Konsulat Generalny Stanów Zjednoczonych Ameryki w Gdańsku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Konsulat Generalny Stanów Zjednoczonych Ameryki w Gdańsku
U.S. General Consulate in Gdansk
Amerikanisches Konsulat in Danzig
Logo
Ilustracja
Dom Schluetera – b. siedziba agencji konsularnej Stanów Zjednoczonych Ameryki w Gdańsku przy Jopengasse 2, obecnie ul. Piwnej (1890-1899)
Data utworzenia 1836, 1919, 1945
Data likwidacji 1954
Adres
Gdańsk
al. Grunwaldzka 1
brak współrzędnych
B. siedziba Konsulatu Stanów Zjednoczonych Ameryki w Gdańsku przy Hundegasse, obecnie ul. Ogarnej (1904-1905)
B. siedziba Konsulatu Stanów Zjednoczonych Ameryki w Gdańsku przy Langermarkt, obecnie Długim Targu (1907-1914)
Dawny Dom Partii – b. siedziba m.in. Konsulatu Stanów Zjednoczonych w Gdańsku przy Elisabethwall, obecnie Wałach Jagiellońskich (1922-1939)
Willa Piotrowskiego – b. siedziba Konsulatu Stanów Zjednoczonych Ameryki w Gdańsku z siedzibą w Sopocie (1946)
Konsulat Generalny ChRL – b. siedziba Konsulatu Stanów Zjednoczonych w Gdańsku przy al. Grunwaldzkiej (1949-1950)

Konsulat Generalny Stanów Zjednoczonych Ameryki w Gdańsku (ang. U.S. General Consulate in Gdansk, niem. Amerikanisches Konsulat in Danzig) – amerykańska placówka konsularna mieszcząca się w Gdańsku w latach 1836-1954.

Historia przedstawicielstw[edytuj | edytuj kod]

Do I wojny światowej[edytuj | edytuj kod]

W Gdańsku Stany Zjednoczone utrzymywały placówkę konsularną w latach 1836-1916[1], pod następującymi adresami:

  • Brotbänkergasse 705, obecnie ul. Chlebnicka 38 lub 39 (1839),
  • Krebsmarkt 7, obecnie Targ Rakowy (1867-1872),
  • Fleischergasse 34, obecnie ul. Rzeźnicka (1874-1880),
  • Brotbänkergasse 11 (1884),
  • Frauengasse 45, obecnie ul. Mariacka (1886-1888),
  • w Domu Schlütera przy Jopengasse 2, obecnie ul. Piwna (1890-1899),
  • Jopengasse 51 (1900),
  • Jopengasse 64 (1902-1903),
  • Hundegasse 43, obecnie ul. Ogarna (1904-1905),
  • Langermarkt 45, obecnie Długi Targ (1907-1914),
  • Große Wollwebergasse 4, obecnie ul. Tkacka (1915),
  • Jopengasse 64 (1916-1917),

początkowo jako agencję konsularną, od 1906 w randze konsulatu. Do około 1905 agencja konsularna w Gdańsku podlegała konsulatowi w Szczecinie.

Agent konsularny Ernst August Claaszen dysponował prywatną rezydencją w Sopocie przy Ernststraße 8 (obecnie ul. Poniatowskiego).

Po I wojnie światowej[edytuj | edytuj kod]

W latach 1919-1920 Stany Zjednoczone utrzymywały w Gdańsku placówkę Departamentu Stanu z urzędnikiem w randze komisarza, której tuż przed powstaniem Wolnego Miasta Gdańska (15 listopada 1920) podniesiono rangę urzędu do konsulatu (29 marca 1920[2])[3],

  • w latach 1921-1936 z siedzibą w budynku Gdańskiego Towarzystwa Ubezpieczeń od Ognia (Danziger Feuersocietät) przy Elisabethwall 9, obecnie Wały Jagiellońskie 36[4],
  • przy Hinderburgallee 55, obecnie al. Zwycięstwa (1938),
  • oraz przy Elisabethwall 9 (1939-1940[5]).

Następnie konsulat, wraz z ówczesnym konsulem Clarkiem Porterem Kuykendallem przeniesiono do Königsbergu[6].

Po II wojnie światowej[edytuj | edytuj kod]

W okresie powojennym, w 1945, Stany Zjednoczone ponownie uruchomiły urząd konsularny w Gdańsku, początkowo mającą status konsulatu generalnego, od 1946 konsulatu. Początkowo konsulat mieścił się w Sopocie w Willi Piotrowskiego przy ul. Kościuszki 41 (1946), a następnie w Gdańsku przy al. Grunwaldzkiej 1 (1948[7]-1950)[8]. Pod koniec 1950 placówka zawiesiła działalność, nie była obsadzona przez pracowników służby zagranicznej Stanów Zjednoczonych, a w marcu 1953 władze polskie wymusiły jej całkowitą likwidację[9][10].

Kierownicy konsulatu[edytuj | edytuj kod]

Okres do 1914 r.[edytuj | edytuj kod]

Okres 1919-1939[edytuj | edytuj kod]

Okres od 1945 r.[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Marek Andrzejewski, Ludzie Wolnego Miasta Gdańska (1920-1939), Informator biograficzny, Gdańsk: Marpress, 1997, s. 79, ISBN 83-87291-27-7, OCLC 830552971.
  • Encyklopedia Gdańska, Fundacja Gdańska 2012
  • Daniel Czerwiński: Działania aparatu bezpieczeństwa Polski Ludowej wobec zachodnich placówek dyplomatycznych w Trójmieście na przełomie lat czterdziestych i pięćdziesiątych XX w. (zarys zagadnienia), Słupskie Studia Historyczne, nr 19, rok 2013, s. 221-238
  • książki adresowe i telefoniczne

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Records of Consular Posts 1790-1963, [w:] [1].
  2. Register of the departament of state 1925, s. 117
  3. http://images.library.wisc.edu/FRUS/EFacs/1919v02/reference/frus.frus1919v02.i0007.pdf.
  4. W latach PRL siedzibie KW PZPR, obecnie prokuratur – apelacyjnej i okręgowej.
  5. Bundesarchiv, R 70-Polen/223, Der Polizei-Präsident an den Herrn Reichsstatthalter des Reichsgaues Danzig-Westpreussen durch den Herrn Regierungspräsidenten des Reg.Bez.Dzg, s.a., k. 92
  6. Department of State Bulletin, Vol. 11, No. 32 - Publication 1430, February 3, 1940, s. 148
  7. Liste du corps diplomatique à Varsovie 1948
  8. Od 1956 mieszczącego siedzibę Konsulatu Generalnego ChRL.
  9. Co było reakcją na zamknięcie przez USA polskich konsulatów w Chicago, Detroit i Nowym Jorku; źródło: Reading Eagle – 1 marca 1954, [w:] [2].
  10. Longin Pastusiak: Z tajników archiwów dyplomatycznych. Stosunki polsko-amerykańskie w latach 1948–1954, Wyd. Adam Marszałek Toruń 2004