Krzemińscy herbu Prus III

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
herb Prus III

Krzemińscy – polski ród szlachecki pieczętujący się herbem Prus III[1], którego pochodzenie dotychczas nie zostało gruntownie zbadane.

Zarówno Seweryn Uruski, jak i Adam Boniecki w swoich herbarzach odnotowali różne wzmianki na temat przedstawicieli rodu Krzemińskich, którzy w aktach grodzkich i ziemskich pojawili się już w połowie XVI w., jednak ani jeden, ani drugi nie wskazał wyraźnie na właściwe gniazdo tego rodu, podając jedynie, iż byli związani a to z Powiatem Piotrkowskim (1552), a to z Ziemią Przemyską (1610 i 1712), a to z Powiatem Opoczyńskim (1719), a to jeszcze nawet z Województwem Witebskim. Być może Krzemińscy wzięli jednak nazwisko od Krzemieńca w województwie ruskim (obecnie na terytorium Ukrainy), o którym wspomniał ten pierwszy[2].

W zaborze austriackim wylegitymowali się ze szlachectwa[3]:

  • Józef i Michał Krzemińscy w 1782 r. przed Halickim Sądem Grodzkim,
  • Józef i Szczepan vel Stefan Krzemińscy w 1782 r. przed Halickim Sądem Grodzkim,
  • Adam Krzemiński (nie podając jednakże herbu) w 1782 r. przed Lwowskim Sądem Grodzkim.

Z tych – za Bonieckim – Józef i Michał byli synami Andrzeja i Marianny Ilnickiej, zaś Józef i Stefan byli synami Antoniego i Marianny Drohomireckiej, a wszyscy – wnukami Michała Krzemińskiego i Anny z Soleckich, prawnukami zaś Franciszka Krzemińskiego i Wiktorii z Telatyckich[4].

W zaborze rosyjskim – według Uruskiego – przed Heroldią Królestwa Polskiego wylegitymowali się ze szlachectwa: Antoni, Piotr, Tytus i Władysława Krzemińscy jako dzieci Wojciecha i Marianny Sochackiej, wnukowie Jakuba, prawnukowie Mikołaja, a praprawnukwoie Antoniego Krzemińskiego z Kremna[2].

Pochodzący z okolic Radomia bracia Władysław i Antoni Krzemińscy założyli w Łodzi przy ul. Piotrkowskiej 17 pierwsze w Polsce kino – Gabinet Iluzji, w grudniu 1899 r. Wykorzystywali w nim sprowadzony z Francji wynalazek braci Lumière zaledwie cztery lata po jego opatentowaniu. Obydwaj ostatecznie osiedli w Częstochowie i tam zmarli.

Od początku XVIII w. do II wojny światowej jedna z linii rodu Krzemińskich zamieszkiwała w powiecie tłumackim.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. A. Znamierowski Herbarz rodowy Warszawa 2004.
  2. a b S. Uruski Rodzina. Herbarz szlachty polskiej (tom VIII) Warszawa 1911.
  3. Poczet szlachty galicyjskiej i bukowińskiej Lwów 1857.
  4. A. Boniecki Herbarz Polski (tom XIII) Warszawa 1908.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]