Metro w Oslo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Metro w Oslo
Metro w Oslo
Logo metra
Metro w Oslo
MX3000 na linii Østensjø
Dane ogólne
Lokalizacja Oslo, Bærum, Norwegia
Rodzaj transportu metro
Data uruchomienia 1898: tramwaj podmiejski
1928: tramwaj podziemny
1966: metro
Infrastruktura
Oslo Metro Map.svg
Schemat linii (aktualny)
Całkowita
długość linii
85 km
Liczba linii 5
Liczba pojazdów 115 MX3000
Liczba stacji 101
Inne informacje
Roczna
liczba pasażerów
94,4 mln (2015)[1]
Rozstaw toru 1435 mm
Właściciel Sporveien, Ruter AS
Operator Sporveien T-banen

Metro w Oslo (norw. T-banen i Oslo) – system kolei podziemnej w stolicy Norwegii (przy czym większość stacji poza centrum miasta znajduje się na powierzchni ziemi). Operatorem metra jest Sporveien T-banen. Po Sztokholmie, Helsinkach i Petersburgu jest jednym z najdalej na północ wysuniętych systemów metra na świecie. Sieć metra złożona jest z 5 linii o łącznej długości 85 km i 101 stacji (z czego 17 jest pod ziemią). Wszystkie linie łączą się we Wspólnym Tunelu (Fellestunnelen) w centrum. W 2015 roku metro przewiozło ponad 94 miliony pasażerów[1].

Historia[edytuj]

Dzieje metra w Oslo sięgają roku 1854, kiedy to otwarto najstarszą linię kolejową w Norwegii Hovedbanen, do miasta Eidsvoll przez dolinę Groruddalen. W 1872 roku otwarto linię Drammenbanen przechodzącą przez zachodnie Oslo, a w 1879 roku linię Østfoldbanen przecinającą dzielnicę Nordstrand, oferując ograniczone usługi kolejowe do tych części miasta[2]. W roku 1898 otwarto podmiejską linię tramwajową Holmenkollbanen, która połączyła stacje Majorstuen z Holmenkollen[3]. W roku 1916 trasa linii została wydłużona do Tryvann, z czego ostatni fragment od Frognerseteren jest wykorzystywany tylko przez pociągi towarowe[4].

Pierwszą częścią szybkiego transportu miejskiego została uruchomiona w 1912 roku linia Ekeberg. Mając ten sam rozstaw szyn co trasa Holmenkollen, miała łączyć się z nią przez tunel tramwajowy biegnący pod miastem, jednak z powodów finansowych pomysł zarzucono[5]. Metro oficjalnie otwarto 22 maja 1966 roku, kiedy otwarto fragment Wspólnego Tunelu między stacjami Brynseng i Jernbanetorget. W październiku otwarto fragment linii Grorud (linia 4 i 5) do stacji o tej samej nazwie. Linia Østensjø została połączona z systemem metra rok później, kiedy to wydłużono ją do stacji Skullerud[6].

Linie[edytuj]

Linia Stacje końcowe Linie Stacje
1 FrogneseterenHelsfyr (↔ Bergkrystallen) Linia Holmenkollen, Linia Lambertseter 35
2 ØsteråsEllingsrudåsen Linia Røa, Linia Furuset 26
3 KolsåsMortensrud Linia Kolsås, Linia Østensjø 34
4 VestliBergkrystallen Linia Grorud, Linia Løren, T-Baneringen, Linia Lambertseter 37
5 SognsvannVestli Linia Sognsvanns, T-Baneringen, Linia Grorud 43

Metro działa we wszystkich 15 gminach Oslo, a także ma połączenie z pobliską gminą Bærum. Wszystkie pięć linii przechodzi przez Wspólny Tunel w centrum miasta. Fragment linii 4 i 5 pełni rolę kolei obwodowej w śródmieściu. Pociągi jeżdżą zazwyczaj pomiędzy 5 rano (6 rano w weekendy), a 1 w nocy[7].

Stacje[edytuj]

Linia 1[edytuj]

Linia 1: Frognerseteren – Stortinget – Helsfyr (– Bergkrystallen)

FrognerseterenVoksenåsenLillevannSkogenVoksenliaHolmenkollenBesserudMidtstuenSkådalenVettakollenGulleråsenGråkammenSlemdalRisGaustadVinderenSteinerudFrøenMajorstuenNationaltheatretStortingetJernbanetorgetGrønlandTøyenEnsjøHelsfyr • (BrynsengHøyenhallManglerudRyenBrattlikollenKarlsrudLambertseterMunkeliaBergkrystallen)


Linia 2[edytuj]

Linia 2: Østerås – Stortinget – Ellingsrudåsen

ØsteråsLijordetEiksmarkaEkraveienRøaHovseterHolmenMakrellbekkenSmestadBorgenMajorstuenNationaltheatretStortingetJernbanetorgetGrønlandTøyenEnsjøHelsfyrBrynsengHellerudTveitaHaugerudTrosterudLindebergFurusetEllingsrudåsen


Linia 3[edytuj]

Linia 3: Kolsås – Stortinget – Mortensrud

KolsåsHaugerGjettumVallerAvløsHaslumGjønnesBekkestuaRingstabekkJarBjørnslettaÅsjordetUllernåsenMontebelloSmestadBorgenMajorstuenNationaltheatretStortingetJernbanetorgetGrønlandTøyenEnsjøHelsfyrBrynsengHellerudGodliaSkøyenåsenOppsalUlsrudBølerBogerudSkullerudMortensrud


Linia 4[edytuj]

Linia 4: Vestli – Storo – Stortinget – Bergkrystallen

VestliStovnerRommenRomsåsGrorudAmmerudKalbakkenRødtvetVeitvetLinderudVollebekkRisløkkaØkernLørenSinsenStoroNydalenUllevål stadionForskningsparkenBlindernMajorstuenNationaltheatretStortingetJernbanetorgetGrønlandTøyenEnsjøHelsfyrBrynsengHøyenhallManglerudRyenBrattlikollenKarlsrudLambertseterMunkeliaBergkrystallen


Linia 5[edytuj]

Linia 5: Sognsvann – Stortinget – Storo – Stortinget – Vestli

SognsvannKringsjåHolsteinØsthornTåsenBergUllevål stadionForskningsparkenBlindernMajorstuenNationaltheatretStortingetJernbanetorgetGrønlandTøyenCarl Berners plassSinsenStoroNydalen • Ullevål stadion • Forskningsparken • Blindern • Majorstuen • NationaltheatretStortingetJernbanetorgetGrønlandTøyen • Carl Berners plass • HasleØkernRisløkkaVollebekkLinderudVeitvetRødtvetKalbakkenAmmerudGrorudRomsåsRommenStovnerVestli


Tabor[edytuj]

Mapa linii metra i linii tramwajowych oraz głównych linii kolejowych w Oslo

Metro w Oslo obsługuje 115 pojazdów typu MX3000. Pojazdy te zostały zamówione w 2003 roku, w 2006 roku dostarczono 83 wagony. W 2010 roku zamówiono kolejne 32 sztuki, które dostarczono dwa lata później[8].

Zajezdnie[edytuj]

Metro w Oslo ma cztery zajezdnie (Vognhall):

  • Avløs, otwarta w roku 1925,
  • Etterstad,
  • Majorstuen, otwarta w roku 1894,
  • Ryen, otwarta w roku 1964.

Zobacz też[edytuj]

Przypisy[edytuj]

  1. a b 2015 – 41 000 flere reiser hver dag (norw.). Ruter, 2016-02-17.
  2. Bjerke i Holom 2004 ↓, s. 9.
  3. Aspenberg 1994 ↓, s. 8.
  4. Aspenberg 1994 ↓, s. 14.
  5. Aspenberg 1994 ↓, s. 29.
  6. Aspenberg 1994 ↓, s. 29–30.
  7. Rutetabell for T-banen (norw.). Ruter, 2016. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-04-16)].
  8. Oslo orders more metro cars (ang.). railwaygazette, 2010-12-22. [dostęp 2017-06-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-01-10)].

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]