Konstytucja Mongolii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ustawa zasadnicza Mongolii
Монгол Улсын Үндсэн Хууль
Mongol Ulsyn Ündsen Chuul’
Nazwa potoczna Konstytucja Mongolii
Data wydania 13 stycznia 1992
Data wejścia w życie 12 lutego 1992
Rodzaj aktu konstytucja
Przedmiot regulacji prawo konstytucyjne
Status obowiązujący
Wejście w życie ostatniej zmiany maj 2011
Zastrzeżenia dotyczące pojęć prawnych
Mongolia
Godło Mongolii
Ten artykuł jest częścią serii:
Ustrój i polityka
Mongolii

Konstytucja Mongolii (mong. Монгол Улсын Үндсэн Хууль, Mongol Ulsyn Ündsen Chuul’, tłum. Ustawa zasadnicza Mongolii) – najważniejszy akt prawny (ustawa zasadnicza) Mongolii.

Informacje ogólne[edytuj | edytuj kod]

Aktualnie obowiązująca konstytucja została uchwalona w 1992[1] po upadku komunizmu i przemianach politycznych początku lat 90, jako czwarta z kolei, ale pierwsza w pełni demokratyczna konstytucja Mongolii.

Uchwalona 13 stycznia 1992, weszła w życie miesiąc później – 12 lutego.

Zgodnie z konstytucja Mongolia jest republiką parlamentarną rządzoną przez prezydenta wybieranego w wyborach bezpośrednich.

Treść konstytucji[edytuj | edytuj kod]

Konstytucja Mongolii składa się z sześciu rozdziałów, poprzedzonych krótką preambułą. Łącznie zawiera 79 artykułów.

Rozdział pierwszy[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 1 do 13. Poświęcony jest suwerenności i integralności terytorialnej państwa. Definiuje mongolskie symbole narodowe, godło, flagę i hymn. Ustala stosunki pomiędzy państwem a religią.

Rozdział drugi[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 14 do 19. Dotyczy wolności i praw człowieka. Gwarantuje wolność religijną, kulturową, do zrzeszania się, a także prawo do głosowania czy wolności prasy. Definiuje obowiązki obywatelskie.

Rozdział trzeci[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 20 do 56. Poświęcony jest strukturze władzy w Mongolii. Definiuje trójpodział władzy.

Dzieli się na cztery części.

Część pierwsza[edytuj | edytuj kod]

Zawiera rozdziały od 20 do 29. Dotyczy władzy ustawodawczej, którą jest w Mongolii wybierany na cztery lata jednoizbowy parlament, : Wielki Churał Państwowy, w którym zasiada 76 posłów.

Część druga[edytuj | edytuj kod]

Zawiera rozdziały od 30 do 37. Poświęcony jest władzy wykonawczej w osobie Prezydenta, który wybierany jest w dwustopniowych wyborach na czteroletnią kadencję. Prezydent jest głową państwa i przysługują mu liczne prerogatywy.

Część trzecia[edytuj | edytuj kod]

Zawiera rozdziały od 38 do 46. Dotyczy władzy wykonawczej w postaci rządu, kierowanego przez premiera. Rząd wyłaniany jest przez większość parlamentarną, a zatwierdzany przez prezydenta. Jest „najwyższą władzą wykonawczą”.

Część czwarta[edytuj | edytuj kod]

Zawiera rozdziały od 47 do 56. Poświęcony jest władzy sądowniczej, która pozostaje w rękach niezależnych sądów. Gwarantuje obywatelom prawo do obrony. Określa kompetencje i zasady działania Sądu Najwyższego.

Rozdział czwarty[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 57 do 63. Określa podział terytorialny i administracyjny kraju. Definiuje podział władzy samorządowej oraz zakres obowiązków rządowej administracji terenowej.

Rozdział piąty[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 64 do 67. Dotyczy funkcjonowania dziewięcioosobowego Trybunału Konstytucyjnego, określa jego obowiązki i prerogatywy.

Rozdział szósty[edytuj | edytuj kod]

Zawiera artykuły od 68 do 70. Definiuje reguły zmiany konstytucji – do jej zmiany konieczne jest uzyskanie więcej niż 3/4 głosów w parlamencie. Ustanawia datę wejścia konstytucji w życie na 12 lutego 1992, na godz. 12:00.

Historia konstytucji[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza konstytucja niepodległej Mongolii została uchwalona 26 listopada 1924 proklamująca Mongolię jako republikę ludową. Druga i trzecia konstytucja komunistycznej Mongolii uchwalane były kolejne w roku 1940 i 1960.

W maju 2001 roku uchwalona została Pierwsza poprawka do czwartej konstytucji[2].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

  • Konstytucja – lista historycznych i aktualnie obowiązujących konstytucji na świecie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Scale of justice gold.png Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.