Kupna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 49°46′10″N 22°34′8″E
- błąd 39 m
WD 49°46'N, 22°34'E
- błąd 2331 m
Odległość 367 m
Kupna
wieś
Ilustracja
Ruina cerkwi (stan 2009)
Państwo  Polska
Województwo  podkarpackie
Powiat przemyski
Gmina Krzywcza
Liczba ludności (2016-12-29) 107[1]
Strefa numeracyjna 16
Kod pocztowy 37-741
Tablice rejestracyjne RPR
SIMC 0605186
Położenie na mapie gminy Krzywcza
Mapa lokalizacyjna gminy Krzywcza
Kupna
Kupna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Kupna
Kupna
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Kupna
Kupna
Położenie na mapie powiatu przemyskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu przemyskiego
Kupna
Kupna
Ziemia49°46′10″N 22°34′08″E/49,769444 22,568889
Zrekonstruowana cerkiew z Kupnej w Godkowie

Kupnawieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim, w gminie Krzywcza[2][3]}.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Miejscowość terytorialnie związana z gminą Krzywcza, położona w malowniczym terenie nad Sanem i na okolicznych pagórkach. Wzdłuż wschodniej granicy wsi płynie potok Kopia. Za dawnych czasów miejscowość nosiła nazwę Kupienko. Wieś jest wzmiankowana w akcie fundacyjnym parafii Krzywcza w roku 1398.

W XVI w. właścicielami Kupnej byli Orzechowscy herbu Oksza. Stanisław Orzechowski, sławny pisarz, przebywając w Kupnej napisał książkę " Diatriba Stanislai Orichuij Ruteni contra calumniam, Ad Andream Miekcium Tribunum ac Equitem Rutenum " w roku 1548 r., a także niektóre listy do Jakuba Przyłuskiego. W XVII w. była własnością Krasickich, a następnie Woronowiczów i Józefa hr. Pinińskiego. W drugiej połowie XIX w. dziedzicem Kupnej był Adam ks. Sapieha.

Od czasów średniowiecznych istniała we wsi parafia prawosławna, o której publikowane wzmianki pochodzą z 1510. Po wprowadzeniu unii do 1785 r. była tu parafia greckokatolicka. Następnie cerkiew w Kupnej stanowiła filię parafii w Chyrzynie. Miejscowa cerkiew nosiła wezwanie Opieki Matki Boskiej.

W 1720 r. istniała w Kupnej prywatna kaplica. Dziedzice miejscowości "nie mieli zwyczaju chodzić na msze św. do kościoła parafialnego", dlatego wybudowali własną kaplicę i utrzymywali kapelana.

W roku 1918 miała być rozpoczęta budowa kaplicy obrządku łacińskiego w Kupnej. Był już plan budowy oraz szczegółowy kosztorys. Jednak z powodu braku funduszy nigdy nie rozpoczęto budowy.

Od roku 1937 w Kupnej prowadziły ochronkę w budynku szkolnym Siostry Franciszkanki Rodziny Maryi. Pracę tę prowadziły do wybuchu II wojny światowej.

Na skraju wsi zachowała się murowana dzwonnica z końca XIX w. W roku 1880 mieszkało w Kupnej 248 osób, w tym na terenie dworskim 41, a w 1938 r. było tu 510 mieszkańców, w tym 394 narodowości ukraińskiej. Większość mieszkańców wysiedlono z miejscowości w wyniku akcji "Wisła".

Do II wojny światowej cerkiew była filią parafii greckokatolickiej w Chyrzynce. Duszpasterzem tych placówek był ks. Chylak, który zmarł w okresie trwania wojny i został pochowany na cmentrzu w Kupnej.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

  • 1785 – 225 grekokatolików, 47 rzymskich katolików, 5 żydów
  • 1840 – 233 grekokatolików
  • 1859 – 290 grekokatolików
  • 1879 – 320 grekokatolików
  • 1899 – 323 grekokatolików
  • 1926 – 318 grekokatolików
  • 1938 – 394 grekokatolików (brak informacji o innych wyznaniach)'

Ludzie[edytuj | edytuj kod]

W Kupnej mieszka Grzegorz Lato – były reprezentant Polski w piłce nożnej, złoty medalista olimpijski[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Piotr Haszczyn - Zarys dziejów parafii w Krzywczy 1398-1998, Krzywcza 1998, ​ISBN 83-910485-0-0

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]