Parafia św. Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny w Rudzie-Hucie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Ilustracja
Kościół parafialny pw. św. Stanisława BM i Niepokalanego Serca NMP
Państwo  Polska
Województwo  lubelskie
Siedziba Ruda-Huta
Adres ul. Niepodległości 3
22-110 Ruda-Huta
Data powołania 1923
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Archidiecezja lubelska
Dekanat Chełm – Wschód
kościół Kościół św. Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny w Rudzie-Hucie
Filie Rudka, Gotówka
Proboszcz ks. Aleksander Tabaka
Wezwanie św. Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Wspomnienie liturgiczne św. Stanisława bm - 8.05; Niepokal. Serca NMP - 22.08
Położenie na mapie gminy Ruda-Huta
Mapa lokalizacyjna gminy Ruda-Huta
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa lokalizacyjna województwa lubelskiego
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Położenie na mapie powiatu chełmskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu chełmskiego
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny
Ziemia51°14′10,0320″N 23°35′38,8374″E/51,236120 23,594121
Projekt pierwszego kościoła parafialnego w Rudzie Hucie z 1923 r.
Pomnik ku czci Polaków poległych i pomordowanych na Wołyniu w czasie II wojny światowej

Parafia Świętego Stanisława i Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny w Rudzie-Hucie – parafia rzymskokatolicka w Rudzie-Hucie, należąca do archidiecezji lubelskiej i Dekanatu Chełm – Wschód, erygowana w 1923 r.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Starania o utworzenie parafii rzymskokatolickiej w Rudzie Hucie podejmowane były przed I wojną światową. Zabiegom tym sprzyjał właściciel miejscowej huty szkła, Uszer Sygał, który na uposażenie parafii ofiarował wstępnie osiem mórg ziemi. Wybuch wojny przeszkodził w realizacji tych planów. Po zakończeniu wojny ponownie podjęto starania o utworzenie parafii, czemu sprzyjało znaczne oddalenie od macierzystego kościoła parafialnego w Uhrusku i zniszczenie prawosławnej świątyni parafialnej w Rudzie. W celu utworzenia parafii ukonstytuował się komitet organizacyjny, który uzyskał od właściciela huty grunt pod budowę kościoła (2 morgi) i zaczął gromadzić środki na budowę świątyni. Za zebrane pieniądze zakupiono niewielki drewniany kościół zbudowany w Dorohusku przez legionistów marszałka Józefa Piłsudskiego. Wiosną 1923 r. zakończono prace budowlane w Rudzie Hucie. 1 maja 1923 r. biskup podlaski Henryk Przeździecki erygował parafię w Rudzie Hucie, włączając ją do struktur diecezji podlaskiej (dekanat Włodawa). Pierwszym proboszczem został ks. Leon Łęga, przybyły z diecezji kamienieckiej na Podolu. Na mocy bulli papieskiej Vixdum Poloniae Unitas z 28.10.1925 parafia przeszła do diecezji lubelskiej. Obejmowała wówczas następujące miejscowości: Chromówka, Gdola, Gotówka (województwo lubelskie), Hniszów-Kolonia, Jazików, Karolinów (województwo lubelskie), Leśniczówka (gmina Ruda-Huta), Marynin (gmina Ruda-Huta), Miłosław (województwo lubelskie), Poczekajka (gmina Ruda-Huta), Ruda-Huta, Ruda-Opalin, Ruda (powiat chełmski), Rudka (gmina Ruda-Huta), Tarnówka, Zarudnia[1]. W latach sześćdziesiątych XX w. do parafii przyłączono wieś Iłowę, odłączoną od parafii rzymskokatolickiej w Uhrusku. Na mocy specjalnego przywileju biskupów lubelskiego i siedleckiego mieszkańcy wsi mogli swobodnie korzystać z posługi duszpasterskiej obu parafii[2].

Po drugiej wojnie światowej rozpoczęto starania o budowę nowej, murowanej świątyni. Pierwotny projekt przewidywał budowlę trójnawową z dwuwieżową fasadą wzorowaną na byłej unickiej katedrze chełmskiej. Ostatecznie w latach 1952-1962 dzięki wysiłkom ks. Jana Dudka zrealizowano skromniejszy projekt. 22 sierpnia 1954 r. poświęcono nawę główną, w 1956 dokończono budowę wieży (sygnaturki), a w 1960 r. poświęcono nowe, piętnastogłosowe organy, zbudowane w wytwórni Stefana Krukowskiego w Piotrkowie Trybunalskim. Konsekracji nowej świątyni dokonał bp lubelski Piotr Kałwa 13 maja 1962 r. W kościele w lewej nawie bocznej znajdował się zabytkowy, późnobarokowy ołtarz z obrazem św. Rodziny,usunięty w 2016 r. W prawej nawie bocznej znajduje się Ołtarz Pamięci 1939–1944, upamiętniający ofiary drugiej wojny światowej. W 2004 r. w kościele zainstalowano sprowadzone z Niemiec (zbudowane ok. 1954 r.) 19-głosowe organy, zmontowane i przebudowane przez Jerzego Kuklę z Lublina[3].

Przy kościele znajduje się dzwonnica, zbudowana w 1966 r. dla uczczenia Tysiąclecia Chrztu Polski. Na pobliskim cmentarzu parafialnym znajduje się jeden z pierwszych (lub pierwszy) po drugiej wojnie światowej pomnik poległym i pomordowanym na Wołyniu, odsłonięty w 1984 r.[1].

Filie[edytuj | edytuj kod]

Proboszczowie[edytuj | edytuj kod]

  • Leon Łęga (1923-1925)
  • Andrzej Leszczyński (1925-1928)
  • Jan Winnicki (1929-1935)
  • Stanisław Grzegorczyk (1935-1950)
  • Jan Dudek (1950–1963)
  • Józef Dec (1963-1969)
  • Marian Chmielowski (1969-2002)
  • Józef Trąbka (2002-2002)
  • Aleksander Tabaka (2002-)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b A. Franecki, Ślady dziejów gminy Ruda-Huta, Chełm-Ruda Huta 2010, s. 18-26
  2. A. Wawryniuk, Leksykon miejscowości powiatu chełmskiego, Chełm 2002, s. 325.
  3. Polskie Wirtualne Centrum Organowe

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]