Lista światowego dziedzictwa UNESCO w Czechach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Lista światowego dziedzictwa UNESCO w Czechach – lista miejsc w Czechach wpisanych na listę światowego dziedzictwa UNESCO, ustanowionej na mocy Konwencji w sprawie ochrony światowego dziedzictwa kulturowego i naturalnego, przyjętej przez UNESCO na 17. sesji w Paryżu 16 listopada 1972[1] i ratyfikowanej przez Czechy 26 marca 1993 roku[2].

Obecnie (stan na październik 2019 roku) na liście znajduje się 14 miejsc (wszystkie dziedzictwa kulturowego).

Na czeskiej liście informacyjnej UNESCO – liście obiektów, które Czechy zamierzają rozpatrzyć do zgłoszenia do wpisu na listę światowego dziedzictwa, znajduje się 17 obiektów (stan na październik 2019 roku)[2].

Obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO[edytuj | edytuj kod]


Poniższa tabela przedstawia czeskie obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO:

Nr ref. – numer referencyjny UNESCO;
Obiekt – polskie tłumaczenie nazwy wpisu na liście[a] wraz z jej angielskim oryginałem[2];
Położenie – miasto, kraj; współrzędne geograficzne;
Typ – klasyfikacja według Komitetu Światowego Dziedzictwa[5]:
  • kulturowe (K),
  • przyrodnicze (P),
  • kulturowo–przyrodnicze (K,P);
Rok wpisu – roku wpisu na listę i rozszerzenia wpisu;
Opis – krótki opis obiektu wraz z informacjami o jego zagrożeniu.

     wpisy wspólnie z innymi krajami

Nr ref. Obiekt Zdjęcie Położenie Typ Obszar
(w ha)
Rok Opis
616 Zabytkowe centrum Pragi
Historic Centre of Prague
Hradschin Prag.jpg Praga
Kraj środkowoczeski
50°05′23,0″N 14°25′10,0″E/50,089720 14,419440
K
(ii) (iv) (vi)
1106 1992
2012
617 Zabytkowe centrum miasta Český Krumlov
Historic Centre of Český Krumlov
Cesky Krumlov 01.jpg Český Krumlov
Kraj południowoczeski
48°49′00″N 14°19′00″E/48,816667 14,316667
K
(iv)
51,9 1992
621 Zabytkowe centrum miasta Telcz
Historic Centre of Telč
Telč.jpg Telcz
Kraj Wysoczyna
49°11′00,0″N 15°26′59,0″E/49,183330 15,449722
K
(i) (iv)
36 1992
690 Zelená Hora – sanktuarium pielgrzymkowe Św. Jana Nepomucena
Pilgrimage Church of St John of Nepomuk at Zelená Hora
Zelená hora - poutní kostel.jpg Zdziar nad Sazawą
Kraj Wysoczyna
49°34′48,7″N 15°56′31,4″E/49,580200 15,942058
K
(iv)
0,64 1994
732 Kutná Hora – Stare Miasto z kościołem św. Barbary i katedra Mariacka w dzielnicy Sedlec
Kutná Hora: Historical Town Centre with the Church of St Barbara and the Cathedral of Our Lady at Sedlec
KUTNA HORA (js) 11.jpg Kutná Hora
Kraj środkowoczeski
49°57′00″N 15°16′00″E/49,950000 15,266667
K
(ii) (iv)
62,4 1995
763 Krajobraz kulturowy LedniceValtice
Lednice-Valtice Cultural Landscape
Lednice (Eisgrub) - zámek.JPG Lednice i Valtice
Kraj południowomorawski
48°46′33,0″N 16°46′30,0″E/48,775830 16,775000
K
(i) (ii) (iv)
14,320 1996
860 Ogrody i pałac w Kromieryżu
Gardens and Castle at Kroměříž
Flower Garden Kromeriz.jpg Kromieryż
Kraj zliński
49°17′59″N 17°22′38″E/49,299722 17,377222
K
(ii) (iv)
74,5 1998
861 Wieś Holaszowice
Holašovice Historic Village
Návesní rybník a západní fronta návsi.JPG Holaszowice
Kraj południowoczeski
48°57′35″N 14°15′10″E/48,959722 14,252778
K
(ii) (iv)
11,4 1998
901 Zamek w Litomyšlu
Litomyšl Castle
Litomyšl Schloss.JPG Litomyšl
Kraj pardubicki
49°52′25,0″N 16°18′52,0″E/49,873610 16,314440
K
(ii) (iv)
4,25 1999
859 Kolumna Św. Trójcy w Ołomuńcu
Holy Trinity Column in Olomouc
Holy Trinity Column.jpg Ołomuniec
Kraj ołomuniecki
49°35′38,2″N 17°15′01,7″E/49,593936 17,250458
K
(i) (iv)
0,05 2000
1052 Willa Tugendhatów w Brnie
Tugendhat Villa in Brno
Villa Tugendhat-20070429.jpeg Brno
Kraj południowomorawski
49°12′25,9″N 16°36′57,8″E/49,207183 16,616056
K
(ii) (iv)
0,73 2001
1078 Dzielnica żydowska i bazylika św. Prokopa w Třebíču
Jewish Quarter and St Procopius' Basilica in Třebíč
Overview of Basilica of Saint Procopius in Třebíč, Třebíč District.jpg Třebíč
Kraj Wysoczyna
49°13′02″N 15°52′44″E/49,217222 15,878889
K
(ii) (iii)
6,55 2003
1589 Krajobraz w Kladrubach nad Labem i stadnina koni starokladrubskich
Landscape for Breeding and Training of Ceremonial Carriage Horses at Kladruby nad Labem
Hřebčín Kladruby nad Labem.JPG Kladruby nad Labem
Kraj pardubicki
50°03′23,9″N 15°29′03,3″E/50,056650 15,484258
K
(iv) (v)
1310 2019
1478 Region górniczy w Rudawach
Erzgebirge/Krušnohoří Mining Region
Krupka - Důl Barbora.jpg Kraj karlowarski (Jachymów, Ostrov, AbertamyHorní BlatnáBoží Dar)
Kraj ustecki (Krupka, Měděnec – Kovářská)
50°24′23,5″N 12°50′14,4″E/50,406528 12,837344
K
(ii)(iii)(iv)
6766 2019 Wpis wraz z Niemcami[6].

Obiekty na czeskiej Liście Informacyjnej UNESCO[edytuj | edytuj kod]

Mapa lokalizacyjna Czech
Renesansowe kamienice w Slavonicach
Renesansowe kamienice w Slavonicach
Papiernia we wsi Velké Losiny
Papiernia we wsi Velké Losiny
Sieć stawów rybnych w Kotlinie Trzebońskiej
Sieć stawów rybnych w Kotlinie Trzebońskiej
Skalne miasta Czeskiego Raju
Skalne miasta Czeskiego Raju
Kościół św. Małgorzaty w Kopčanach
Kościół św. Małgorzaty w Kopčanach
Kompleksy przemysłowe w Ostrawie
Kompleksy przemysłowe w Ostrawie
Twierdza w Terezinie
Twierdza w Terezinie
Uzdrowisko w Luhačovicach
Uzdrowisko w Luhačovicach
Zespół rzeźb skalnych „Betlejem” koło Kuksu
Zespół rzeźb skalnych „Betlejem” koło Kuksu
A
A
Žatec – miasto chmielowe
Žatec – miasto chmielowe
Zachodnioczeski Trójkąt Uzdrowiskowy
Zachodnioczeski Trójkąt Uzdrowiskowy
Rudawy
Rudawy
Pierwotne lasy bukowe
Pierwotne lasy bukowe
Geographylogo.svg
Obiekty na czeskiej Liście Informacyjnej UNESCO. Legenda: A – Rozszerzenie wpisu „Zabytkowe centrum Pragi” o zabytki w jego obszarze, B – Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Pradze w dzielnicy Vinohrady


Poniższa tabela przedstawia obiekty na czeskiej liście informacyjnej UNESCO:

nr ref. – numer referencyjny UNESCO
obiekt – polskie nazwa obiektu wraz z jej angielskim oryginałem na czeskiej liście informacyjnej[2]
położenie – miasto, region; współrzędne geograficzne
typ – klasyfikacja według zgłoszenia[5]:
  • kulturowe (K)
  • przyrodnicze (P)
  • kulturowo–przyrodnicze (K,P)
rok wpisu – roku wpisu na listę informacyjną
opis – krótki opis obiektu wraz z informacjami o jego zagrożeniu.
Nr ref. Obiekt Zdjęcie Położenie Typ Rok Opis
1507 Renesansowe kamienice w Slavonicach
Renaissance Houses at Slavonice
Slavonice-náměstí Míru.jpg Slavonice
Kraj południowoczeski
48°59′51″N 15°21′09″E/48,997500 15,352500
K
(i)(ii)(iv)
2001
1508 Papiernia we wsi Velké Losiny
Paper Mill at Velké Losiny
Velké Losiny-papírna.JPG Velké Losiny
Kraj ołomuniecki
50°01′43″N 17°02′05″E/50,028611 17,034722
K
(ii)(iv)
2001
1509 Sieć stawów rybnych w Kotlinie Trzebońskiej
Fishpond Network in the Trebon Basin
Hraniční rybník, Třeboňsko (1).JPG Kotlina Trzebońska
Kraj południowoczeski
49°00′10″N 14°45′52″E/49,002778 14,764444
K
(i)(ii)(iii)(iv)(v)
2001
1511 Skalne miasta Czeskiego Raju
Český ráj (Czech Paradise) Rock Cities
Prachovske skaly CZ 02.jpg Czeski Raj
Kraj liberecki
Kraj hradecki
50°19′00″N 14°58′00″E/50,316667 14,96666750°31′00″N 15°19′00″E/50,516667 15,316667
P 2001
1559 Obiekty Państwa wielkomorawskiego
  • słowiańskie grodzisko w Mikulčicach
  • kościół św. Małgorzaty w Kopčanach

Sites of Great Moravia: Slavonic Fortified Settlement at Mikulcice - Church of St.Margaret at Kopčani

K
(iii)(v)
2001 Wpis wraz ze Słowacją[7].
Słowiańskie grodzisko w Mikulčicach
Slavonic Fortified Settlement at Mikulcice
Mikulčice-Valy 6.JPG Mikulčice
Czechy
48°48′09″N 17°05′32″E/48,802500 17,092333
Kościół św. Małgorzaty w Kopčanach
Church of St.Margaret at Kopčani
Kopčany, Slovensko.jpg Kopčany
Słowacja
48°47′46,4″N 17°06′31,5″E/48,796213 17,108741
1560 Kompleksy przemysłowe w Ostrawie
The Industrial Complexes at Ostrava
Ostrawa
Kraj morawsko-śląski
49°50′25″N 18°20′45″E/49,840278 18,345833
K
(i)(iv)(v)
2001
Kopalnia Anselm Dul anselm - hornicke muzeum ostrava petrkovice - 25.10.2006.jpg 48°52′09″N 18°15′55″E/48,869167 18,265278
Kopalnia Michal Důl Michal - Ostrava-Michálkovice.JPG 49°50′25″N 18°20′45″E/49,840278 18,345833
Kopalnia Hlubina Ostrava, Colours 2012, Dolní oblast Vítkovic (18).JPG 49°50′39″N 18°16′53″E/49,844167 18,281389
Szyb Vrbice 49°52′32″N 18°18′21″E/49,875556 18,305833
1561 Twierdza w Terezinie
The Fortress of Terezín
KT Terezín, vstup.jpg Terezin
Kraj ustecki
50°30′39″N 14°09′04″E/50,510833 14,151111
K
(i)(ii)(iv)
2001
1562 Uzdrowisko w Luhačovicach
The Spa at Luhacovice
Lázeňský dům Jurkovičův (Luhačovice), Lázeňské nám. 109, Luhačovice1.JPG Luhačovice
Kraj zliński
49°06′37″N 17°45′48″E/49,110278 17,763333
K
(i)(ii)(iii)(iv)
2001
1563 Zespół rzeźb skalnych „Betlejem” koło Kuksu
The Betlém Rock Sculptures near Kuks
Betlém u Kuksu -socha Máří Magdaleny.jpg Kuks
Kraj hradecki
50°23′52″N 15°50′52″E/50,397778 15,847778
K
(i)(ii)(iv)
2001
1564 Zamek Karlštejn
The Karlstejn Castle
Zamek Karlštejn.jpg Karlštejn
Kraj środkowoczeski
49°56′27″N 14°11′16″E/49,940833 14,187778
K
(i)(ii)(iv)
2001
1565 Rozszerzenie wpisu „Zabytkowe centrum Pragi” o zabytki w jego sąsiedztwie
Extension of the World Heritage Site "Historic Centre of Prague" with the important Monuments in its Vicinity
Praga K
(i)(ii)(iv)
2001
Willa Müllerów Villa Muller 071.jpg 50°05′34″N 14°22′43″E/50,092778 14,378611
Klasztor na Břevnovie Praha Břevnov monastery from SE DSCN0284.JPG 50°05′04″N 14°21′24″E/50,084444 14,356667
Letohrádek Hvězda LetohradekHvezda2.jpg 50°04′59″N 14°19′35″E/50,083056 14,326389
5152 Hotel i nadajnik telewizyjny na górze Ještěd
Mountain-top Hotel and Television Transmitter Ještěd
Jested 002.JPG Grzbiet Jesztiedzki
Kraj liberecki
50°43′57,5″N 14°59′04,8″E/50,732628 14,984669
K
(i)(ii)(iv)
2007
5153 Žatec – miasto chmielowe
Žatec – the Hops Town
Saaz-Hopfenzentrale.jpg Žatec
Kraj ustecki
50°19′43,7″N 13°32′34,9″E/50,328797 13,543036
K
(ii)(iii)(iv)
2007
5378 Zachodnioczeski Trójkąt Uzdrowiskowy
The West Bohemian Spa Triangle
Kraj karlowarski K
(ii)(iii)(iv)
2008
Karlowe Wary Kaiserbad Karlovy Vary IMGP3142.jpg 50°13′20,4″N 12°53′06,4″E/50,222331 12,885122
Mariańskie Łaźnie Gusseiserne Kolonnade Eingang Marianske Lazne.jpg 49°58′40,2″N 12°42′12,8″E/49,977836 12,703556
Franciszkowe Łaźnie Fr lázně Národní třída.jpg 50°07′11,3″N 12°21′06,1″E/50,119817 12,351689
5691 Górniczy krajobraz kulturowy Rudaw
Paysage culturel minier des Monts Métallifères (Erzgebirge)
Rudawy K
(ii)(iii)(iv)(v)(vi)
2012
Krupka Graupen-Blick-1.jpg Kraj ustecki
50°41′50,9″N 13°50′48,7″E/50,697481 13,846869
Měděnec Skalní jáma-Mědník.jpg Kraj ustecki
50°41′50,9″N 13°50′48,7″E/50,697481 13,846869
Jáchymov Former uranium mine Josef.jpg Kraj karlowarski
50°22′21,0″N 12°54′46,2″E/50,372500 12,912831
Horní Blatná Blick auf Horní Blatná (2).jpg Kraj karlowarski
50°23′24,4″N 12°46′13,2″E/50,390108 12,770344
Boží Dar Bozi Dar Gottesgab Rathaus 01 2012 05.jpg Kraj karlowarski
50°26′10,5″N 12°50′47,9″E/50,436244 12,846650
Abertamy Abertamy (3).jpg Kraj karlowarski
50°23′15,0″N 12°49′23,1″E/50,387503 12,823092
5929 Wielkie uzdrowiska Europy
Great Spas of Europe (Czechia)
K
(ii)(iii)(iv)(vi)
2012 Wpis wraz z Austrią, Belgią, Francją, Niemcami, Włochami i Wielką Brytanią[8].
Karlowe Wary Kaiserbad Karlovy Vary IMGP3142.jpg Kraj karlowarski
50°13′20,4″N 12°53′06,4″E/50,222331 12,885122
Mariańskie Łaźnie Gusseiserne Kolonnade Eingang Marianske Lazne.jpg Kraj karlowarski
49°58′40,2″N 12°42′12,8″E/49,977836 12,703556
Franciszkowe Łaźnie Fr lázně Národní třída.jpg Kraj karlowarski
50°07′11,3″N 12°21′06,1″E/50,119817 12,351689
Luhačovice
Lázeňský dům Jurkovičův (Luhačovice), Lázeňské nám. 109, Luhačovice1.JPG Kraj zliński
49°06′37″N 17°45′48″E/49,110278 17,763333
6390 Pierwotne lasy bukowe Karpat i innych regionów Europy
Ancient and Primeval Beech Forests of the Carpathians and Other Regions of Europe - extension (Czechia)
P
(ix)
2019 Wpis wraz z Bośnią i Hercegowiną, Czarnogórą, Francją, Macedonią Północną, Polską, Serbią, Słowacją, Szwajcarią i Włochami[9].
Jizerskohorské bučiny Jizerskohorské Bučiny.JPG Kraj liberecki
50°51′33,4″N 15°07′59,2″E/50,859272 15,133103

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Polska nazwa podana za Polskim Komitet ds. UNESCO[3], przy czym nazwy geograficzne podane za Komisją Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. UNESCO: Convention Concerning the Protection of the World Cultural and Natural Heritage (ang.). [dostęp 2019-10-11].
  2. a b c d UNESCO: Czechia (ang.). [dostęp 2019-10-11].
  3. Czechy (pol.). W: Polski Komitet ds. UNESCO [on-line]. [dostęp 2019-10-11].
  4. Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych: Urzędowy Wykaz Polskich Nazw Geograficznych Świata. Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2013, s. 116–125. ISBN 978-83-254-1988-2. (pol.)
  5. a b UNESCO: The Criteria for Selection (ang.). [dostęp 2019-10-11].
  6. UNESCO: Erzgebirge/Krušnohoří Mining Region (ang.). [dostęp 2019-10-11].
  7. UNESCO: Sites of Great Moravia: Slavonic Fortified Settlement at Mikulcice - Church of St.Margaret at Kopčani (ang.). [dostęp 2019-10-11].
  8. UNESCO: Great Spas of Europe (Czechia) (ang.). [dostęp 2019-10-11].
  9. UNESCO: Ancient and Primeval Beech Forests of the Carpathians and Other Regions of Europe - extension (Czechia) (ang.). [dostęp 2019-10-11].