Linn Farish

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linn Farish
Linn Markley Farish
Slim
Major Major
Data i miejsce urodzenia 3 października 1901
Rumsey
Data i miejsce śmierci 11 września 1944
Grecja
Przebieg służby
Lata służby 1940–1944
Siły zbrojne Office of Strategic Services
Główne wojny i bitwy II wojna światowa
Odznaczenia
Krzyż za Wybitną Służbę Purple Heart
Linn Farish
Rugby union
Pozycja wiązacz
Kariera seniorska
Lata Zespół Wyst. (Pkt)
Stanford Cardinal
Reprezentacja narodowa
Lata Reprezentacja Wyst. (Pkt)
1924  Stany Zjednoczone 1 (6)

Linn Farish (ur. 3 października 1901 w Rumsey w Kalifornii, zm. 11 września 1944 w Grecji) – amerykański żołnierz, geolog i sportowiec, olimpijczyk, zdobywca złotego medalu w turnieju rugby union na Letnich Igrzyskach Olimpijskich w 1924 roku w Paryżu.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Sportowiec[edytuj | edytuj kod]

Podczas studiów geologicznych na Stanford University występował w barwach Stanford Cardinal w futbolu amerykańskim i rugby union[1].

Z reprezentacją Stanów Zjednoczonych zagrał w turnieju rugby union na Letnich Igrzyskach Olimpijskich 1924[2]. Wystąpił w jednym meczu tych zawodów – 18 maja Amerykanie pokonali na Stade de Colombes Francuzów 17–3, a Farish zdobył dwa z pięciu przyłożeń swojego zespołu[1][3]. Wygrywając oba pojedynki Amerykanie zwyciężyli w turnieju zdobywając tym samym złote medale igrzysk[4][5][6].

Był to jego jedyny występ w reprezentacji kraju[7], a wraz z pozostałymi amerykańskimi złotymi medalistami w rugby union został w 2012 roku przyjęty do IRB Hall of Fame[8].

Był żonaty z Norą (z domu Jenkins)[9][10].

Geolog[edytuj | edytuj kod]

Po ukończeniu studiów pracował jako geolog i konsultant w dziedzinie wydobywania ropy naftowej na terenie Stanów Zjednoczonych, Meksyku, Kanady oraz Persji[11], publikując również w branżowych periodykach[12].

Żołnierz[edytuj | edytuj kod]

Po wybuchu II wojny światowej, a przed przystąpieniem do niej USA, zaciągnął się do kanadyjskiej armii. Służył w Royal Engineers w Persji, przeszedł szkolenie spadochronowe w brytyjskim Special Operations Executive, a następnie został zwerbowany do Office of Strategic Services w stopniu majora[13].

Po raz pierwszy został przerzucony do okupowanej Jugosławii we wrześniu 1943 roku w celu wytyczenia polowych lotnisk do ewakuacji alianckich lotników zestrzelonych na Bałkanach. Jego drugim zadaniem podczas tej misji było nawiązanie kontaktu z Narodową Armią Wyzwolenia Jugosławii, którą dowodził Josip Broz Tito, w celu oszacowania, którą z walczących z Niemcami jugosłowiańskich grup powinny wesprzeć Stany Zjednoczone. Jako amerykański łącznik przy brytyjskiej misji brygadiera Fitzroya Macleana spędził sześć tygodni w sztabie komunistycznej partyzantki[14][15][16].

Po powrocie do Włoch w październiku 1943 roku napisał raport, który trafił do najwyższych kół władzy w USA. Pod wpływem propagandy, której doświadczył w sztabie Tito, opisał w nim komunistyczną partyzantkę jako jedyną formację walczącą z Niemcami i Włochami, deprecjonując jednocześnie wartość czetników Dragoljuba Mihailovicia i zarzucając im kolaborację z okupantem. Wezwany do Waszyngtonu przedstawił relację prezydentowi Rooseveltowi oraz najwyższym przedstawicielom wojska i Departamentu Stanu, która wraz z brytyjskim naciskiem doprowadziła do przesunięcia amerykańskiego poparcia w stronę Tito[17][18][19][20][21]. Na konferencji teherańskiej postanowiono zatem o wsparciu komunistycznej partyzantki jugosłowiańskiej, cofnięciu wsparcia dla czetników i odstąpieniu od planu desantu na Bałkanach.

Jeszcze dwukrotnie udawał się z kilkutygodniową misją do Jugosławii – w styczniu i kwietniu 1944 roku[22][23][24]. Podczas nich nie tylko przekonywał Tito do pomocy w odszukiwaniu i ratowaniu zestrzelonych alianckich lotników, ale i w większości tych operacji ratunkowych brał osobiście udział[25][26][27]. Jego wyczyny podczas służby w Jugosławii przyniosły mu w kręgach OSS przydomek Lawrence z Jugosławii[28].

W swoim ostatnim raporcie z połowy 1944 roku zmienił swoje twierdzenia dotyczące sytuacji politycznej w Jugosławii[22][29][30], został on już jednak zlekceważony[21].

Zginął we wrześniu 1944 roku w katastrofie lotniczej na terenie Grecji[11][20][31]. Po jego śmierci uchylono cenzurę dotyczącą tajnych akcji, by ujawnić jego nazwisko i osiągnięcia opinii publicznej[31].

Pośmiertnie został odznaczony Krzyżem za Wybitną Służbę, a także Purple Heart[32][33].

Jego nazwisko pojawiło się na The Yolo County Courthouse Memorial – tablicy pamięci poległych mieszkańców hrabstwa Yolo[34], a także na znajdującej się w siedzibie CIA tablicy upamiętniającej poległych podczas II wojny światowej oficerów OSS[35].

Odszyfrowane przez Projekt Venona radzieckie depesze z okresu II wojny światowej wskazywały na Farisha jako informatora o kryptonimie Attila[36][37].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Linn Farish @ sports-reference (ang.). sports-reference.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-11-21)].
  2. Rugby football in the Olympics – 1924 (ang.). rugbyfootballhistory.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-23)].
  3. France 3 - 17 United States of America (ang.). espnscrum.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-10-26)].
  4. Stanford Olympic Medalists From Paris (ang.). gostanford.com @ web.archive.org. [dostęp 2014-06-29].
  5. Summer Olympic Games, Paris 1924 Medalllists:Rugby (ang.). olympic.org. [dostęp 2012-09-22].
  6. Great Moments in Stanford Olympic History: Rugby Mania (ang.). gostanford.com @ web.archive.org. [dostęp 2014-06-29].
  7. Linn Farish @ espnscrum.com (ang.). espnscrum.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-02-15)].
  8. USA Olympic teams inducted into Hall of Fame (ang.). irb.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-03-10)].
  9. Linn Markley Farrish (ang.). therugbyhistorysociety.co.uk. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-05)].
  10. Linn M. Farish miscellaneous papers, 1941-1984. (ang.). searchworks.stanford.edu. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-20)].
  11. a b Memorial: Linn Markley Farish (1901-1944) (ang.). archives.datapages.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-20)].
  12. Production - Foreign - Petroleum and Natural Gas in Canada during 1931 (ang.). onemine.org. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-05-03)].
  13. OSS: The Secret History..., s.124
  14. Beacons in the Night..., s.25
  15. Jugosławia w polityce..., s.165
  16. Shadows on the Mountain..., s.33
  17. Tito, Mihailovic, and the Allies..., s.152, 190
  18. Beacons in the Night..., s.25-26
  19. Jugosławia w polityce..., s.175
  20. a b Shadows on the Mountain..., s.43
  21. a b Herbert Romerstein. Aspects of World War II History Revealed through 'ISCOT' Radio Intercepts. „The Journal of Intelligence History”. 5 (1), s. 19-20, Summer 2005. ISSN 16161262 (ang.). 
  22. a b Beacons in the Night..., s.26
  23. Tito, Mihailovic, and the Allies..., s.191, 205
  24. Shadows on the Mountain..., s.35
  25. The Secrets War..., s.197
  26. Shadows on the Mountain..., s.s.33-38
  27. Tito, Mihailovic, and the Allies..., s.207
  28. Shadows on the Mountain..., s.84
  29. OSS: The Secret History..., s.147
  30. Tito, Mihailovic, and the Allies..., s.153, 238
  31. a b Crash Kills Daring U.S. Secret Agent (ang.). boards.ancestry.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-20)].
  32. Linn Markley Farish – Awards and Citations – Distinguished Service Cross (ang.). militarytimes.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-27)].
  33. OSS > Awards > Farish, Linn Markley (ang.). specialforcesroh.com. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-28)].
  34. The Yolo County Veterans Memorial Project (ang.). yoloveteransproject.org. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-12-08)].
  35. Intelligence in Recent Public Literature (ang.). cia.gov. [dostęp 2012-09-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-03-22)].
  36. Venona : decoding Soviet espionage in America (ang.). worldcat.org. [dostęp 2012-09-22].
  37. Cover Name, Cryptonym, Pseudonym, and Real Name Index (ang.). johnearlhaynes.org @ web.archive.org. [dostęp 2012-09-22].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]