Pierwiosnek lepki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pierwiosnek lepki
Ilustracja
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd wrzosowce
Rodzina pierwiosnkowate
Rodzaj pierwiosnek
Gatunek pierwiosnek lepki
Nazwa systematyczna
Primula glutinosa Wulfen
Fl. Austriac. 5: 41 1778[2]
Synonimy

Aretia glutinosa (Wulfen) Link
Auricula glutinosa (Wulfen) Spach
Auricula-ursi glutinosa (Wulfen) Soják[2]

Pierwiosnek lepki, pierwiosnka lepka (Primula glutinosa Wulfen) – gatunek rośliny z rodziny pierwiosnkowatych (Primulaceae Vent.). Występuje naturalnie we wschodniej części Alp Centralnych. Jest rzadko spotykany[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Bylina dorastająca do 2–10 cm wysokości. Często rozrasta się na podłożu jak murawa[3].
Liście
Wszystkie liście w dotyku bywają lepkie. Są podłużnego kształtu, zwężające się u nasady. Mają do 6 cm długości. Osadzone są na krótkim ogonku liściowym. Zebrane są w odziomkową rozetę. Brzegi liści są drobno ząbkowane, głównie przy wierzchołku[3].
Kwiaty
W czasie kwitnienia wyrasta głąbik o wysokości około 10 cm. Na jego szczycie rozwija się kilka kwiatów w gęsto zebrany kwiatostan w kształcie baldaszka. Pojedynczy kwiat ma średnicę 1–1,5 cm. Złożony jest z 5 zrośniętych u podstawy płatków. Płatki mają najczęściej lilioworóżową barwę. Mają sercowato wcięty kształt. W gardzieli korony kwiatu występuje ciemny pierścień[3].
Gatunki podobne
Roślina jest podobna do pierwiosnka Hallera (Primula halleri), który również znajduje się pod ochroną. Odróżnia się wyższym głąbikiem, który osiąga wysokość do 25 cm. Liście od spodu bywają zabarwione na żółtawy kolor[3].

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Kwitnie od lipca do sierpnia. Występuje na piargach oraz luźnych murawach górskich. Preferuje wilgotne podłoże, ubogie w wapń. Występuje na wysokości od 1800 do 3000 m n.p.m.[3]

Gatunek ten w krajach alpejskich znajduje się pod ochroną prawną. Ze względu na to, że pozostaje długo pod pokrywą śnieżną, znacznie później od innych pierwiosnek wypuszcza pędy, jak i również później kwitnie[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-05-30].
  2. a b Primula glutinosa Wulfen (ang.). The Plant List. [dostęp 7 lipca 2015].
  3. a b c d e f g Wolfgang Hensel: Rośliny Alp. Rozpoznać – Podziwiać – Chronić. Warszawa: Bauer-Weltbild Media, 2001, s. 33. ISBN 83-88729-72-1. (pol.)