Michaił Szrejder

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Michaił (Izrail) Pawłowicz (Mendelewicz) Szrejder (Szrejderis) (ros. Михаил (Израиль) Павлович (Менделевич) Шрейдер (Шрейдерис), ur. 2 czerwca 1902 w Wilnie, zm. 2 grudnia 1978 w Moskwie) - funkcjonariusz Czeki-OGPU-NKWD, zastępca ludowego komisarza spraw wewnętrznych Kazachskiej SRR (1938).

Syn żydowskiego robotnika w fabryce tytoniowej Mendla (Pawła) i Racheli Kirzner. Po ukończeniu szkoły powszechnej przeniósł się do Saratowa, potem Jekaterynosławia (obecnie Dniepropetrowsk), 1917 włączył się do aktywnego udziału w ruchu rewolucyjnym, wstąpił do Związku Młodzieży Rewolucyjnej (późniejszy Komsomoł) i został członkiem jego wileńskiego komitetu miejskiego, później instruktorem KC Litwy i Białorusi. 1919 członek ochrony przewodniczącego Rady Komisarzy Ludowych Litewsko-Białoruskiej Republiki Rad Vincasa Mickevičiusa-Kapsukasa. Od 1919 w RKP(b) i organach Czeki, od 1920 komisarz ds. zadań specjalnych przy Pełnomocnym Przedstawicielu Czeki na Froncie Zachodnim, w Wilnie i Rżewie i wojskach pogranicznych przy granicy z Polską. 1921 wraz z grupą czekistów brał udział w podboju Gruzji przez Rosję sowiecką, od 1922 pracował w smoleńskim, później w moskiewskim gubernialnym sekretno-politycznym wydziale Czeki/OGPU, jednocześnie zastępca sekretarza komórki Komsomołu centralnego aparatu i moskiewskiego gubernialnego wydziału Czeki. Od 1925 pełnomocnik Wydziału Specjalnego Moskiewskiej Dywizji Proletariackiej, 1930-1931 pracował w pełnomocnym przedstawicielstwie OGPU w Środkowej Azji i Leningradzkim Okręgu Wojskowym, od 1931 szef OGPU w Chibinogorsku (obecnie Kirowsk), potem pracownik inspekcji rezerwy PP OGPU w Tatarskiej ASRR, od 1933 w organach śledczych w Kazaniu. W 1938 przez kilka miesięcy szef Zarządu Milicji Robotniczo-Chłopskiej i zastępca ludowego komisarza spraw wewnętrznych Kazachskiej SRR. 16 czerwca 1938 aresztowany, następnie skazany na 10 lat. 1942 zwolniony i skierowany na front wielkiej wojny ojczyźnianej, XII 1950 zrehabilitowany i przywrócony w prawach członka partii.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]