Księstwo Zbaraskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Herb ks. Zbaraskich

Księstwo Zbaraskie – dzielnica wydzielona na obszarze Wołynia w wieku XIV lub XV dla rodu książęcego (kniaziowskiego) ruskiego lub litewskiego pochodzenia, pieczętującego się herbem Korybut. Od nazwy swej głównej siedziby – Zbaraża – ród przyjął nazwisko Zbaraskich. Pod koniec XV wieku wyodrębnia się z niego Księstwo Wiśniowieckie. Zmediatyzowane w ramach woj. wołyńskiego (1566 r.), utrzymało – a nawet wzmocniło – swoje znaczenie polityczno-administracyjne, jako jedno z ważniejszych państw magnackich w ramach Rzeczypospolitej szlacheckiej. W wieku XVII Księstwo weszło w posiadanie książąt Wiśniowieckich a następnie Potockich herbu Pilawa. Franciszek Stanisław Potocki sprzedał posiadłość ok. 1850 r. księżnej Jadwidze z Lubomirskich de Ligne.

Panowie na Zbarażu (przed upadkiem Rzeczypospolitej)[edytuj | edytuj kod]

I. 1393-1442 Teodor ks. Nieświcki, starosta podolski, starosta krzemieniecki
II. 1442-1461 Dionizy Mukosiejewicz
III. 1461-1463 Bazyli ks. Nieświcki-Zbaraski
IV. 1463-1474 Bazyli ks. Zbaraski
V. 1474-1482 Symeon ks. Zbaraski, starosta krzemieniecki
VI. 1482-ok.1540 Andrzej ks. Zbaraski
VII. ok.1540-1574 Mikołaj ks. Zbaraski, starosta krzemieniecki
VIII. 1574-1608 Janusz ks. Zbaraski, wojewoda bracławski
IX. 1608-1631 Jerzy ks. Zbaraski, kasztelan krakowski
X. 1631-1636 Janusz ks. Wiśniowiecki, koniuszy wielki koronny, starosta krzemieniecki
XI. 1636-1682 Dymitr ks. Wiśniowiecki, hetman wielki koronny, kasztelan krakowski
XII. 1682-1688 Wacław Leszczyński, wojewoda podlaski
XIII. ok.1696-1751 Józef Potocki, hetman wielki koronny, kasztelan krakowski
XIV. 1751-1760 Stanisław Potocki, wojewoda poznański
XV. 1760-1825 Wincenty Potocki, podkomorzy wielki koronny

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kossakowski S., K., 1860, Monografie historyczno-genealogiczne niektórych rodzin polskich, tom 2, w księgarni Gazety Codziennej, Warszawa.
  • Kowalski M., 2007, Księstwa w przestrzeni politycznej I Rzeczpospolitej, [w:] I. Kiniorska, S. Sala (red.), Rola geografii społeczno-ekonomicznej w badaniach regionalnych, Instytut Geografii AŚ, PTG, Kielce, 2007, s. 177-186.
  • Rąkowski G., 2006, Przewodnik po Ukrainie Zachodniej, część I, Podole, Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, Pruszków.