Logizowanie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Logizowaniepostawa językowa charakteryzująca się dążeniem do uzgodnienia zjawisk językowych z powszechnie przyjętą logiką (nie chodzi tu jednak o logikę naukową, ale o tzw. logikę potoczną).

Przedstawiciele tej postawy dążą więc do zróżnicowania znaczeń wyrazów, takich jak „dziecinny” i „dziecięcy”, „wieczorny” i „wieczorowy”. Uznają też za nielogiczne, a więc błędne, takie formy jak „bardziej sprawiedliwy” (według nich można być tylko sprawiedliwym lub niesprawiedliwym) czy „bardziej łysy”, „bielszy”, „pełniejszy” (te przymiotniki nie podlegają według nich stopniowaniu). Są również bardzo niechętni wobec upowszechnionych pleonazmów, takich jak: „zaspa śnieżna”, „młoda dziewczyna”, „mały piesek”. Dążą również do utrzymania logiki w zakresie słowotwórstwa, uznając za niewłaściwe takie wyrażenia jak np. „odchudzać się” (według nich powinno być „odtłuszczać się” lub „odgrubiać się”) czy „nocnik” (gdyż tego naczynia można używać także w dzień).

W zakresie gramatyki uznają za błędne mówienie „będę spał”, ponieważ czasownik „spać” jest w nim zastosowany w czasie przeszłym, a czasownik „być” w przyszłym; osoby logizujące uznają to za mieszanie dwóch czasów.

Natomiast w dziedzinie frazeologii dokonują modyfikacji związków wyrazowych, tak aby spełniały one przyjęte przez nich zasady logiczności (tak więc np. zamiast tradycyjnego Mądrej głowie dość dwie słowie używają „logiczniejszego”, bardziej „racjonalnego” Mądrej głowie dość po słowie)[1][2].

Odwoływanie się do logiki w kontekście zjawisk językowych uchodzi za nieugruntowane naukowo[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Markowski 2005 ↓, s. 136.
  2. Mirosław Bańko, błąd w kolędzie?, [w:] Poradnia językowa PWN [online], sjp.pwn.pl, 29 grudnia 2007 [dostęp 2018-03-11].
  3. Robert Lawrence Trask, Language: The Basics, Routledge, 2003, s. 199–206, ISBN 978-1-134-63598-6 (ang.).

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]