykułów.

Rozdział pierwszy[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 1 do 13. Poświęcony jest suwerenności i integralności terytorialnej państwa. Definiuje mongolskie symbole narodowe, godło, flagę i hymn. Ustala stosunki pomiędzy państwem a religią.

Rozdział drugi[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 14 do 19. Dotyczy wolności i praw człowieka. Gwarantuje wolność religijną, kulturową, do zrzeszania się, a także prawo do głosowania czy wolności prasy. Definiuje obowiązki obywatelskie.

Rozdział trzeci[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 20 do 56. Poświęcony jest strukturze władzy w Mongolii. Definiuje trójpodział władzy.

Dzieli się na cztery części.

Część pierwsza[edytuj | edytuj kod]

Zawiera rozdziały od 20 do 29. Dotyczy władzy ustawodawczej, którą jest w Mongolii wybierany na cztery lata jednoizbowy parlament, : Wielki Churał Państwowy, w którym zasiada 76 posłów.

Część druga[edytuj | edytuj kod]

Zawiera rozdziały od 30 do 37. Poświęcony jest władzy wykonawczej w osobie Prezydenta, który wybierany jest w dwustopniowych wyborach na czteroletnią kadencję. Prezydent jest głową państwa i przysługują mu liczne prerogatywy.

Część trzecia[edytuj | edytuj kod]

Zawiera rozdziały od 38 do 46. Dotyczy władzy wykonawczej w postaci rządu, kierowanego przez premiera. Rząd wyłaniany jest przez większość parlamentarną, a zatwierdzany przez prezydenta. Jest „najwyższą władzą wykonawczą”.

Część czwarta[edytuj | edytuj kod]

Zawiera rozdziały od 47 do 56. Poświęcony jest władzy sądowniczej, która pozostaje w rękach niezależnych sądów. Gwarantuje obywatelom prawo do obrony. Określa kompetencje i zasady działania Sądu Najwyższego.

Rozdział czwarty[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 57 do 63. Określa podział terytorialny i administracyjny kraju. Definiuje podział władzy samorządowej oraz zakres obowiązków rządowej administracji terenowej.

Rozdział piąty[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 64 do 67. Dotyczy funkcjonowania dziewięcioosobowego Trybunału Konstytucyjnego, określa jego obowiązki i prerogatywy.

Rozdział szósty[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 68 do 70. Definiuje reguły zmiany konstytucji – do jej zmiany konieczne jest uzyskanie więcej niż 3/4 głosów w parlamencie. Ustanawia datę wejścia konstytucji w życie na 12 lutego 1992, na godz. 12:00.

Historia konstytucji[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza konstytucja niepodległej Mongolii została uchwalona 26 listopada 1924 proklamująca Mongolię jako republikę ludową. Druga i trzecia konstytucja komunistycznej Mongolii uchwalane były kolejne w roku 1940 i 1960.

W maju 2001 roku uchwalona została Pierwsza poprawka do czwartej konstytucji[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

  • Konstytucja – lista historycznych i aktualnie obowiązujących konstytucji na świecie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Scale of justice gold.png Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.